De procedurevergadering van woensdag verliep anders dan normaal, bijkt uit een uitgebreid verslag van Melkvee. Bij dit soort bijeenkomsten worden alleen agenda’s en planningen besproken, niet de inhoud. Meestal zitten er hooguit enkele vaste commissieleden. Dit keer puilde de zaal uit.

Kamerleden bleven binnenlopen. Bodes sleepten extra stoelen aan. De reden was duidelijk: een nieuwe Kamercommissie mag opnieuw stemmen over wat controversieel wordt verklaard. En als een onderwerp eenmaal dat stempel krijgt, mag het demissionaire kabinet er geen beleid meer op voeren.

Laura Bromet (GroenLinks-PvdA) had een dag eerder aangekondigd dat zij minister Femke Wiersma en staatssecretaris Jean Rummenie “op zoveel mogelijk terreinen op non-actief” wilde zetten. Dat maakte de opkomst uitzonderlijk hoog. Wie aanwezig was, kon stemmen. En hoe meer Kamerleden per partij in de zaal zaten, hoe groter het stemgewicht.

Chaotische tellingen en schuivende meerderheden
Door het komen en gaan van Kamerleden moest voortdurend opnieuw worden geteld hoeveel stemmen nodig waren voor een meerderheid. Dat leidde meteen tot verwarring bij het eerste onderwerp.

Ines Kostić (Partij voor de Dieren) vroeg om de afroming van pluimvee- en varkensrechten níet te schrappen totdat de Kamer daarover had gedebatteerd. Tien leden stemden vóór. Dat leek genoeg, tot bleek dat ondertussen enkele PVV-leden waren binnengelopen. Daardoor waren elf stemmen nodig voor een meerderheid. Het verzoek haalde het dus toch niet.

Later, toen hetzelfde onderwerp wél als geheel op de agenda stond en de PVV-delegatie de zaal inmiddels had verlaten, werd het alsnog controversieel verklaard. Zo verschoof de meerderheid meerdere keren, afhankelijk van wie er op dat moment precies in de zaal zat.

Botsing over mest en stikstof
De controverse rond de afroming is onderdeel van een breder conflict. De minister had al vóór de verkiezingen aangegeven geen debat af te wachten en wilde zelfstandig besluiten. Dat leidde tot irritatie in de Kamer, die juist om een debat had gevraagd.

Het geplande mest- en stikstofdebat van 10 december lijkt nu van de baan. Een voorstel van Laura Bromet om het gesprek pas na de feestdagen te voeren kreeg steun. “Ik ben in afwachting van een debat met een nieuw kabinet,” zei ze. “Dat nieuwe maatregelen kan nemen die wel gaan werken.”

Naast de afroming verklaarde de commissie ook het dossier glyfosaat en de nieuwe pachtwetgeving controversieel. Staatssecretaris Rummenie mag daar voorlopig niet verder mee, zolang de plenaire Kamer het besluit nog moet bevestigen.

De commissie heeft slechts een voorzet gegeven. Pas als de voltallige Tweede Kamer dinsdag instemt, worden deze onderwerpen officieel controversieel. Dan ligt het werk van de minister en staatssecretaris op deze dossiers stil totdat een nieuw kabinet aantreedt.