Brussel klaagt lidstaten aan die geen censuurwetten invoeren
De Europese Commissie sleept vijf lidstaten voor het Europees Hof van Justitie. De reden: deze landen zouden de online censuurwetten van de Digital Services Act (DSA) niet of onvoldoende hebben ingevoerd. Het gaat om Tsjechië, Spanje, Cyprus, Polen en Portugal, meldt de Commissie in een persbericht.
De Digital Services Act is een Europese verordening die sinds februari 2024 van kracht is. Het doel is om de macht van grote online platforms – zoals X, TikTok en Meta – te beteugelen. Dat gebeurt via strengere eisen rond het verwijderen van content, transparantie over algoritmes en strengere toezichtstructuren. Elke lidstaat moet een toezichthouder aanwijzen, een zogenaamde Digital Services Coordinator (DSC), met voldoende bevoegdheden om toezicht te houden op online diensten.
Volgens de Europese Commissie hebben de vijf landen hun DSC’s niet of te laat aangewezen, of hebben ze deze instanties te weinig macht gegeven. In het geval van Polen is zelfs nog helemaal geen coördinator aangesteld. De Commissie vindt dat dit de uniforme toepassing van de regels belemmert en besluit daarom juridische stappen te nemen.
‘Gaat om meer dan toezicht alleen’
De actie van Brussel wordt niet door iedereen met open armen ontvangen. Tegenstanders vinden dat het hier niet gaat om een administratieve kwestie, maar om een principiële machtsstrijd. Termen als ‘schadelijke inhoud’ laten volgens hen veel ruimte voor interpretatie. Daardoor dreigt een situatie waarin bepaalde meningen of informatie makkelijker kunnen worden gecensureerd, zonder dat duidelijk is waar de grenzen liggen.
Het juridisch offensief roept vragen op over de positie van de lidstaten binnen de Europese Unie. Traditioneel hebben landen zelf zeggenschap over hun mediabeleid en toezicht op digitale communicatie. Maar met de DSA groeit de macht van de Europese Commissie om rechtstreeks in te grijpen.
Cyprus, Spanje, Tsjechië en Portugal hebben inmiddels wel toezichthouders aangewezen, maar volgens Brussel zijn deze niet ‘voldoende uitgerust’ om hun taak uit te voeren. Ook Bulgarije dreigt binnenkort voor het Hof te worden gedaagd als het zijn toezichthouder niet op orde krijgt.
Commissie treedt op tegen techreuzen
Tegelijkertijd voert Brussel ook onderzoeken uit naar grote technologiebedrijven. De Europese Commissie bekijkt of platforms als X, TikTok en Meta zich wel houden aan de regels van de DSA. Voorzitter Ursula von der Leyen sprak eerder van een “veilig en transparant digitaal Europa”.
Er zijn nog geen definitieve conclusies uit deze onderzoeken, maar het geeft aan dat de Commissie zowel lidstaten als bedrijven onder druk zet om zich te conformeren aan de nieuwe regels.
