Aanleiding is een promotievideo van de EIB waarin voorzitter Nadia Calviño een bezoek brengt aan de tram in Rabat. De bank noemt Marokko een "strategische partner van de EU" en kondigt nieuwe investeringen aan in duurzaam vervoer. Volgens de EIB is de tram "de snelste, schoonste en veiligste manier om door de stad te reizen".

Morocco is a strategic EU partner.

We are investing in projects that improve everyday life such as Rabat's tramway, the fastest, cleanest & safest way to get around the city.

President @NadiaCalvino will announce new financing today for more sustainable transport projects in 🇲🇦 pic.twitter.com/5UMove2sUE

— European Investment Bank (@EIB) June 30, 2026

Investeringen lopen verder op
De nieuwe financiering bedraagt 365 miljoen euro. Daarvan gaat 300 miljoen euro naar de Marokkaanse snelwegen en 65 miljoen euro naar renovatie van het spoor. De EIB maakte daarnaast bekend dat zij in 2026 in totaal meer dan 700 miljoen euro in Marokko wil investeren. Sinds 1979 heeft de Europese instelling al ongeveer 11 tot 12 miljard euro in het land gestoken, onder meer in transport, energie, digitalisering en onderwijs.

Een deel van die investeringen hangt samen met de voorbereidingen op het WK voetbal van 2030, dat Marokko samen met Spanje en Portugal organiseert.

Kritiek na gebeurtenissen in Ceuta
De timing van de nieuwe investeringen leidt tot felle reacties. Kort nadat bijna 50.000 migranten de Spaanse enclave Ceuta bereikten, wezen critici erop dat de EU miljarden blijft investeren in Marokko.

De Vlaamse oud-politicus Dries Van Langenhove schreef op X dat de Europese infrastructuur op veel plaatsen achteruitgaat, terwijl Brussel geld uitgeeft aan projecten in Marokko. "Onze infrastructuur valt letterlijk uit elkaar. Bruggen storten in, kinderen gaan naar school in containers of gebouwen met asbest, ons elektriciteitsnet kraakt en het Brusselse rioolstelsel is zo slecht onderhouden dat zinkgaten onderdeel van het dagelijks leven zijn geworden."

Hij vervolgde: "De Marokkaanse koninklijke familie behoort tot de rijkste ter wereld. Toch financieren wij de tram van Marokko. Daar is geen andere verklaring voor dan dat onze 'leiders' ons haten."

Ook Spaanse media kritisch
Niet alleen op sociale media klinkt kritiek. Volgens het achtergrondmateriaal trokken ook Spaanse media een vergelijking tussen de Europese investeringen in Marokko en de problemen met de eigen infrastructuur.

Zo wezen verschillende publicaties erop dat de EIB trots reclame maakt voor nieuwe projecten in Marokko, terwijl Spanje kampt met aanhoudende problemen op het spoor. Ook werd gewezen op de opvallende tegenstelling tussen Europese investeringen buiten de Unie en achterstallig onderhoud binnen Europa.

Rijke monarchie ontvangt miljarden
De discussie wordt verder gevoed door de financiële positie van de Marokkaanse monarchie. Volgens het achtergrondmateriaal behoort koning Mohammed VI tot de rijkste monarchen ter wereld. Zijn persoonlijke vermogen wordt, afhankelijk van de bron, geschat op tussen de 2,1 en 8,2 miljard dollar. Tegelijk ontvangt Marokko al jarenlang omvangrijke Europese financiering voor infrastructuur en economische ontwikkeling.

De EIB benadrukt dat de investeringen bedoeld zijn om de economische ontwikkeling, de bereikbaarheid en de klimaatbestendigheid van Marokko te verbeteren. Critici plaatsen daar tegenover dat de miljardeninvesteringen moeilijk te rijmen zijn met de spanningen rond migratie en met infrastructurele problemen binnen de Europese Unie zelf.