Volgens documenten die door NieuwRechts zijn ingezien, heeft het EU-Gerecht een verzoek ontvangen om de beslissing van 3 september te toetsen. Toen besloot de Conferentie van voorzitters, de leiders van de politieke fracties, dat er geen stemming zou plaatsvinden over het opzetten van een onderzoekscommissie naar mogelijke corruptie, witwassen, machtsmisbruik en ongeoorloofde politieke beïnvloeding binnen de EU.

Het verzoek is ingediend door leden van de fracties Europa van Soevereine Naties (ESN), Patriotten voor Europa(PvE) en de Europese Conservatieven en Hervormers (ECH). Christine Anderson, Duits ESN-parlementslid en initiatiefneemster van de klacht, uit haar kritiek over het handelen van de leiding van het Europees Parlement. 'Meer dan 180 leden vroegen om een onderzoek naar hoe de EU miljarden aan vaccincontracten en gerelateerde deals heeft afgehandeld. De leiding van het Parlement heeft geen recht om dat verzoek het zwijgen op te leggen.'

Juridische strijd om transparantie
De klacht werd op 31 oktober ingediend. Het Europees Parlement heeft tot 20 november de tijd om te reageren. Een woordvoerder liet aan Politico weten dat het Parlement 'geen commentaar geeft op lopende juridische procedures'.

Volgens Marieke Ehlers van de Patriots-fractie werd het democratische proces bewust omzeild. 'Het is niet aan fractieleiders om een initiatief te blokkeren dat individuele leden een wettelijk recht geeft', aldus Ehlers.

Europarlementariërs mogen volgens de regels een onderzoekscommissie oprichten als zij voldoende handtekeningen verzamelen. De drie klagers vinden dat de top van het Parlement deze procedure heeft geschonden door het voorstel achter gesloten deuren te stoppen, zonder stemming in de plenaire vergadering.

Christine Anderson benadrukt dat de rechtszaak bedoeld is om dat te herstellen. 'De volgende stap is dat we het Hof vragen de beslissing te vernietigen en de voorzitter van het Parlement te dwingen het voorstel in stemming te brengen.'

Anderson: “We willen dat iedere kiezer kan zien wie vóór transparantie is”
Tegenover NieuwRechts zegt Christine Anderson dat zij vertrouwen heeft in een goede afloop. “Wij zijn er heel zeker van dat we deze zaak gaan winnen. De wet is duidelijk: als een kwart van de leden een onderzoekscommissie aanvraagt, moet het Parlement een stemming in de plenaire vergadering toestaan. De Conferentie van voorzitters heeft eenvoudigweg niet de bevoegdheid om dat te blokkeren. Veel Europarlementariërs hebben aangedrongen op onderzoek naar Qatargate, anderen willen duidelijkheid over de Pfizer-sms’jes, en weer anderen maken zich zorgen over Huaweigate. We zullen een hoofdelijke stemming eisen, zodat kiezers precies kunnen zien wie voor transparantie staat en wie de schandalen binnen de instellingen liever toedekt.”

Volgens Anderson zou een ongunstige uitspraak van de rechter grote gevolgen hebben. “Het is heel goed mogelijk dat het Hof tegen ons beslist, maar ik vertrouw erop dat het onze juridische redenering zal volgen. We vragen niet veel. We willen alleen dat de beslissing over de onderzoekscommissie wordt genomen door de leden van het Parlement zelf, niet door een intern orgaan dat beslissingen achter gesloten deuren neemt.”

Ze stelt dat de Conferentie van voorzitters het verzoek bewust heeft stilgehouden. “Niemand heeft ooit gemeld dat het verzoek tot het instellen van een onderzoekscommissie naar de Pfizer-sms’jes en Qatargate is afgewezen. Dat is precies wat er gebeurt wanneer beslissingen in het geheim worden genomen, en het verklaart perfect waarom ze dat buiten de openbaarheid hebben gedaan, in plaats van in het parlementaire debat waar het hoort. De grote fracties willen niet dat dit onderwerp in de media komt. Ze beweren dat ze voor transparantie staan, maar in werkelijkheid begraven ze elk schandaal. Wij willen dat omdraaien: het debat in het licht brengen, perscontrole mogelijk maken en iedereen verantwoordelijk houden.”

‘Pfizergate’ zonder gevolgen
De Europese Commissie ligt al langer onder vuur vanwege het gebrek aan openheid over de vaccindeals. Eerder dit jaar besloot de Commissie geen beroep aan te tekenen tegen het vonnis in de zaak over de verdwenen sms’jes tussen Ursula von der Leyen en Albert Bourla. Daarmee blijft het oordeel staan dat de Commissie niet transparant handelde. De rechter oordeelde in mei dat de berichten 'mogelijk relevante informatie' bevatten en dat de Commissie onvoldoende heeft uitgelegd waarom ze niet bewaard zijn.

De termijn voor hoger beroep is inmiddels verstreken. Een woordvoerder van de Europese rechtbank bevestigde dat het vonnis definitief is. Toch blijven concrete gevolgen uit. Volgens de Commissie zal er enkel 'een meer gedetailleerde uitleg' volgen over waarom de berichten niet meer bestaan. De kans dat ze ooit boven water komen, lijkt klein.