De fractie in de Bondsdag heeft daarvoor een voorstel ingediend. De titel daarvan luidt ‘Stemrecht voor buitenlanders invoeren’. Het voorstel komt van Kamerleden rond Ferat Koçak en is ondertekend door fractievoorzitters Heidi Reichinnek en Sören Pellmann. Volgens Die Linke past het huidige kiesrecht niet meer bij Duitsland als immigratieland.

‘Democratisch tekort’
Die Linke spreekt van een groeiend democratisch probleem. Buitenlanders zijn nu in principe uitgesloten van verkiezingen op federaal niveau, deelstaatniveau en meestal ook lokaal niveau. Volgens de partij is dat onjuist, omdat veel van hen langdurig in Duitsland wonen, werken en belasting betalen. Ook worden zij direct geraakt door politieke besluiten.

De partij noemt die situatie ‘onhoudbaar’. Volgens Die Linke doet het huidige systeem geen recht aan het democratische principe uit de Duitse grondwet. Ook stelt de partij dat Duitsland inmiddels een immigratieland is. Daarom moet politieke deelname volgens haar niet alleen afhangen van nationaliteit.

Miljoenen buitenlanders
Die Linke verwijst naar cijfers van het Duitse statistiekbureau. In 2025 woonden ruim 14 miljoen mensen zonder Duitse nationaliteit in Duitsland. Daaronder waren ongeveer vijf miljoen EU-burgers. De buitenlandse bevolking woont gemiddeld al 15 jaar in Duitsland.

Toch kunnen veel van deze mensen meestal niet stemmen. Voor EU-burgers bestaat alleen op lokaal niveau een uitzondering. Zij mogen meedoen aan gemeentelijke verkiezingen. Voor verkiezingen voor de Bondsdag geldt volgens de Duitse grondwet dat alleen Duitsers vanaf 18 jaar mogen stemmen.

Grondwet ter discussie
Die Linke erkent dat het Duitse Constitutionele Hof in 1990 tegen stemrecht voor buitenlanders oordeelde. Toch vindt de partij dat die beoordeling opnieuw bekeken kan worden. Volgens haar is Duitsland sinds die tijd veranderd. Ook wijst Die Linke op het bestaande gemeentelijke stemrecht voor EU-burgers.

De partij stelt daarnaast dat in belangrijke delen van de grondwet wordt gesproken over ‘volk’ en niet altijd uitdrukkelijk over ‘het Duitse volk’. Daarmee probeert Die Linke ruimte te vinden voor een bredere uitleg van politieke deelname. De partij wil dat de federale regering samen met de deelstaten werkt aan uitbreiding van het stemrecht.

Naturalisatie niet genoeg
Het Duitse ministerie van Binnenlandse Zaken wijst erop dat migranten die lang in Duitsland wonen zich kunnen laten naturaliseren. Op de website staat: ‘Langdurig in de Bondsrepubliek Duitsland levende migranten hebben de mogelijkheid zich volgens het Duitse nationaliteitsrecht te laten naturaliseren. Daarmee verkrijgen zij ook het stemrecht.’

Voor Die Linke is dat niet voldoende. De partij erkent dat het nationaliteitsrecht in 2024 is versoepeld. Toch zouden regels rond inkomen naturalisatie nog steeds moeilijk maken, vooral voor mensen in kwetsbare situaties. Volgens Die Linke mag politieke deelname niet afhangen van inkomen.