In steden als Amsterdam, Den Haag en Tilburg mogen boa’s al langer religieuze uitingen dragen bij het uniform. Dat kan omdat boa’s niet onder dezelfde gedragscode voor lifestyle-neutraliteit vallen als politieagenten. Gemeenten hebben daardoor ruimte om zelf regels te maken. Volgens Martens leidt dat tot verschillen die niet wenselijk zijn.

Lokale verschillen onder vuur
Martens wil voorkomen dat de ene gemeente andere uniformregels hanteert dan de andere. Zij noemt die situatie 'onwenselijk'. Volgens haar moet de overheid op straat overal hetzelfde gezicht laten zien. 'We hebben het voor de politie en het leger al geregeld. Nu willen we dat ook voor boa’s doen. Bij een uniform in een seculier land horen géén religieuze uitingen.'

De discussie speelt al jaren. Vooral grotere gemeenten met een progressieve gemeenteraad hebben religieuze uitingen toegestaan. Sinds 2021 gebeurde dat onder meer in Amsterdam, Den Haag, Utrecht, Eindhoven, Tilburg en Arnhem. Dat leidde tot ergernis in Den Haag, waar al langer steun is voor een landelijk verbod.

Eerdere pogingen liepen vast
Oud-minister Dilan Yesilgöz wilde eerder al een landelijk verbod. Ook haar opvolgers op Justitie wilden die lijn volgen. David van Weel probeerde het te regelen via een Algemene Maatregel van Bestuur. Die route werd echter juridisch gekraakt door de Raad van State.

Daarna werd een wetswijziging aangekondigd, maar die kwam er nog niet. Volgens Martens is dat reden om nu zelf op te treden. Over Van Weel zegt zij: 'Dat betekent dat de minister de prioriteiten ergens anders legt'. Zij vindt dat de Tweede Kamer al te lang praat zonder resultaat. 'Daarom wilde ik voor de zomer zélf een wetsvoorstel af hebben. Dat is gelukt.'

Ruime Kamermeerderheid mogelijk
In de Tweede Kamer lijkt steun voor het voorstel aanwezig. PVV, CDA, JA21, FVD, Groep Markuszower, BBB, SGP, CU, 50Plus, Mona Keijzer en ook de SP steunen de lijn. SP-leider Jimmy Dijk zei eerder: 'Het is een uniform, géén pluriform'. D66, PRO, DENK, Partij voor de Dieren en Volt zijn tegen of willen meer ruimte voor gemeenten.

Martens ziet vooral bij progressieve partijen een verandering. 'Voorheen waren het juist progressieve partijen die elke religieuze inmenging buiten de deur wilden houden'. Volgens haar is dat veranderd. 'Er is een kentering geweest. Ze juichen het juist toe. Ik ben van een liberale partij. Iedereen mag geloven wat hij of zij wil, maar in uniform dien jij jezelf te houden aan de regels van het uniform.'

Het wetsvoorstel gaat nu naar de Raad van State voor een juridische toets. Martens benadrukt dat het om de scheiding tussen kerk en staat gaat. 'Religie hoort daar niet bij'. Ook waarschuwt zij: 'Als een religieuze uiting ervoor zorgt dat je meer overwicht op straat hebt, hebben we een groot probleem. Religie mag nooit een excuus zijn dat je zaken wél voor elkaar krijgt.'