De Oostenrijkse regering heeft de huwelijkswet aangescherpt. Sinds vrijdag mogen alleen nog volwassenen met elkaar trouwen. Personen onder de 18 kunnen dus geen huwelijk meer sluiten, ook niet met toestemming van ouders of rechters. Daarmee komt er definitief een einde aan wat men ‘kindhuwelijken’ noemt.

Tegelijkertijd wordt ook het huwelijk tussen neven en nichten verboden. Die huwelijksvorm komt volgens het ministerie van Integratie relatief vaak voor in migrantenkringen. Minister Claudia Plakolm (ÖVP) lichtte toe bij de Oostenrijkse krant Heute: “Zulke verhoudingen willen we in Oostenrijk bewust voorkomen.”

Buitenlandse huwelijken niet langer erkend
Ook huwelijken die in het buitenland zijn gesloten tussen minderjarigen of verwanten worden vanaf nu niet meer erkend door Oostenrijk. Volgens Plakolm zijn deze praktijken in sommige islamitische landen wijdverspreid: “In sommige landen zijn zes van de tien huwelijken binnen de familie.”

De wet is bedoeld om meisjes en jonge vrouwen beter te beschermen. Plakolm noemt kind- en verwantschapshuwelijken een “vorm van eergerelateerde, gendergerelateerde geweld en een mensenrechtenschending.”

Huwelijksfraude bestraft
Bij het afsluiten van een huwelijk wordt voortaan strenger gecontroleerd op familiebanden. Dat gebeurt via geboortecertificaten, die op het stadhuis worden ingezien. Wie probeert de regels te omzeilen, riskeert een celstraf van maximaal één jaar of een hoge geldboete.

Daarmee wil de overheid ook voorkomen dat huwelijken onder dwang of om praktische redenen (zoals verblijfsstatus of gezinshereniging) alsnog via sluiproutes plaatsvinden. Vorig jaar overwoog ook Zweden al om incesthuwelijken te verbieden. Een moslima beschouwde dit als een vorm van racisme, zei ze tegen de krant Aftonbladet.

Seks blijft toegestaan
Opvallend is dat seks tussen neven en nichten niet strafbaar wordt. Hoewel het ministerie van Justitie daarover heeft nagedacht, is besloten om het huidige incestartikel in het strafwetboek niet aan te passen. Intieme relaties tussen bloedverwanten in de tweede graad – zoals neef en nicht – blijven dus legaal.

Volgens juristen zou een verbod op seks tussen volwassen verwanten juridisch lastig zijn en weinig effect sorteren. “Men kwam tot de conclusie dat het weinig zinvol is om daar strafrechtelijk tegen op te treden,” aldus de krant Die Presse.

Einde aan kindhuwelijken in Oostenrijk
Volgens cijfers van het ministerie is wereldwijd één op de vijf meisjes onder de achttien getrouwd. In totaal zijn er naar schatting 650 miljoen vrouwen die al als kind in het huwelijk zijn getreden. Oostenrijk wil met deze nieuwe wet een duidelijk signaal afgeven: dat soort praktijken horen niet thuis in een moderne rechtsstaat.

Het verbod op neef-nichthuwelijken is in dat kader een volgende stap. Intimiteit mag nog, maar trouwen mag niet meer. Daarmee sluit Oostenrijk zich aan bij een groeiend aantal Europese landen dat familiehuwelijken aan banden legt.