Het datacentrum komt op bedrijventerrein Flevokust Haven en is van de Amerikaanse datacentergigant Equinix. Vijf jaar geleden leidde het plan nauwelijks tot discussie in de gemeenteraad. Er werd gevraagd naar duurzaamheid, werkgelegenheid en de inpassing in het havengebied. Over het energieverbruik werd geruststellende informatie gegeven.

Vergelijking klopt niet
Ambtenaren meldden dat het geplande vermogen van 150 megawatt ‘grofweg ingeschat’ vergelijkbaar zou zijn met 3.000 tot 5.000 huishoudens. Dat beeld blijkt onjuist. Energiedeskundige Enzo Diependaal berekende dat het datacentrum evenveel stroom zal verbruiken als ongeveer 200.000 huishoudens.

Volgens Diependaal is de raad verkeerd geïnformeerd. Hij zegt: ‘In dit geval heeft de gemeenteraad de verkeerde antwoorden gekregen.’ Hij noemt het verschil ‘echt grof’ en vergelijkt het verbruik met dat van een middelgrote Nederlandse stad. ‘Dan moet iemand toch van zijn stoel vallen?’

Ook Max Schulze van technologiedenktank Leitmotiv stelt dat de impact ‘duidelijk verkeerd is weergegeven’. Op vol vermogen zou het datacentrum volgens hem zelfs evenveel stroom kunnen verbruiken als een half miljoen huishoudens. ‘Door de informatie die is verstrekt klinkt het heel klein.’

Erkenning achteraf
Dat het energieverbruik zo groot is, erkent ook toenmalig wethouder Jack Schoone. ‘Daar ben ik heel eerlijk in,’ zegt hij. Hij kan niet zeggen waar de fout vandaan komt, maar stelt dat in 2021 minder bekend was over de impact van datacentra.

Een woordvoerder van de gemeente stelt dat het bestemmingsplan destijds voldeed aan de geldende regels. Wel erkent de gemeente nu dat het gemiddelde stroomverbruik zal uitkomen op 86 megawatt. Dat is jaarlijks 753 gigawattuur, bijna twee keer zoveel als het huidige verbruik van alle inwoners en bedrijven in Lelystad samen.

D66-raadslid Sanne de Wilde zegt: ‘Wij hebben dat niet helemaal scherp gehad.’ GroenLinks-raadslid Judith Boertjens denkt dat de grote energievraag niet duidelijk was omdat het datacentrum relatief weinig ruimte inneemt.

Omzeilen van verbod
Sinds 2022 geldt een landelijk verbod op de bouw van de grootste datacentra buiten enkele aangewezen gebieden. Dat verbod geldt voor datacentra met een vermogen van minimaal 70 megawatt én een oppervlak van minstens 10 hectare. Het project in Lelystad blijft met 7,5 hectare net onder die grens.

Volgens Schulze worden de regels daarmee ‘duidelijk omzeild’. Hij zegt dat dit ingaat tegen de bedoeling van het beleid, omdat ruimte en energie in Nederland schaars zijn.

Gas en klimaat
Het datacentrum komt naast een hoogspanningsstation en een gascentrale te liggen. Volgens de gemeente en Equinix is er daardoor altijd voldoende stroom en ontstaat geen file op het net. Schulze waarschuwt echter dat dit leidt tot extra vraag naar gas. ‘Datacentra bij gascentrales bouwen is de verkeerde richting,’ zegt hij. ‘Dit datacentrum zal er 15 tot 25 jaar staan. In die periode wordt het nu onmogelijk de gascentrale te sluiten.’