Volgens het VN-rapport zet Iran steeds vaker drones en camera’s in voor zogenoemde ‘hijab-controles’. Deze geavanceerde technologieën moeten de handhaving van de strenge islamitische kledingregels efficiënter maken. Daarnaast wordt geëxperimenteerd met gezichtsherkenning, een techniek die ook in China op grote schaal wordt toegepast. Het doel is om overtreders snel te identificeren en direct sancties op te leggen.

Burgers worden via een door de staat gesponsorde app aangemoedigd om vrouwen aan te geven die volgens de kledingvoorschriften niet genoeg bedekt zijn. Dit wordt gepresenteerd als een vorm van ‘maatschappelijke verantwoordelijkheid’. De app biedt gebruikers de mogelijkheid om locaties, kentekens en andere identificerende informatie direct door te sturen naar de autoriteiten.

Toenemende repressie en angstcultuur
De inzet van technologie vergroot de angst onder Iraanse vrouwen. Mensenrechtenorganisaties waarschuwen al langer dat gearresteerde vrouwen in gevangenissen vaak worden mishandeld en soms zelfs verkracht. Het regime zet de technologie niet alleen in om afwijkende meningen de kop in te drukken, maar ook om de onderdrukking van vrouwen systematischer en effectiever te maken.

Volgens de BBC leidt deze toenemende controle tot een verdere verslechtering van de mensenrechten in Iran. “Het is een uitbreiding van de politiestaat,” stelt een VN-onderzoeker. “Burgers worden medeverantwoordelijk gemaakt voor de onderdrukking, terwijl technologieën zoals drones en gezichtsherkenning de bewegingsvrijheid van vrouwen ernstig beperken.”

Protesten en internationale veroordeling
Ondanks de repressie blijven Iraanse vrouwen protesteren. Beelden van vrouwen die hun hoofddoek afwerpen en de autoriteiten uitdagen, verschijnen regelmatig op sociale media. Maar deze dappere daden kunnen vergaande gevolgen hebben. Openlijk verzet tegen de kledingregels kan leiden tot arrestaties, gevangenisstraffen en zelfs fysieke mishandeling.

Het laatste grote protest tegen het regime vond plaats in 2022 na de dood van de 22-jarige Mahsa Amini. Zij werd door de religieuze politie opgepakt wegens het ‘onjuist dragen’ van haar hijab en overleed kort daarna in hechtenis. Haar dood leidde tot massale demonstraties binnen en buiten Iran, maar werd uiteindelijk met harde hand neergeslagen door de autoriteiten.

Iran volgt China’s voorbeeld
Iran is niet het enige land dat surveillancetechnologie inzet om de bevolking te controleren. China past soortgelijke technieken toe om dissidenten, etnische minderheden en activisten in de gaten te houden. Analisten waarschuwen dat Iran deze methoden steeds verder perfectioneert en integreert in zijn onderdrukkingsmechanismen.

Mensenrechtenorganisaties roepen de internationale gemeenschap op om actie te ondernemen en Iran ter verantwoording te roepen voor de systematische onderdrukking van vrouwen en andersdenkenden. Met de inzet van drones, gezichtsherkenning en burgerlijke verklik-apps wordt Iran steeds meer een digitale dictatuur.