Oekraïne en Moldavië kunnen deze maand starten met EU-toetredingsgesprekken
Oekraïne en Moldavië lijken deze maand een nieuwe stap te zetten richting EU-lidmaatschap. Hongarije heeft volgens diplomaten laten doorschemeren dat het zijn langdurige verzet tegen de Oekraïense toetredingsroute wil laten vallen. Daarmee kunnen Kiev en Chisinau mogelijk al op 15 juni beginnen aan formele onderhandelingen met de Europese Unie, meldt Politico.
Het gaat om de opening van het eerste onderhandelingscluster. Dat is een formele stap in het lange traject naar EU-lidmaatschap. Oekraïne en Moldavië vroegen tegelijk EU-lidmaatschap aan. Daardoor kan Moldavië alleen verder als Oekraïne ook verder mag.
Hongaarse blokkade onder druk
Onder oud-premier Viktor Orbán verzette Boedapest zich fel tegen toetreding van Oekraïne tot de EU. De nieuwe Hongaarse leiding lijkt nu meer ruimte te bieden. Volgens diplomaten gebeurde dat na overleg tussen Oekraïense en Hongaarse experts over de rechten van Hongaren die in Oekraïne wonen.
Een Hongaarse functionaris houdt nog wel een slag om de arm. Die zegt dat er ‘geen besluit’ is genomen over het openen van clusters voor Oekraïne. Ook zegt de functionaris: ‘De onderhandelingen zijn gaande. Er is geen akkoord bereikt.’
Volgens een diplomaat heeft Oekraïne tijdens het overleg uitleg gegeven over hoe het de meeste zorgen uit een Hongaars elfpunktenplan wil oplossen. Niet alle Hongaarse wensen kunnen direct worden ingewilligd. Toch zou de goedkeuring van Boedapest niet afhangen van nieuwe Oekraïense wetgeving.
Bevroren EU-geld speelt mee
De gesprekken over Oekraïens EU-lidmaatschap kwamen volgens een diplomaat in een stroomversnelling na een bezoek van de Hongaarse premier Péter Magyar aan Brussel. Daar sprak hij met hoge EU-functionarissen over het vrijmaken van 16,4 miljard euro aan bevroren EU-geld voor Hongarije. Dat maakt de kwestie ook politiek gevoelig.
EU-ambassadeurs zouden aan het einde van deze week hun positie afronden over het openen van het eerste cluster voor Oekraïne en Moldavië. Oekraïne moet dan plannen presenteren voor interne hervormingen. Ook moet het ingaan op de kwestie rond de Hongaarse minderheid.
Als de EU-landen instemmen, kan de stap op 15 juni worden goedgekeurd tijdens een intergouvernementele conferentie in Luxemburg. Daar zouden Oekraïne en Moldavië dan officieel verder komen op hun weg naar lidmaatschap.
Alle landen moeten instemmen
Voor het openen van onderhandelingsclusters is unanimiteit nodig. Alle 27 EU-lidstaten moeten dus akkoord gaan. Elk land kan de procedure op ieder moment blokkeren.
Dat geldt niet alleen voor het eerste cluster. Ook latere stappen richting lidmaatschap kunnen door een lidstaat worden tegengehouden. Daardoor blijft het EU-pad van Oekraïne en Moldavië afhankelijk van politieke steun in alle hoofdsteden.
