De Raad van State stelt dat statushouders een zwakke positie hebben op de woningmarkt. 'Vergunninghouders blijven daardoor op achterstand staan.' Het voorstel haalt volgens de Raad het belangrijkste instrument weg om dat te compenseren. Gemeenten mogen nu nog urgentiecategorieën aanwijzen, maar dat zou verdwijnen. Het advies aan het kabinet is om het plan niet naar de Tweede Kamer te sturen.

De regering wijst erop dat er maatregelen in voorbereiding zijn om statushouders te helpen. Maar de Raad van State vindt het 'niet realistisch' te verwachten dat die op korte termijn effect hebben. Daarmee zouden vluchtelingen met een verblijfsvergunning structureel achterblijven in de woningnood.

Voorstel Keijzer
Minister Keijzer verdedigde eerder al het voorstel tegenover Stadszaken. 'Als je tegen twintigers in Nederland zegt: ga maar woningdelen, dan moet je dat ook tegen statushouders kunnen zeggen.' Volgens haar is het logisch dat ook zij net als anderen zelf hun huisvesting regelen. 'Of woningen delen, of bij familie wonen, of samen met vrienden iets regelen.'

Ze wijst erop dat er vaak al netwerken zijn die benut kunnen worden. Ook ziet zij voordelen van mengen: 'Dat is beter voor de acceptatie in de buurt, beter voor de integratie.'

Kritiek van gemeenten en corporaties
De VNG noemde het plan al eerder "'onuitvoerbaar'. Gemeenten verliezen hun belangrijkste middel om de taakstelling te halen. Zij waarschuwen voor meer dakloosheid, uitbuiting en overbewoning. Woningcorporatiekoepel Aedes deelt die zorgen tegenover Stadszaken. 'Zonder stabiele huisvesting is inburgering onmogelijk.'

Critici stellen echter dat de maatregelen nodig zijn om ervoor te zorgen dat iedereen gelijk behandeld wordt voor de wet, en dat het draagvlak voor asielzoekers in Nederland juist zou toenemen als de voorrang op sociale huurwoningen wordt afgeschaft.

Politieke gevoeligheid
Het voorstel van Keijzer staat los van het PVV-plan dat al door de Tweede Kamer werd aangenomen. Dat plan verbiedt urgentie voor statushouders onder alle omstandigheden, zelfs bij dakloosheid of huiselijk geweld. Keijzer noemt dat juridisch onhoudbaar.

Keijzer kwam daarom met een 'productiever' plan om te zorgen dat er in ieder geval een wetsvoorstel ligt wat niet door de rechter direct zal worden opzij geschoven.

Toch beoordeelde de Raad van State dat het wetsvoorstel van Keijzer op juridische onhoudbaarheid is. Het is niet duidelijk of de huidige demissionaire regering van de BBB en VVD alsnog ervoor zal kiezen om het wetsvoorstel in te dienen bij de Tweede Kamer.