Leegloop bij Extinction Rebellion vanwege antisemitische leuzen
Extinction Rebellion verkeert in zwaar weer. Sinds de klimaatgroep zich volop associeert met het pro-Palestijnse activisme, keren steeds meer XR-sympathisanten zich ervan af. En het zijn niet de minsten: onder meer topadvocate Bénédicte Ficq, (emeritus) hoogleraren, tv-presentatoren, een directeur en een nieuwsredacteur nemen nu afstand.
Zondag vond de Mars voor Klimaat en Rechtvaardigheid plaats in Amsterdam. Vanaf de Dam liep een grote menigte klimaatdemonstranten naar het Museumplein, waar een podium was gebouwd. Hierop spraken genodigden het publiek toe, maar dit was niet zonder incidenten.
Eén van de sprekers was namelijk Sahar Shirzad. Zij sprak over de huidige oorlog in de Gazastrook, en deed hierbij een aantal felle uitspraken. Zo noemde ze Israël een "terroristisch" land. Ook scandeerde ze herhaaldelijk de omstreden "From the river to the sea"-leus. Maar dit viel niet goed bij iedereen in het publiek, want tientallen demonstranten verlieten het Museumplein vanwege deze leus.
De organisatie besloot om alle microfoons van de sprekers uit te zetten. Dit leidde tot fel boegeroep vanuit het publiek. Toen Greta Thunberg eenmaal mocht spreken, gaf zij de microfoon aan Shirzad. Zelf was de Zweedse klimaatactiviste getooid met een keffiyeh, een traditionele Arabische sjaal die vaak wordt gedragen door pro-Palestijnse activisten en terroristen.
Toen Thunberg weer de microfoon terugkreeg, besloot een man dat het genoeg was. Hij beklom het podium en trok de microfoon uit Thunberg handen. Hij zei dat hij "hier kwam voor een klimaatdemonstratie, niet voor een politiek standpunt". Al snel werd de man van het podium gevoerd.
Greta Thunberg was briefly interrupted by a man who approached her on stage after she invited a #Palestinian and an Afghan woman to speak at a climate protest in the #Dutch capital.
— NEXTA (@nexta_tv) November 12, 2023
The Swedish activist, speaking in a traditional black and white Palestinian scarf, said the… pic.twitter.com/Ma7HGBcolw
Greta’s climate movement meeting in Germany today to shout “Israel is a terrorist” instead of let’s stop climate change…
— Visegrád 24 (@visegrad24) November 12, 2023
Greta has been schooling them thoroughly… pic.twitter.com/RWf6LAVoHk
Bijval van oudere garde
Op sociale media krijgt de man, die Thunberg microfoon afpakte, bijval van andere klimaatactivisten. Sterker nog: een behoorlijk aantal prominenten zegt prompt zijn sympathie op aan de klimaatclub.
Zo reageert emeritus hoogleraar voedingsleer, Martijn Katan, via X: 'Diep treurig. Ik heb mij uit volle overtuiging ingezet voor de klimaatbeweging, maar die is nu een platform geworden voor de Palestijnse kant van het conflict Israël-Hamas. Daar doe ik niet aan mee. Adieu, XR.'
En Jan Rotmans, hoogleraar Duurzaamheid en Transities, schrijft: 'Zeer onverstandig als de klimaatbeweging de pro-Palestijnse weg inslaat. Klimaat en de kwestie Israël-Palestina zijn wezenlijk verschillend. Ik zal me er in elk geval openlijk en publiekelijk van distantiëren.'
Ook televisiepresentatoren Tom Roes en Diederik Ebbinge houden het voor gezien. 'En dan te bedenken dat veel mensen, waaronder ik, tot een paar maanden geleden nog best wat sympathie voor jullie hadden', reageert Roes op X. En Diederik Ebbinge schrijft: 'Verbijsterend hoe zo'n knap en zorgvuldig opgebouwde club zichzelf door morele hoogmoed de das omdoet. Doodzonde.'
Ook Jan Wolsheimer, directeur van CAMA Zending, zegt zijn sympathie voor XR te hebben verloren. 'Het werd een schreeuwerige anti-Israël betoog. Dat helpt werkelijk niemand. De Palestijnse dame noemde de Israëli's terroristen. Hoe ver ben je dan gezonken?' vindt hij. ND-redacteur Reina Wiskerke roept Extinction Rebellion op om 'je doelen en methoden zorgvuldiger te kiezen'.
Topadvocate Bénédicte Ficq neemt eveneens afstand van de klimaatclub. Volgens haar werden er zondagmiddag 'het onderwerp "klimaat" vol aangegrepen om op een w.m.b. polariserende en grimmige wijze politieke standpunten te verwoorden over de Palestijnse kwestie in Gaza. De keuze om "klimaat" te koppelen aan standpunten over dergelijk extreem ingewikkelde politieke onderwerpen voelt bij mij niet goed', schrijft ze op LinkedIn. Bij de mars was ze zelf ook aanwezig als spreker.
Meer focus op 'rechtvaardigheid'
De mars voor Klimaat en Rechtvaardigheid stond niet alleen in het teken van klimaat, maar ook van 'rechtvaardigheid' in het algemeen. Dit past bij de recente koerswijziging onder klimaatactivisten om zich ook uit te spreken tegen andere vormen van 'onrecht'.
Vorige maand verraste Thunberg nog vriend en vijand door haar steun te betuigen aan de Palestijnen. 'De wereld moet zich uitspreken en oproepen tot een onmiddellijk staakt-het-vuren, gerechtigheid en vrijheid voor de Palestijnen en alle getroffen burgers', schreef ze op Instagram en X. Thunberg leek te onderschrijven dat er momenteel een 'genocide' plaatsvindt in Gaza.
Kort erop besloot Extinction Rebellion een pro-Palestijnse demonstratie te organisatie te organiseren in Den Haag. Bij het Internationaal Strafhof werd de berechtiging van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu geëist. Hij werd op een bordje vergeleken met nazi-leider Adolf Hitler.
Een dag later verklaarde Extinction Rebellion voortaan niet meer alleen te protesteren voor het klimaat, maar zich te verleggen op een breder activisme tegen onrecht in het algemeen. Zo kondigde de klimaatgroep een samenwerking met Kick Out Zwarte Piet om gemeente te overtuigen geen Zwarte Piet meer te tolereren in hun sinterklaasintocht.
