De beslissing komt op een moment van groeiende spanning tussen de Verenigde Staten en Europese bondgenoten. De oorlog tegen Iran, gestart door de VS en Israël, leidt tot verdeeldheid binnen Europa. Meerdere landen nemen afstand van de militaire operaties. Daarmee groeit de druk op de samenwerking binnen NAVO-verband.

Premier Giorgia Meloni stond eerder bekend als bondgenoot van Donald Trump. Toch lijkt Italië nu een andere koers te kiezen. De stap kan ook te maken hebben met binnenlandse druk. De oorlog tegen Iran is volgens bronnen niet populair onder veel Italianen.

Frankrijk en Spanje weigeren ook medewerking
Italië staat niet alleen in zijn houding. Ook Frankrijk en Spanje hebben maatregelen genomen om niet betrokken te raken bij de oorlog. Volgens bronnen weigerde Frankrijk Israëlische vliegtuigen toegang tot het luchtruim. Deze toestellen vervoerden Amerikaanse wapens voor gebruik in de strijd tegen Iran, meldt Reuters.

Het was volgens betrokkenen de eerste keer sinds het begin van het conflict dat Frankrijk zo’n verzoek afwees. De beslissing werd genomen in het weekend. Officiële reacties van de Franse regering bleven uit. Wel past de stap in een bredere terughoudende houding van Parijs.

Spanje ging nog een stap verder. Het land sloot het luchtruim voor Amerikaanse vliegtuigen die betrokken zijn bij aanvallen op Iran. Minister Margarita Robles maakte duidelijk dat gebruik van Spaanse bases alleen is toegestaan voor ‘collectieve verdediging’ binnen de NAVO.

Ook de Spaanse minister van Buitenlandse Zaken reageerde stevig. ‘We zijn nergens bang voor. Hoe zou een land bang kunnen zijn voor het naleven van internationaal recht, wereldvrede en het Handvest van de Verenigde Naties? Wat voor wereld zouden we hebben als degenen die de wet respecteren bang moeten zijn?’

Trump haalt uit naar bondgenoten
De Amerikaanse president Donald Trump reageerde fel op het gebrek aan steun. Hij noemde Europese landen eerder al ‘laf’ vanwege hun houding. Ook nu uitte hij kritiek op bondgenoten die niet meewerken aan de operaties tegen Iran.

Over Frankrijk schreef hij: ‘Het land Frankrijk liet geen vliegtuigen die naar Israël gingen, geladen met militaire voorraden, over Frans grondgebied vliegen.’ Hij voegde daaraan toe: ‘Frankrijk is ZEER ONHULPZAAM geweest. De VS zal het ONTHOUDEN!!!' Daarnaast stelde hij dat landen moeten leren ‘hoe je voor jezelf moet vechten, de VS zal er niet meer zijn om je te helpen.’

Spanningen lopen verder op
De keuzes van Europese landen zorgen voor verdere spanningen binnen het bondgenootschap. Tegelijk nemen ook de economische en politieke gevolgen toe. De energieprijzen zijn gestegen en de onzekerheid groeit.

Daarnaast verslechteren de relaties tussen Israël en Frankrijk. Israël besloot alle defensiecontracten met Frankrijk stop te zetten, meldt de New York Post. Volgens Israël kwam dit door een ‘vijandige houding’ van Parijs.