De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) is de subsidieverstrekker voor academisch onderzoek in Nederland. Recent werd bekend dat het instituut de portemonnee trekt voor een onderzoekspakket van 1,3 miljoen euro naar meer inclusie in academische instellingen. Volgens NWO is deze inclusie broodnodig voor meer 'creativiteit' en 'het welzijn van de organisatieleden'.

Een opvallend speerpunt hierbij is een onderzoek naar het buitensluiten van 'geradicaliseerd academisch personeel', oftewel docenten en onderzoekers van kleur. Verplichte quota voor deze groep zijn volgens de projectomschrijving 'onmisbaar'.

NWO wil werk maken van een 'grootschalige implementatie van deze quota', onder meer door een speciaal netwerk op te zetten voor 'geradicaliseerd' personeel. Ook wil NWO onderzoeken hoe het best de weerstand tegen de invoering van deze quota kan worden weggenomen.

Verzet tegen 'rassenquota'
Maar dit NWO-voornemen stuit FVD-Kamerlid Simone Kerseboom flink tegen de borst. Kerseboom heeft zelf jarenlang gewoond in Zuid-Afrika, waar er een apartheid op basis van huidskleur is geweest. Sinds de afschaffing ervan zijn er allerlei maatregelen doorgevoerd om de strikte scheiding tegen te gaan, onder meer 'rassenquota'. Hieraan zegt ze erg nare ervaringen te hebben overgehouden.

"U kunt mij dus wel een ervaringsdeskundige noemen als het gaat over quota in de academische wereld. Helaas zijn die ervaringen niet zo positief," vertelt ze bij een commissievergadering. Zo moest ze als twaalfjarige op een leeftijd invullen wat haar 'ras' was. Vervolgens werd ze daarop beoordeeld in het onderwijs.

"Ben je blank of Indiër en wil je medicijnen gaan studeren aan de University of Cape Town, dan moet je 78 procent halen voor je eindexamen," vertelt Kerseboom. "Ben je kleurling, dan hoef je 73 procent te halen. Ben je zwart? 59 procent. Ook andere universiteiten hanteren dergelijke criteria."

'Schedelmeten'
Buiten de Tweede Kamer krijgt Kerseboom bijval van Elsevier-columnist Geerten Walling. Ook hij maakt zich grote zorgen om de voornemens van NWO. 'Een postmoderne vorm van "schedelmeten"', noemt hij het, verwijzend naar het sociaal darwinisme uit voorbije eeuwen.

Ook Esmé Bosma, een bezorgde promovendus, stuurt een opiniestuk in bij de Volkskrant: 'Van mensen vastpinnen op hun "anders-zijn" worden ze niet gelijker,' aldus Bosma. 'Laten we wegblijven van quota voor "geracialiseerde" wetenschappers.'