Hoofddoekverbod zorgt voor onrust op Weense scholen: 'Ik vertrek naar Syrië'

Een nieuw hoofddoekverbod voor meisjes onder de 14 jaar zorgt al vóór het begin van het Oostenrijkse schooljaar voor spanningen. Op een basisschool in Wenen zijn leerlingen onzeker, ouders boos en leraren bezorgd over de uitvoering. Een vader zou zelfs hebben gezegd dat hij met zijn gezin naar Syrië vertrekt als de school het verbod streng toepast. Tegelijk meldt een leerkracht dat meisjes zonder hoofddoek op school juist onder druk worden gezet om hun haar te bedekken, meldt Heute.
Het verbod geldt vanaf het schooljaar 2026/27 en verbiedt islamitische hoofdbedekking op school voor meisjes tot hun veertiende verjaardag. Volgens schattingen kunnen in heel Oostenrijk tot ongeveer 12.000 meisjes ermee te maken krijgen. Bij een eerste overtreding volgt een gesprek. Als ouders het verbod daarna blijven negeren, kan uiteindelijk een bestuurlijke boete van 150 tot 800 euro worden opgelegd. Een hoofddoek mag niet met dwang worden afgenomen.
Leerlingen gespannen over nieuwe regel
De 24-jarige leerkracht Caroline W. geeft in Wenen les aan een vierde klas met 25 kinderen. Geen van haar leerlingen heeft Duits als moedertaal, hoewel ongeveer de helft in Wenen is geboren. „Ongeveer twee derde van mijn leerlingen spreekt Arabisch, ook heel vaak tijdens de les”, vertelt ze.
Twee meisjes in haar klas dragen een hoofddoek. Volgens Caroline zorgt de nieuwe wet bij hen voor veel spanning. „Ze zijn er erg gestrest door, ze voelen zich onzeker.”
Ook sommige ouders reageren fel. Een vader kondigde volgens de leerkracht aan dat hij met zijn gezin naar Syrië zou vertrekken als de school het verbod consequent uitvoert. Caroline zegt daarover: „Ik heb hem toen uitgelegd dat de politici de wet invoeren, de school heeft daar niets mee te maken – hij was echt boos.”
De lerares verwacht dat de nieuwe regels tot meer conflicten kunnen leiden. „De meisjes zijn bang. Er wordt hun iets afgenomen waartoe hun ouders hen tot nu toe hebben gedwongen.”
Meisjes zonder hoofddoek ook onder druk
De discussie gaat volgens Caroline niet alleen over meisjes die al een hoofddoek dragen. Ook leerlingen zonder hoofdbedekking krijgen op school opmerkingen. Vooral jongens zouden daar een rol in spelen.
„Ze bewonderen de oudere meisjes van de middelbare school en roepen naar hen hoe cool ze hun hoofddoeken vinden”, zegt de leerkracht. Andere meisjes worden volgens haar juist aangesproken omdat zij geen hoofddoek dragen. „Meisjes zonder hoofddoek worden door de jongens lastiggevallen en gepest.”
Ze krijgen volgens Caroline herhaaldelijk te horen dat ze hun haar moeten bedekken. In haar eigen klas grijpt ze daartegen in. „Maar in mijn klas heb ik dat ook tot nu toe niet toegestaan.” Buiten de school verwacht zij minder verandering. „Buiten school doen de meisjes toch wat hun ouders verlangen – dat zal niet zo snel veranderen.”
Leraren vrezen confrontaties
Ook de Oostenrijkse lerarenvakbond waarschuwt voor problemen. Vertegenwoordiger Paul Kimberger zegt dat verschillende islamitische gemeenschappen al hebben aangekondigd zich niet aan het verbod te zullen houden. „Sommige gemeenschappen hebben zich al gemeld en aangekondigd dat ze zich niet aan het verbod zullen houden.”
Volgens hem vragen leraren zich af of zij voldoende steun krijgen als ruzies met ouders ontstaan. Niet iedere school zou bovendien even goed voorbereid zijn. Twee Weense basisschoolleraren verklaarden kort voor het nieuwe schooljaar nog geen duidelijke instructies van hun school te hebben ontvangen.
Het Oostenrijkse ministerie van Onderwijs stelt juist dat de regels bindend zijn. Leraren hoeven zelf geen boetes op te leggen, maar moeten overtredingen wel melden. In een rondschrijven staat: „De regeling is wettelijk verplicht, de school heeft geen beoordelingsruimte. Als de regeling niet consequent wordt uitgevoerd, is sprake van plichtsverzuim door leerkrachten en schoolleiding.”
Eerder verbod sneuvelde bij rechter
Oostenrijk voerde in 2019 al eens een hoofddoekverbod voor jonge scholieren in. Het Constitutionele Hof zette daar later een streep door omdat de regeling in strijd was met het gelijkheidsbeginsel.
De nieuwe wet werd in december 2025 aangenomen en is anders vormgegeven. Ook daartegen lopen juridische bezwaren. De eerste klachten werden afgewezen omdat er op dat moment nog niemand rechtstreeks door de nieuwe regeling was getroffen.
Met de start van het nieuwe schooljaar verandert dat. Voor scholen begint daarmee niet alleen de handhaving van een nieuwe regel, maar waarschijnlijk ook een nieuwe ronde van juridische en maatschappelijke discussie over religieuze vrijheid, ouderlijke invloed en de positie van jonge meisjes.





















































