Bekende Koranverbrander doodgeschoten in Zweden

Nieuws 30 januari 2025 4 minuten Redactie
Salwan Momika
ANP

Salwan Momika, de Irakese vluchteling die in 2023 de internationale aandacht trok door in Zweden meerdere keren de Koran te verbranden, is woensdagavond in zijn appartement in Södertälje doodgeschoten. De Zweedse politie heeft inmiddels bevestigd dat de 38-jarige man is overleden aan zijn verwondingen. Vijf verdachten zijn gearresteerd in verband met de moord, meldt de Zweedse krant Aftonbladet.

De moord op Momika, die zich profileerde als voorvechter van de vrijheid van meningsuiting, heeft geleid tot nieuwe discussies over de veiligheid van provocerende demonstranten en de impact van zijn acties op de Zweedse samenleving.

Van militielid tot controversiële activist
Momika, een Assyrisch-Iraakse christen, kwam in 2018 naar Zweden nadat hij in Irak betrokken was bij een kleine militie die streed tegen terreurgroep Islamitische Staat (IS). Hij kreeg in 2021 een driejarige verblijfsvergunning, die later werd verlengd. In 2023 werd hij berucht door publieke Koranverbrandingen, die hij organiseerde als protest tegen de islam en als een daad van vrijheid van meningsuiting.

Zijn demonstraties waren vaak goed voorbereid en zwaar beveiligd door de politie. Hij verscheurde pagina’s uit de Koran, ging op het boek staan en stopte zelfs stukken spek tussen de bladzijden. Deze acties, die hij zelf filmde en verspreidde via sociale media, leidden tot internationale verontwaardiging en massale protesten in moslimlanden.

De gevolgen waren verstrekkend. Zo werd de Zweedse ambassade in Bagdad bestormd, waar demonstranten het gebouw in brand staken. Er ontstonden diplomatieke spanningen tussen Zweden en meerdere islamitische landen, waaronder Turkije, wat de toetreding van Zweden tot de NAVO bemoeilijkte. Het Scandinavische land kreeg een verhoogd terreurdreigingsniveau, waarbij veiligheidsdiensten waarschuwden voor mogelijke vergeldingsacties. Ook was er een aanslag in Brussel door een Tunesische IS-aanhanger, die verklaarde te handelen als vergelding voor de Koranverbrandingen in Zweden.

Doodgeschoten in eigen woning
Volgens Zweedse media vond de schietpartij plaats op woensdagavond rond 23:00 uur in een appartement in Södertälje, een stad ten zuidwesten van Stockholm. De politie werd opgeroepen na meldingen van schoten in een woonwijk. Bij aankomst troffen agenten Momika zwaargewond aan in zijn woning. Hij werd met spoed naar het ziekenhuis gebracht, waar hij later overleed aan zijn verwondingen.

Opmerkelijk is dat Momika op het moment van de aanslag mogelijk live op TikTok was. Volgens berichten op sociale media zou de moord op beeld zijn vastgelegd, maar de politie heeft deze informatie nog niet bevestigd.

De Zweedse autoriteiten nemen de zaak uiterst serieus en hebben een grootschalig onderzoek ingesteld. Politiewoordvoerder Daniel Wikdahl bevestigde dat er vijf verdachten zijn gearresteerd en dat er meerdere huiszoekingen plaatsvinden, meldt Aftonbladet.

Mogelijke motieven en dreigementen
Het motief achter de moord is nog onduidelijk, maar gezien Momika’s omstreden acties ligt politieke of religieus gemotiveerde wraakvoor de hand. Momika beweerde dat er een prijs op zijn hoofd stond en dat hij herhaaldelijk doodsbedreigingen ontving. Sinds zijn acties in 2023 moest Zweden zijn veiligheidsniveau verhogen, omdat het land een prioritair doelwit was geworden voor extremisten.

Momika’s verblijf in Zweden was al omstreden. Zijn verblijfsvergunning werd ingetrokken vanwege vermeende leugens op zijn asielaanvraag, maar uitzetting naar Irak werd geblokkeerd vanwege het risico op marteling of executie.

De Zweedse autoriteiten benadrukken dat het onderzoek nog loopt en dat alle scenario’s worden onderzocht.

Reacties uit binnen- en buitenland
De moord op Momika heeft direct heftige reacties opgeroepen. De Zweedse minister-president Ulf Kristersson liet weten dat de autoriteiten de moord zeer serieus nemen. “Vrijheid van meningsuiting is een fundamenteel recht in Zweden, maar het mag nooit leiden tot geweld of moord,” zei hij in een verklaring.

De Zweedse politie onderzoekt of de moord verband houdt met eerdere bedreigingen tegen Momika en sluit niet uit dat buitenlandse actoren betrokken kunnen zijn.

Israëlische en Europese politici hebben de moord veroordeeld en wijzen op de groeiende dreiging van islamitisch extremisme in Europa. Gideon Sa’ar, de Israëlische minister van Buitenlandse Zaken, riep Zweden op om harde maatregelen te nemen tegen antisemitisme en jihadistische invloeden.

Vanuit de islamitische wereld bleef het tot nu toe stil. Er zijn nog geen officiële verklaringen van regeringen die zich eerder fel uitspraken tegen Momika’s acties.

Vrijheid van meningsuiting onder druk?
De moord op Salwan Momika roept een bredere discussie op over vrijheid van meningsuiting, veiligheid en de impact van provocatieve acties. In Zweden blijft de wetgeving rond demonstraties en politieke uitingen strikt, maar de vraag blijft: hoe ver mag vrijheid van meningsuiting gaan als deze leidt tot geweld en onrust?

De Zweedse politie heeft laten weten dat de situatie “volledig onder controle is”, maar de dreiging voor provocerende demonstranten en politieke activisten blijft groot.

Het politieonderzoek loopt en er wordt gekeken naar de achtergronden van de verdachten. De rechtszaak tegen Momika wordt niet voortgezet vanwege zijn overlijden. Debat over vrijheid van meningsuiting en provocatie laait op in Zweden en Europa.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economie
Nederland en de Europese Unie voeren een buitenlandbeleid dat islamitisch extremisme in het Midden-Oosten niet alleen onvoldoende bestrijdt, maar volgens Johannes de Jong zelfs financieel in stand houdt en ondersteunt. De directeur van de Europese christelijke denktank Sallux stelt in een interview met NieuwRechts dat Nederland daarmee zijn eigen veiligheid ondermijnt. Via handelsbetrekkingen, ontwikkelingsprogramma's en militaire samenwerking komt geld volgens De Jong terecht bij regimes en organisaties die radicalisering bevorderen. De gevolgen zijn volgens hem ook in Nederland merkbaar, onder meer door de komst van Syrische vluchtelingen. "Vervolgens moeten de belastingbetalers hier ook betalen voor de gevolgen."

 Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Hoe Nederlandse steun aan islamitisch extremisme migratie aanwakkert

Beluister onze podcast

Hoe Nederlandse steun aan islamitisch extremisme migratie aanwakkert
Of beluister op:

Meerartikelen

Zonnepanelen
Nieuws

Bijna helft zonnepaneeleigenaren heeft spijt van aankoop

Bijna de helft van de Nederlandse zonnepaneeleigenaren zou achteraf geen zonnepanelen meer kopen. Dat blijkt uit onderzoek van energieleverancier Budget Thuis onder 1.038 eigenaren. Maar liefst 46 procent zou bij een nieuwe keuze afzien van de...

Boekholt
Nieuws

D66-minister bevestigt: migratie vraagt 340.000 woningen in tien jaar

Migratie vraagt de komende tien jaar zo'n 340.000 extra woningen. Dat bevestigt minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting) in een brief aan PVV-Kamerlid Mooiman. Ook zet zij drie berekeningen naast elkaar van het aandeel sociale...

Europese vlaggen
Nieuws

Brussel wil 45 miljard lenen voor Oekraïne via gemeenschappelijke EU-schulden

De Europese Commissie wil opnieuw 45 miljard euro lenen om Oekraïne financieel te ondersteunen. Dat gebeurt via gezamenlijke Europese schulden, waarbij EU-lidstaten de jaarlijkse rente betalen. Oekraïne hoeft de hoofdsom pas terug te betalen indien...

Bart van den Brink
Nieuws

Vijf keer betrokken bij incidenten, en toch blijven: minister ziet geen ruimte om asielvergunning in te trekken

Asielzoekers die steeds weer voor overlast zorgen in een azc, houden in de praktijk gewoon hun verblijfsvergunning. Dat blijkt uit antwoorden van asielminister Bart van den Brink aan de Tweede Kamer. Zolang er geen onherroepelijke veroordeling is...

Kerk
Nieuws

Kerken en monumenten kleuren rood voor vervolgde christenen

Van de Notre-Dame in Parijs tot kerken in Londen, Madrid en Rotterdam: op talloze plekken in Europa kleurden woensdagavond gebouwen rood. Met de actie RedWednesday vroeg de katholieke hulporganisatie Kerk in Nood aandacht voor christenen die om hun...

Zembla
Nieuws

Wiskundedocent mag geen les meer geven na kooigevechten met neonazi's op eigen erf

Een wiskundedocent van scholengemeenschap Stad & Esch in Meppel mag per direct geen les meer geven. De school nam het besluit nadat onderzoeksprogramma Zembla beelden naar buiten bracht van kooigevechten met neonazi's op zijn erf in Zuidwolde. Bij de...

Jonker
Nieuws

PRO-jongere weet verschil niet tussen kernwapens en kerncentrales

Een demonstratie tegen kerncentrales in Groningen heeft een opmerkelijk filmpje opgeleverd. Een bestuurder van de landelijke PRO-jongerentak, Tim Jonker (23), kreeg vragen over een protestbord met het woord 'kernkop', terwijl de demonstratie juist...

IS
Nieuws

Iraanse vluchteling dreigt met aanslag op kleuterschool: OM eist celstraf

Een 41-jarige Iraanse vluchteling uit Ouderkerk aan den IJssel heeft gedreigd een kleuterschool aan te vallen en een kind te vermoorden. Hij stuurde ook een vlag van terreurorganisatie Islamitische Staat (IS) naar de gemeente Krimpenerwaard. Woensdag...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Koran
Nieuws

Nederlandse halalbank Sifr in financiële problemen: miljoen van investeerders op

De Nederlandse islamitische financiële dienstverlener Sifr zit in grote problemen. Het bedrijf wilde moslims laten bankieren zonder rente en werkte aan een halalhypotheek. Maar de samenwerking met een buitenlandse betaalpartner is beëindigd en...

D66
Nieuws

Sten (18) dient klacht in na like van D66-wethouder bij doodswens

De 18-jarige Sten Jansen uit Angeren heeft een officiële klacht ingediend tegen D66-wethouder Léon Dekkers van Lingewaard. Dekkers gaf op Facebook een like aan een reactie waarin Jansen de dood werd gewenst. Dekkers noemt het een ongeluk en...

Hilversum
Nieuws

Pro en FVD grootste winnaars verkiezingen nieuwe gemeente Hilversum-Wijdemeren

Pro is de grootste partij in de nieuwe gemeente Hilversum. Bij de herindelingsverkiezingen van woensdag haalde de fusiepartij van GroenLinks en PvdA volgens de voorlopige uitslag 7 van de 37 zetels. Forum voor Democratie, die voor het eerst meedeed...

Europees Parlement
Nieuws

Brussel versoepelt stikstofregels voor energietransitie, niet voor woningbouw

Brussel maakt een uitzondering op de stikstofregels voor projecten die nodig zijn voor de energietransitie, maar woningbouw en andere bedrijfsprojecten krijgen die ruimte niet. Door een voorlopig akkoord tussen het Europees Parlement en de...

Utrecht Overvecht
Nieuws

Syrische asielzoeker steekt Marleen (25) zonder aanleiding neer: OM eist vier jaar cel en tbs

Een 19-jarige Syriër die vorig jaar een jonge vrouw bij station Utrecht Overvecht neerstak, moet volgens het Openbaar Ministerie vier jaar de cel in en daarna verplicht worden behandeld in een tbs-kliniek. Yousef A. stak de destijds 25-jarige Marleen...

Sikkema
Nieuws

PRO-burgemeester benoemd in gemeente waar GroenLinks 2,1% van de stemmen kreeg

Nissewaard krijgt naar verwachting een burgemeester van Progressief Nederland (PRO), terwijl haar oude partij GroenLinks bij de gemeenteraadsverkiezingen nauwelijks stemmen trok. Met 631 stemmen, goed voor 2,1 procent, eindigde GroenLinks in maart...

Destinus
Nieuws

Nederlandse wapenfabrikant jaagt op Russische drones: 'Je rommelt jezelf oorlog in'

Medewerkers van de Nederlandse wapenfabrikant Destinus hebben in Oekraïne zelf deelgenomen aan de strijd tegen Russische drones. Ook hielpen zij Oekraïense militairen bij het lanceren van aanvalsdrones richting Rusland. Dat blijkt uit onderzoek van...

Sinterklaas
Nieuws

Linkse partijen woedend na komst zwarte pieten bij intocht: 'Walgelijk'

Tijdens de Sinterklaasintocht op Scheveningen liepen zaterdag onverwacht zwarte pieten mee, terwijl de officiële stoet alleen uit roetveegpieten bestond. Hun aanwezigheid leidde tot verontwaardiging bij linkse politieke partijen, die willen weten...

Ulysse Ellian
Nieuws

VVD komt met remigratieplan: Syriërs krijgen 10.000 euro om terug te keren

De VVD wil remigratie van Syriërs stimuleren door hen 10.000 euro te bieden als zij vrijwillig terugkeren naar hun eigen land. Het voorstel is bedoeld voor ongeveer 71.000 Syriërs met een tijdelijke verblijfsvergunning in Nederland. De partij wil het...

Leerdam
Onderzoek

Slavernijmuseum dreigt bodemloze geldput te worden: miljoenen tekort nog vóór eerste bezoeker

Het Nationaal Slavernijmuseum bestaat nog alleen op papier, maar heeft al bijna 100 miljoen euro aan overheidsgeld toegezegd gekregen. Het is niet genoeg. De bouw kost 22,3 miljoen euro meer dan begroot, de inrichting is niet betaald en na de opening...

FVD
Achtergronden

FVD royeert twee leden na onthulling over neonazistische kooigevechten; ook FVD-raadslid verzocht op te stappen

Forum voor Democratie heeft twee leden uit de partij gezet. Uit onderzoek van Zembla bleek dat ze aanwezig waren bij vechtwedstrijden van een extremistisch netwerk. Ook FVD-gemeenteraadslid Ramon van Asch uit ‘s-Hertogenbosch was aanwezig bij zo'n...

Maurice de Hond
Nieuws

Openbaar Ministerie eist twee maanden cel tegen Maurice de Hond

Het Openbaar Ministerie heeft woensdag twee maanden cel geëist tegen opiniepeiler Maurice de Hond. Volgens justitie heeft de 79-jarige zich schuldig gemaakt aan smaad en smaadschrift in de Deventer moordzaak. De zaak gaat over uitlatingen die De Hond...