De Raad van State neemt die juridische conclusie niet letterlijk over, maar plaatst wel stevige kanttekeningen bij het wetsvoorstel. Volgens het hoogste adviesorgaan moet het kabinet beter uitleggen waarom de publieke omroep ondanks de forse bezuinigingen zijn wettelijke taak kan blijven uitvoeren. De discussie beperkt zich daardoor niet langer tot financiële cijfers. Ook de toekomst van het publieke media-aanbod en de vraag of de overheid aan Europese regels voldoet, staan centraal.

Eind vorig jaar dienden de NPO en de publieke omroepen een consultatiereactie in op de wijziging van de Mediawet. Daarin stellen zij dat de verlaging van de rijksmediabijdrage ten onrechte wordt gepresenteerd als een technische aanpassing.

Volgens de NPO raken deze kortingen niet alleen de begroting, maar ook de wettelijke opdracht van de publieke omroep. De organisaties wijzen erop dat de Europese Media Freedom Act lidstaten verplicht te zorgen voor een stabiele, adequate, duurzame en voorspelbare financiering van publieke media. Volgens de omroepen heeft het kabinet niet aangetoond dat de publieke taak met het resterende budget volledig kan worden uitgevoerd. Daarom stellen zij dat het wetsvoorstel mogelijk niet voldoet aan de Europese regels.

Raad van State vraagt om betere onderbouwing
De Raad van State sluit zich niet aan bij de conclusie dat de wet in strijd is met Europees recht. Wel is het adviesorgaan kritisch op de onderbouwing van het kabinet.

Volgens de Raad is de minimale rijksmediabijdrage juist bedoeld om een onafhankelijk en pluriform media-aanbod te waarborgen. Ook wijst de Raad erop dat adequate, duurzame en voorspelbare financiering eveneens voortvloeit uit de Europese Media Freedom Act. Tegelijkertijd benadrukt de Raad dat dit niet betekent dat de bijdrage nooit mag worden verlaagd.

Wel constateert de Raad dat het kabinet zelf erkent dat de bezuinigingen gevolgen hebben voor de uitvoering van de publieke media-opdracht. Volgens de Raad ontbreekt vervolgens een feitelijke onderbouwing waarom de overgebleven financiering toch voldoende zou zijn. Daarom adviseert het kabinet de toelichting op het wetsvoorstel uit te breiden en concreet uit te leggen welke gevolgen de bezuinigingen hebben voor het publieke media-aanbod.

Mediakenner Victor Vlam reageert verbaasd op het oordeel van de Raad van State. 'Dit zou te gek voor woorden zijn', schrijft hij op X. 'Als we van Europa niet eens meer een bescheiden 10 procent op de NPO mogen bezuinigingen, wat mogen we dan nog wel bepalen in Nederland? Onze democratie dreigt uitgehold te worden door een verstikkend keurslijf van regels.'