Helvaci begon zijn actie op 4 juni en woog op de veertigste dag minder dan 59 kilo. Hij houdt zichzelf in leven met suikerwater en vitamines. Een verpleegkundige van het asielzoekerscentrum en de Geneeskundige Zorg Asielzoekers houden zijn gezondheid in de gaten.

Angst voor terugkeer naar Turkije
De Turkse man vroeg drie jaar geleden politiek asiel aan in Nederland. Sinds eind december 2024 woont hij in het asielzoekerscentrum in Winterswijk. Volgens Helvaci loopt in Turkije een rechtszaak tegen hem vanwege zijn politieke achtergrond.

Hij stelt dat hij bij terugkeer kan worden opgesloten of gedood. ‘Ik ben politiek vluchteling. Ik strijd met vrienden voor een democratischer Turkije. Als ik terug moet, word ik opgepakt en misschien wel gedood.’ Hij vraagt de Nederlandse autoriteiten om zijn dossier ‘opnieuw en op humanitaire gronden’ te beoordelen.

De asielprocedure duurde volgens Helvaci dertig maanden. Zijn aanvraag bleef afgewezen nadat een nieuwe advocaat aanvullende documenten had ingediend. ‘Ik voel me vernederd’, zegt hij. ‘Ik wacht al drie jaar op goed nieuws.’

Protest ook voor andere asielzoekers
Helvaci zegt dat zijn actie niet uitsluitend over zijn eigen verblijfszaak gaat. ‘Ik voer niet alleen protest voor mijn eigen zaak, maar ook om aandacht te vragen voor de rechten van andere vluchtelingen die met vergelijkbare procedures worden geconfronteerd’, aldus de azc-bewoner. Hij zegt de hongerstaking te blijven voortzetten.

Locatiemanager Daisy Janssen zegt dat medewerkers hem waarschuwen voor de gevolgen. ‘We maken hem ook telkens duidelijk dat zijn hongerstaking permanente schade kan toebrengen aan zijn organen. Maar hij twijfelt niet. Hij wilde aanvankelijk ook niet drinken.’ Inmiddels drinkt hij wel water met suiker.

IND zwijgt over individuele zaak
De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) beslist namens het ministerie van Justitie en Veiligheid over verblijfsvergunningen. Na een afwijzing moet een vreemdeling Nederland normaal binnen vier weken verlaten. Daartegen zijn bezwaar en beroep bij de rechtbank en eventueel de Raad van State mogelijk.

De IND wil vanwege privacyregels niet op deze individuele zaak reageren. De Dienst Terugkeer en Vertrek is verantwoordelijk voor de uitzetting. Volgens de Vreemdelingenwet mag een asielzoeker tijdelijk blijven zolang reizen medisch onverantwoord is.

In 2025 wees de IND 8.100 asielaanvragen af en keurde de dienst er 7.400 goed. Op 1 juni verbleven ruim 83.000 mensen in opvanglocaties van het COA. Onder hen waren ruim 4.500 Turkse asielzoekers.