Bosma verwees daarbij naar onderzoek van socioloog Wouter Schakel. ‘Onze democratie heeft een groot probleem, namelijk dat er altijd één groep is die altijd zijn zin krijgt. Dat is universitair geschoold Nederland’, zei hij in de Kamer. Volgens de PVV’er verklaart dat waarom Nederland te maken heeft met ‘massa-immigratie en islamisering’, overdracht van macht aan Brussel en de bouw van windmolens. De PVV’er stelde dat veel beleid nooit zou zijn ingevoerd als burgers direct meer invloed hadden gehad. ‘Inkomensverschillen zouden kleiner zijn als het Nederlandse volk in zijn geheel zijn zin zou krijgen en we een referendum zouden hebben’, aldus Bosma.

Een belangrijk deel van zijn bijdrage ging over burgemeesters. Volgens Bosma ontbreekt democratische legitimiteit omdat burgemeesters niet rechtstreeks door inwoners worden gekozen. Hij wees erop dat grote steden bestuurd worden door burgemeesters van partijen die lokaal relatief klein zijn.

‘Rotterdam heeft een burgemeester van de ChristenUnie, een piepklein partijtje. Die hebben de grootste haven van Europa in handen. Hoe kan dat?’, vroeg Bosma zich af.

Ook stelde hij dat partijen rechts van de VVD vrijwel geen burgemeesters leveren, ondanks hun grote electorale winst. ‘Rechts van de VVD zijn er nu 54 zetels in deze Kamer’, zei hij. ‘Het aantal burgemeesters uit die partijen is vrijwel nul.’ SGP-Kamerlid André Flach wierp tegen dat burgemeesters juist worden geselecteerd op kwaliteit en niet op populariteit. Bosma geloofde daar weinig van. ‘Ik denk dat partijachtergronden juist een enorme rol spelen’, antwoordde hij.

Bosma koppelde zijn kritiek vervolgens aan de situatie in Wijdemeren en Loosdrecht. Daar ontstond veel verzet tegen de komst van asielopvang en tegen plannen voor gemeentelijke herindeling. Volgens de PVV’er voelen inwoners zich buitenspel gezet.

‘Alles wat ik net kenschets, komt samen in Wijdemeren’, zei Bosma. Hij verwees naar de burgemeester die volgens hem ‘solidair wil zijn’ met andere bestuurders in plaats van met inwoners. Ook gemeentefusies kregen er stevig van langs. Bosma waarschuwde dat schaalvergroting de afstand tussen burger en bestuur alleen maar groter maakt. Hij verwees naar oud-minister Hanke Bruins Slot, die eerder juist een rem wilde zetten op gemeentelijke herindelingen.

Volgens Bosma dreigt Nederland door te slaan in schaalvergroting en bestuurlijke centralisatie. Hij citeerde daarbij Diederick Volkers van Dorp voor Dorp: ‘Er is een totale bestuurscrisis gaande. Wij zien een bestuur dat op basis van macht en geweld het beleid doordrukt.’