Obed Matondo kwam in 2014 naar Zweden en kreeg in 2018 een permanente verblijfsvergunning. In 2022 vroeg hij het staatsburgerschap aan. Volgens zijn moeder was hij een rustige jongen. “Hij is een aardige vent. Hij kookt meestal, helpt in het huishouden en maakt het huis schoon,” verklaarde zij tegenover de politie.

Maar dat beeld wringt met de feiten. Al vanaf 2021 verschenen er zorgwekkende signalen. De sociale dienst meldde toen hasjgebruik. In 2022 verdacht zijn school hem van drugshandel. En in december van dat jaar werd hij in Malmö aangetroffen met een oudere, criminele kennis. In maart 2023 volgde opnieuw een melding van school: Matondo zou zich bezighouden met chantage.

Toch kreeg hij in april het Zweedse staatsburgerschap. Een maand later begon zijn gewelddadige reeks, meldt Samnytt.

Vier slachtoffers in één maand
Op 18 mei 2023 werden twee mannen beschoten in de wijk Askim in Göteborg. Eén werd geraakt in zijn arm, de ander in hoofd, romp en armen. Wonder boven wonder overleefden ze het.

Nog geen week later sloeg Matondo opnieuw toe. In Hagalund (Solna) schoot hij twee andere mannen neer. Eén overleed ter plekke. De ander, een handlanger van Matondo zelf, raakte zwaargewond. Die laatste aanval leidde uiteindelijk tot zijn arrestatie.

De rechtbank achtte hem schuldig aan moord, twee pogingen tot moord en zware mishandeling. De hoogste rechter bevestigde deze week het vonnis.

Kritiek op staatsburgerschap
De zaak leidt tot ophef in Zweden. Hoe kon iemand met zulke duidelijke signalen van criminaliteit nog een paspoort krijgen?

De zaak-Matondo werpt opnieuw een fel licht op het Zweedse naturalisatiebeleid. De aanvraag van Matondo liep sinds juli 2022. In de tussenliggende tijd was hij formeel ongestraft, maar er lagen meerdere meldingen bij jeugdzorg en de school. Desondanks kreeg hij zonder bezwaar de nationaliteit.