Het huidige bestuur in Berlijn bestaat uit een erg links verbond: de sociaaldemocraten van de SPD, die Linke, en die Grüne vormen samen de coalitie in de gemeenteraad. Maar het einde van de coalitie is inmiddels ingeluid met een grote nederlaag voor links tijdens de Berlijnse gemeenteraadsverkiezingen.

Wellicht een belangrijke oorzaak van de nederlaag waren de rellen op oudejaarsavond. Maar liefst 145 mensen werden die avond gearresteerd in verband met ordeverstoring, het aanvallen en verzetten tegen ordehandhavers en reddingwerkers, het toebrengen van gevaarlijk lichamelijk letsel en het veroorzaken van explosies. Het ging vooral om jonge mannen, met in totaal 18 verschillende nationaliteiten. Slechts 45 mannen hadden de Duitse nationaliteit, 27 de Afghaanse, en 21 de Syrische.

De rechtse anti-immigratiepartij Alternative für Deutschland (AfD) reageerde destijds woest: 'De desastreuze gevolgen van ongereguleerde massamigratie sinds 2015 zijn niet te overzien en worden steeds groter.'

'Pestmaatregel' automobilisten
Maar ook om andere redenen was er in Berlijn onvrede over het linkse stadsbestuur. Eind december wakkerde de coalitie de strijd tussen fietsers en automobilisten flink aan, door fietsers toe te staan om op lege autoparkeerplaatsen hun voertuig neer te zetten. Critici zagen dit plan als een 'pestmaatregel' om automobilisten uit de stad proberen te weren.

'Best een kwaadaardig plan dit,' was een ontstemde reactie. 'Omdat het je niet lukt om op een normale manier het fietsgebruik te stimuleren, zet je groepen tegen elkaar op. Hier gaan ruzies door ontstaan. En dat een hele parkeerplek ingenomen wordt door één fiets is ook geen efficiënt ruimtegebruik.'

Electorale weerslag
Ook de woningnood en hoge prijzen waren een reden tot brede onvrede over het stadsbestuur. Tussen 2021 en 2023 steeg het ontevredenheidscijfer over de coalitie van 59 naar 74 procent, blijkt uit een peiling van Tagesschau. 

Nu heeft de brede onvrede onder kiezers zijn electorale weerslag gehad. De SPD heeft 18,7 procent van de stemmen binnengeharkt: dit is het laagste in ruim dertig jaar tijd, sinds de val van de Berlijnse Muur. Ook die Linke (-1,9 procent) en die Grünen (-0,51 procent) lijden verlies. AfD boekt daarentegen een bescheiden overwinning (+1,09 procent).

"Dit is niet de uitkomst die wij ons gewenst hadden, maar we moeten het accepteren," vertelt de Berlijnse SPD-hoofdkandidaat Franziska Giffey 's nachts in een toespraak.

De grote winnaar van de Berlijnse gemeenteraadsverkiezingen is de centrumrechtse christendemocratische partij, CDU. De centrumrechtse partij, waarvan Angela Merkel decennialang het gezicht was, mag maar liefst 10,23 procent winst erbij schrijven. Volgens de Frankfurter Allgemeine Zeitung is CDU uitgekozen als 'protestpartij', waarmee stemmers hun onvrede uiten over het linkse stadsbestuur.