De Bulgaarse munt, de lev, is al jaren gekoppeld aan de euro. Nu wil het land de stap maken naar volledige invoering van de Europese eenheidsmunt. Een positief rapport van het Europees Parlement lijkt dat pad vrij te maken. De economische commissie stemde eind juni met grote meerderheid vóór.

Volgens dat rapport voldoet Bulgarije aan de belangrijkste eisen: stabiele inflatie, een sterke munt, lage rentes en wetgeving in lijn met de EU. Europarlementariër Eva Maydell, zelf Bulgaarse en lid van regeringspartij GERB, noemt het toetreden tot de euro “een sterk politiek signaal van vertrouwen in de euro en de Europese eenheid.”

De stemming in de commissie was duidelijk: 46 leden stemden voor, drie tegen en vijf onthielden zich.

Kritiek uit Bulgarije
Maar niet iedereen is enthousiast, meldt het nieuwsplatform Brusselse Nieuwe. Vanuit Bulgarije zelf klinken scherpe geluiden. Europarlementariër Rada Laykova (Vazrazhdane) noemt het proces “politiek theater”. Ze is fel over de rol van rapporteur Maydell: “Zij heeft kritiekloos economische cijfers overgenomen die door haar partij worden geproduceerd.”

Volgens Laykova worden zorgen van gewone Bulgaren genegeerd. Een referendum over de invoering van de euro werd afgewezen, en publieke debat ontbreekt. “De gewone Bulgaren betalen straks de prijs”, aldus Laykova.

In Bulgarije ligt de mogelijke toetreding tot de eurozone al langer onder een vergrootglas. Twee jaar geleden werd namelijk onthuld dat de Europese Commissie het niet zo nauw nam met de toelatingsregels hieromtrent. Op een gelekte tape vertelde de Bulgaarse oud-premier Kiril Petkov over de gesprekken die hij de week ervoor met Von der Leyen heeft gehad over een Bulgaarse toetreding tot de eurozone. Zo zei Petkov dat zij hem had aangeraden om de 'regels te omzeilen' bij de EU-toetreding. 

Uit statistieken blijkt dat Bulgarije niet per definitie er goed voor staat. Zo heeft het land een even hoge corruptiescore als China en Moldavië in de CPI-index. Ook wordt de persvrijheid in Bulgarije omschreven als 'problematisch' in de jaarlijkse WPF-index van Verslaggevers Zonder Grenzen.

Zijlstra (PVV): ‘Niet neutraal genoeg’
Ook PVV’er Auke Zijlstra, die als schaduwrapporteur betrokken was bij het dossier, plaatst vraagtekens bij de onafhankelijkheid van het rapport. “Het wringt dat de rapporteur uit de Bulgaarse regeringspartij komt. Die partij levert ook de minister die verantwoordelijk is voor de cijfers waarop dit rapport steunt.”

Volgens Zijlstra is er formeel niets mis met de cijfers zelf, maar de situatie roept volgens hem wél vragen op over belangenverstrengeling. “Inhoudelijk heb ik geen reden om aan de cijfers te twijfelen, maar het is wel een vreemde gang van zaken.”

Zijn partijgenoot Marieke Ehlers gaat het punt officieel aankaarten bij de werkgroep die toezicht houdt op gedragscodes en belangenverstrengeling binnen het Europees Parlement (AFCO-commissie). Zijlstra benadrukt dat het hem niet gaat om Maydell persoonlijk, maar om het principe. “Het gaat om de vraag of partijband en nationaliteit ook moeten worden opgenomen in de verklaring van belangen.”

Europa zet door, euro komt dichterbij
Ondanks de kritiek lijkt de toetreding onvermijdelijk. De Eurogroep en de Ecofinraad stemden al unaniem in met het Bulgaarse europlan. Ook de Europese Raad buigt zich nog over het dossier. De definitieve stemming in het Europees Parlement volgt op 8 juli.

Als er geen vertraging optreedt, wordt Bulgarije op 1 januari 2026 het 21e land met de euro. De lev verdwijnt dan uit de portemonnee van Bulgaren na tientallen jaren trouwe dienst.