‘Vrede en veiligheid zijn tegenwoordig helemaal niet meer vanzelfsprekend’, zei Steen. ‘We zien een hoop onrust om ons heen. Nederland en andere Europese landen zullen heel stevig moeten investeren in hun defensie, voor onze eigen veiligheid.’ Volgens haar kunnen gezamenlijke leningen, waarbij Europese landen samen garant staan, daarbij helpen.

‘Op het moment dat het nodig is, zullen we, onder beperkingen, alleen voor defensie en onze strategische autonomie, heel tijdelijk open moeten staan voor dit soort leningen,’ stelde Steen. ‘Het gaat over gezamenlijke investeringen voor onze gemeenschappelijke veiligheid. We moeten daar een stap in zetten.’

Strenge voorwaarden volgens CDA
Het CDA benadrukt dat deze leningen alleen mogelijk zijn onder strikte voorwaarden. ‘Beperkt, tijdelijk en onder strenge voorwaarden voor hervormingen van overheidsfinanciën.’ Volgens haar zijn de tijden veranderd en vraagt de dreiging in Europa om uitzonderlijke maatregelen. ‘In het geval van dit soort beperkte uitgaven, voor onze vrede en veiligheid, zul je dit moeten kunnen doen,’ zei ze.

Daarmee profileert het CDA zich als voorstander van eurobonds, maar alleen als landen zich houden aan streng financieel beleid. Bij eerdere gezamenlijke leningen, zoals die van het coronaherstelfonds, hebben veel lidstaten de afgesproken voorwaarden echter niet nageleefd.

VVD hekelt het plan
VVD-minister van Financiën Eelco Heinen reageerde scherp op het CDA-voorstel. Hij vindt dat Nederland niet mag opdraaien voor de schulden van andere landen. ‘Landen willen meer uitgeven en hogere belastingen, de schulden lopen op. In Frankrijk zien we het nu echt misgaan. Het laatste wat wij moeten doen, is zeggen dat wij garant staan,’ waarschuwde hij.

Volgens Heinen zorgt het CDA-standpunt ervoor dat Zuid-Europese landen hun eigen verplichtingen ontlopen. ‘Frankrijk, Italië en Spanje komen naar mij toe en vragen wat er in Nederland gebeurt, en of we toch voor eurobonds zijn. Het is echt het pad waar we niet heen moeten met elkaar,’ zei hij.

Ook JA21 is tegen
Annabel Nanninga steunde als nummer twee op de lijst van JA21 Heinen. ‘We moeten dit absoluut niet doen,’ zei ze. ‘Een land als Frankrijk betaalt nu aan rentelasten evenveel als ze aan defensie uitgeven. Het is natuurlijk volstrekte waanzin dat we ons zouden verknopen met dat soort schulden.’

Toch hield Steen voet bij stuk. Volgens haar is samenwerking via tijdelijke eurobonds juist nodig om Europa te beschermen. ‘Wat mij zo verbaast, is dat in tijden van internationale dreigingen juist de VVD op dit punt de deur dichtgooit'.