Amerikaanse Al Qaeda-expert: 'We staan voor een ongekende dreiging'

Achtergronden 27 februari 2025 4 minuten Marit Nubé
Terreur
ANP

De dreiging van internationale terreurnetwerken is groter dan ooit. Dat zegt een expert op het gebied van Al-Qaeda en islamitisch extremisme, in een exclusief interview. Met jarenlange ervaring als inlichtingenanalist en directe infiltratie in terroristische netwerken, waarschuwt ze voor een goed georganiseerde en groeiende dreiging die zowel de Verenigde Staten als Europa op de proef stelt. "We moeten stoppen met naïviteit en voorbereid zijn. Want als ze toeslaan, dan zal het met een precisie en brutaliteit zijn die we ons nog niet kunnen voorstellen."

Al-Qaeda is niet verslagen. Integendeel, volgens Jane Doe - een naam voor een vrouwelijke anonieme bron - is de organisatie sterker en beter georganiseerd dan ooit. “Ze zijn geëvolueerd. Ze hebben een lange-termijnstrategie en ze passen zich continu aan. Waar het Westen werkt met kortetermijnplannen van vier jaar, werken zij met strategieën die generaties overspannen,” vertelt ze in een exclusief interview met Shawn Ryan Show.

Een van de grootste tactische veranderingen is dat Al-Qaeda en andere jihadistische netwerken nauwelijks nog elektronische communicatie gebruiken. “Binnen Afghanistan communiceren de leiders via koeriers. Geen digitale voetafdruk, geen telefoontaps, geen e-mails. Alleen binnen Europa en de VS gebruiken ze versleutelde berichten en tijdelijke e-mailadressen.” Dit maakt het vrijwel onmogelijk om via klassieke signal intelligence (SIGINT) netwerken te ontmantelen. “Dat is de nachtmerrie van elke inlichtingendienst.”

Gecoördineerde aanvallen en afleidingsmanoeuvres 
Een belangrijk nieuw tactisch wapen in het arsenaal van terroristische organisaties is de combinatie van explosies en gerichte schietpartijen. “Het begint met een bomaanslag op een drukke locatie. Honderden mensen bellen tegelijkertijd 911. De hulpdiensten stromen toe. En dán begint de tweede aanval, ergens anders in de stad.” Volgens Doe is dit bedoeld om hulpdiensten te overweldigen en maximale chaos te veroorzaken.

Dit scenario heeft zich al afgespeeld in het Midden-Oosten en Afrika, en de verwachting is dat deze tactiek binnenkort in het Westen wordt gebruikt. “We hebben een dreigingsanalyse die spreekt van mogelijke gecoördineerde aanvallen in de VS en Europa met een verwachte dodentol van 50.000 tot 60.000 slachtoffers.” De inlichtingenexpert benadrukt dat dit geen doemdenken is, maar een realistisch scenario op basis van inlichtingenbronnen.

De rol van Afghanistan en de Taliban
Na de terugtrekking van de VS uit Afghanistan is het land uitgegroeid tot een broeinest voor terroristische groeperingen. “Al-Qaeda heeft daar een veilig onderkomen gevonden en gebruikt Afghanistan als basis om operaties wereldwijd te coördineren.” De Taliban biedt hen niet alleen bescherming, maar faciliteert ook de financiering via drugshandel en illegale goud- en edelsteenmijnen. “We weten dat Al-Qaeda nu jaarlijks rond de 500 miljoen dollar verdient, en dat is nog exclusief buitenlandse financiering.”

Doe benadrukt dat er nauwe banden zijn tussen de Taliban en georganiseerde misdaadnetwerken. “Ze werken samen met de Albanese maffia en Mexicaanse drugskartels om financiering en logistiek te regelen. De Taliban is veel meer dan een regeringsmacht in Afghanistan; ze zijn een wereldwijde speler geworden in terrorisme en misdaad.”

Onzichtbare bommen en biologische wapens
Een van de meest zorgwekkende ontwikkelingen is de ontwikkeling van zogeheten ‘onzichtbare bommen’. “Dit zijn explosieven die geen metalen onderdelen bevatten en waarvan de geur volledig is afgesloten met siliconen. Ze zijn ondetecteerbaar door honden en metaaldetectoren.” Volgens Doe betekent dit dat luchthavens en andere beveiligde locaties nauwelijks kans maken om deze bommen op te sporen, tenzij ze geavanceerde bodyscanners gebruiken. “En niet elke luchthaven of openbare ruimte heeft die apparatuur.”

Daarnaast werken terroristische netwerken aan biologische wapens. “Ze hebben microbiologen en wapentechnici in dienst die bezig zijn met de ontwikkeling van gemodificeerde pathogenen. We weten dat er al tests zijn uitgevoerd in Afghanistan.” Hoe ver deze ontwikkeling gevorderd is, is onduidelijk, maar de potentiële dreiging is enorm.

Wat moet er gebeuren?
Doe pleit voor een onmiddellijke herziening van de terrorismebestrijding. “Overheden moeten erkennen dat deze dreiging niet is verdwenen. Het Westen heeft te lang gedacht dat de jihadistische beweging verzwakt was. Dat is een gevaarlijke misvatting.”

Een van haar belangrijkste aanbevelingen is het hard aanpakken van jihadistische lobbygroepen in het Westen. “De Muslim Brotherhood en andere extremistische organisaties hebben invloed in westerse regeringen en NGO’s. Dit moet worden ontmanteld.” Daarnaast roept ze op tot nauwere samenwerking tussen Europese en Amerikaanse inlichtingendiensten en een betere bescherming van kwetsbare infrastructuur. “We moeten proactief handelen, niet pas reageren als de eerste bom ontploft.”

De waarschuwing van Jane Doe is niet voor de bühne. De patronen zijn er, de inlichtingen zijn er. De vraag is niet óf er een grote aanval komt, maar wanneer. “We moeten stoppen met naïviteit en voorbereid zijn. Want als ze toeslaan, dan zal het met een precisie en brutaliteit zijn die we ons nog niet kunnen voorstellen.”

Beluister onze podcast

D66 door het ijs, box 3 op tilt en kwalijke geweldsverheerlijking door ambtenaar over FVD
Of beluister op:

Meerartikelen

Macron
Nieuws

Franse regering boos na kritiek Amerikaanse ambassadeur op links geweld

De diplomatieke spanning tussen Frankrijk en de Verenigde Staten is verder opgelopen. De Amerikaanse ambassadeur in Parijs, Charles Kushner, is vrijdag niet verschenen op het Franse ministerie van Buitenlandse Zaken. Hij was daar op het matje geroepe

vrachtwagen
Nieuws

Ondernemers woedend over vrachtverbod in Utrecht: ‘In een ivoren toren bedacht'

Het plan van de gemeente Utrecht om vanaf 1 mei zwaar vrachtverkeer uit het stadscentrum te weren, leidt tot veel onrust. Ondernemers, vervoerders en bewoners maken zich zorgen. Volgens hen gaat de invoering te snel en is er te weinig rekening gehoud

pro-palestina demonstratie
Nieuws

Omstreden Palestijnse organisatie organiseert iftar in Amsterdam

De Palestijnse Gemeenschap Nederland (PGNL) wil eind februari een iftar organiseren op de Dam in Amsterdam 'om de stilte te verbreken' rond de Palestijnen. Een iftar markeert het moment waarop tijdens de islamitische ramadan het vasten wordt beëindig

Defensie
Nieuws

Defensie gaat militaire training houden in straten Hengelo

Inwoners van Hengelo en omliggende plaatsen kunnen begin maart militairen tegenkomen in het straatbeeld. Defensie houdt dan een meerdaagse oefening in Gelderland en Overijssel. Ook Hengelo maakt deel uit van het oefengebied. De training vindt plaats

Politie
Nieuws

Almere voert samenscholingsverbod in om overlast jongeren tegen te gaan

De gemeente Almere heeft een samenscholingsverbod ingesteld in het centrum van de stad. Aanleiding is aanhoudende overlast, waaronder drugsdeals, intimidatie en geweld. De maatregel moet de veiligheid en leefbaarheid in het centrum herstellen. Het ve

Fico
Nieuws

Slowaakse premier dreigt noodstroom aan Kiev te stoppen: ‘Slowakije is geen dienaar van Oekraïne’

De Slowaakse premier Robert Fico heeft gedreigd om de noodlevering van elektriciteit aan Oekraïne stop te zetten. Dat is volgens hem een reactie op het besluit van Kiev om het transport van Russische ruwe olie via de Druzhba-pijpleiding niet te herva

coa
Nieuws

Miljoenenboete in zicht voor het COA, maar asielcrisis blijft doorsudderen

De maximale boete van vijf miljoen euro voor het overvolle aanmeldcentrum in Ter Apel komt snel dichterbij. Het centrum vangt al weken structureel meer dan tweeduizend asielzoekers op. Daarmee overschrijdt het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA

Migratie
Nieuws

Nederland steunt Grieks plan voor Afrikaanse uitzetcentra

Griekenland werkt samen met onder meer Nederland aan een plan om afgewezen asielzoekers over te brengen naar zogenoemde terugkeerhubs in Afrika. Het gaat om migranten die geen recht hebben op asiel, maar die niet direct naar hun land van herkomst kun

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

censuur
Nieuws

Spaans platform censureert EU-kritische website van Amerikaanse overheid

LaLiga, de organisatie achter het Spaanse profvoetbal, ligt opnieuw onder vuur vanwege haar internetblokkades. De sportbond voert al langer technische maatregelen uit om illegale voetbalstreams tegen te gaan. Daarbij worden websites geblokkeerd op ba

coa
Nieuws

COA wijkt uit naar hotels om ruimte te maken in azc

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) vangt tijdelijk gezinsleden van statushouders op in Grand Hotel Ter Duin. In het hotel verblijven de komende tijd maximaal twintig zogenoemde nareizigers. De opvang is tijdelijk en duurt volgens het COA z

Vlaanderen
Onderzoek

Brusselse werklozen spreken amper Nederlands

Slechts een heel klein deel van de Brusselse werklozen die begin dit jaar hun uitkering kwijtgeraakt zijn, is Nederlandstalig. Het gaat om 2 tot 3 procent. Dat blijkt uit cijfers van Actiris en de Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening, waarover de kran

De Boer
Nieuws

Energiedeskundige haalt uit naar dempen Groningse gasputten: ‘Het is bizar beleid’

Het besluit om de Groningse gasvelden definitief af te sluiten en vol te storten met beton zorgt opnieuw voor stevige kritiek. Energiedeskundige Remco de Boer noemt het onbegrijpelijk en gevaarlijk voor de energiezekerheid van Nederland. In het telev

Agema
Nieuws

Fleur Agema aangevallen om burgemeestersambitie vanwege PVV-verleden

In het EO-programma Dit is de Week ontstond een fel debat over de politieke toekomst van Fleur Agema. Aan tafel werd zij stevig bevraagd door journalist Ronit Palache over haar wens om burgemeester te worden. Palache koppelde die ambitie direct aan A

Brekelmans
Nieuws

Minister Brekelmans hint op inzet Nederlandse militairen in Oekraïne

Op zijn laatste dag als minister van Defensie heeft Ruben Brekelmans een opvallende opening gelaten voor een actieve rol van Nederlandse militairen in Oekraïne. In het televisieprogramma WNL Op Zondag sprak hij over militaire plannen die al maanden i

Spanje
Nieuws

Spanje financierde islamlessen in basisonderwijs om islam te promoten

De Spaanse regering heeft een bedrag van ongeveer 233.000 euro besteed aan de totstandkoming en verspreiding van 55.000 boeken in de serie "Ontdek de Islam", gericht op leerlingen van de basisschool. Dit is naar voren gekomen uit een transparantiever

Boswijk
Nieuws

Nieuwe staatssecretaris Boswijk: meer militaire oefeningen zichtbaar in straatbeeld

Nederlanders gaan de komende jaren vaker militaire oefeningen zien. Dat verwacht Derk Boswijk, die deze week aantreedt als staatssecretaris van Defensie. Volgens hem zal de aanwezigheid van de krijgsmacht zichtbaarder worden in het dagelijks leven. "

Trump
Nieuws

Gewapende indringer doodgeschoten bij verblijf Trump

Bij Mar-a-Lago, het landgoed van Donald Trump in Florida, is in de nacht van zaterdag op zondag een gewapende man doodgeschoten. Dat gebeurde nadat hij probeerde het terrein binnen te dringen. Trump was op dat moment niet aanwezig op het resort, meld

FVD
Peiling

Peiling De Hond: winst voor JA21 en FVD

Uit de nieuwste peiling van Maurice de Hond blijkt dat kiezers van de regeringspartijen steeds kritischer worden. Vooral de achterban van de VVD toont weinig enthousiasme over het nieuwe kabinet. Dat beeld komt naar voren uit zowel de zetelverdeling

Quentin
Nieuws

Herdenkingsmars voor vermoorde rechtse student in Lyon: 'Antifa zijn moordenaars'

In de Franse stad Lyon hebben zaterdag meer dan 3.000 mensen meegedaan aan een herdenkingsmars voor de 23-jarige Quentin Deranque. De student werd eerder deze maand vermoord door extreemlinkse relschoppers. De mars verliep rustig, maar stond onder zw

Gaza
Nieuws

XR-activisten verstoren WOII-herdenking in Nijmegen: 'Free Palestine!'

Tijdens de jaarlijkse herdenking van het bombardement op Nijmegen is zondag de toespraak van de Amerikaanse ambassadeur verstoord door activisten van Extinction Rebellion. De actie vond plaats bij monument De Schommel, midden in het centrum van de st