Volgens het ANP, dat zich baseert op een verslaggever ter plaatse, zocht vooral een klein groepje mannen herhaaldelijk de confrontatie met asielzoekers uit het aanmeldcentrum. Niet bij elke confrontatie zou direct zijn opgetreden. Het is nog onduidelijk of er mensen zijn aangehouden.

De onrust komt op een gevoelig moment. Het Rode Kruis besloot vrijdagavond te stoppen met hulpverlening op het terrein, nadat er in twee dagen tijd twee steekincidenten waren geweest. Ook Vluchtelingenwerk blijft voorlopig weg. Beide organisaties vinden de situatie te onveilig.

Hulpverleners trekken zich terug
Het vertrek van het Rode Kruis en Vluchtelingenwerk is een harde waarschuwing over de toestand rond Ter Apel. Normaal helpen zij mensen op het voorterrein, onder meer met informatie, basiszorg en praktische ondersteuning. Juist daar ontstaan nu steeds vaker problemen.

Volgens Vluchtelingenwerk zorgt een kleine groep mensen die weinig kans maakt op asiel voor toenemende onveiligheid. Daardoor komen hulpverleners én kwetsbare asielzoekers in de knel. De organisatie zegt voorlopig niet terug te keren zolang de veiligheid niet kan worden gewaarborgd. Het Rode Kruis nam hetzelfde besluit na de steekincidenten.

Toch nog hulp op terrein
Helemaal zonder hulp is het terrein niet. De organisatie MiGreat is ’s avonds nog wel actief bij Ter Apel. Maar ook die organisatie wijst naar de overheid. “Maar het is aan de instanties om nu verantwoordelijkheid te nemen, want kwetsbare mensen zijn de dupe”, zei MiGreat vrijdag bij NOS.

Die waarschuwing werd op de eerste avond zonder Rode Kruis en Vluchtelingenwerk meteen zichtbaar. Naast de vechtpartijen werd rond 20.30 uur ook een man onwel bij de ingang van het aanmeldcentrum. Beveiligers verleenden eerste hulp. De man is later met een ambulance meegenomen.

Gemeente wil spreiding
De gemeente Westerwolde, waar Ter Apel onder valt, erkent dat de veiligheidsproblemen groot zijn. De gemeente roept het kabinet op om snel voldoende opvangplekken elders in het land te regelen.

Ter Apel is al jaren het knelpunt van de Nederlandse asielopvang. Wanneer andere gemeenten te weinig opvang bieden, loopt de druk in het Groningse dorp direct op. Dat leidt tot overvolle locaties, mensen die buiten moeten wachten en groeiende spanningen op en rond het terrein.

Nachtopvang in Nieuwe Pekela
Om de druk tijdelijk te verlichten, is in Nieuwe Pekela nachtopvang geopend voor mensen die niet in Ter Apel terechtkunnen. In de nacht van vrijdag op zaterdag sliepen daar 53 mensen.

De noodopvang blijft beschikbaar tot 1 oktober. Het is bedoeld als tijdelijke oplossing, maar lost het onderliggende probleem niet op. Zolang er onvoldoende opvangplekken zijn, blijft Ter Apel de plek waar de spanningen samenkomen.

De eerste avond zonder grote hulporganisaties laat zien hoe kwetsbaar de situatie is. Zodra hulpverleners zich terugtrekken, blijven beveiligers en politie over om escalaties op te vangen. Voor asielzoekers die geen problemen veroorzaken, maar wel afhankelijk zijn van hulp en opvang, wordt het voorterrein daardoor nog onveiliger.