Kampen zonder controle
Hoge functionarissen van de Europese Unie komen samen om te bespreken hoe ze kunnen voorkomen dat deze potentiële terroristen naar Europa komen. De angst is toegenomen nadat de Amerikaanse president Donald Trump de financiering voor de Koerdisch geleide Al Hol- en Roj-kampen heeft opgeschort.

Deze kampen, waarin naar schatting 55.000 mensen vastzitten, herbergen veel vrouwen en kinderen van IS-strijders. Nu de controle over de kampen mogelijk in handen van de Syrische regering komt, vrezen Europese leiders dat het regime, dat zelf moeite heeft zijn grondgebied onder controle te houden, de situatie niet zal beheersen.

Een functionaris in Brussel zegt dat het belangrijkste agendapunt is om ervoor te zorgen ‘dat de terroristen niet naar Europa komen’. Als de financiering wegvalt en de kampen instorten, is de kans groot dat de gevangenen hun vrijheid krijgen en naar het Westen trekken.

Weigering van Europese staten
Amnesty International benadrukt dat veel mensen in de kampen vrouwen en kinderen zijn, en dat sommigen zelfs voor IS zijn gevlucht. Onder de gevangenen bevinden zich naar schatting 4.000 Europeanen. Toch voelt de EU weinig voor het Amerikaanse voorstel om deze staatsburgers te repatriëren.

‘De EU-burgers daar zijn niet per se mensen die de lidstaten snel en op een ongeorganiseerde manier terug zullen willen halen’, zegt een EU-functionaris.

Het standpunt van de Europese regeringen is duidelijk: ze willen de veiligheidsrisico’s beperken en een toestroom van geradicaliseerde individuen naar hun landen voorkomen.

Radicalisering blijft groeien
Ondertussen blijft de dreiging in de kampen toenemen. Volgens Amerikaanse functionarissen is Al Hol ‘een broedplaats voor de volgende generatie militanten’.

Kampdirecteur Jihan Hanan noemt het kamp ‘een van de gevaarlijkste ter wereld’ en waarschuwt dat ‘de bewoners er steeds radicaler worden’.

De situatie in de kampen lijkt op een tikkende tijdbom. Als Europa geen actie onderneemt, kan het opnieuw te maken krijgen met een ongecontroleerde stroom van radicalen, zoals bij de vluchtelingencrisis in 2015.