Demissionair minister Hugo de Jonge meldde maandag in een brief aan de Tweede Kamer dat het kabinet geen namen kan noemen van Nederlandse politici die mogelijk geld hebben ontvangen van Rusland. Dit naar aanleiding van berichten in Tsjechische media waarin wordt beweerd dat Nederlandse politici geld uit Rusland hebben gekregen om Russische propaganda te verspreiden.

Een week geleden hebben de Tsjechische inlichtingendiensten een netwerk ontmanteld dat Russische propaganda verspreidde in Europa via de nieuwswebsite Voice of Europe. De Tsjechische regering heeft aangegeven dat het gaat om Europese politici, maar specifieke namen worden niet genoemd. De Jonge schrijft in zijn brief: "Het onthullen van namen die worden genoemd in de berichtgeving naar aanleiding van de Tsjechische verklaring is in strijd met de taken die zijn toevertrouwd aan de inlichtingendiensten door de wetgever en schaadt de nationale veiligheid."
Hoewel de minister geen namen noemt, benadrukt hij wel dat geheime beïnvloeding 'onze democratie aantast, het vertrouwen in onze democratische instituties ondermijnt en een bedreiging vormt voor onze nationale veiligheid.'

Wilders eist openheid
PVV-voorman Geert Wilders maakte dinsdag tijdens een Tweede Kamerdebat kenbaar zo snel mogelijk opheldering te willen over eventuele Russische inmenging in de Nederlandse politiek. 'Beïnvloeding van politici middels omkoping is de bijl aan de wortel van onze democratie. En dus onaanvaardbaar. Daarom vraag ik de Minister tot het uiterste te gaan om op verantwoorde wijze publiekelijk helderheid te verschaffen', laat de PVV-leider weten.

Wilders wil de onderste steen snel naar boven krijgen. "Als deze beschuldigingen waar zijn, is dat een ernstige zaak. Het omkopen van politici voor hun mening is niet alleen illegaal, maar ondermijnt ook de fundamenten van onze democratie. Daarom is het van cruciaal belang dat er duidelijkheid en openheid komt over deze kwestie. Geen verdachtmakingen, geen vage hints zonder bewijs, maar feitelijke informatie."

De PVV-voorman stelt ook dat zijn partij nooit Russisch geld heeft aangenomen. "Wat betreft de PVV en mijzelf wil ik hier glashelder over zijn: we hebben geen cent van Rusland ontvangen. Niet rechtstreeks, niet indirect, niet via welke andere manier dan ook. Alleen al het idee dat onze politieke standpunten te koop zouden zijn, is schadelijk en ver van de waarheid."

Beïnvloeding van politici middels omkoping is de bijl aan de wortel van onze democratie. En dus onaanvaardbaar. Daarom vraag ik de Minister tot het uiterste te gaan om op verantwoorde wijze publiekelijk helderheid te verschaffen. #debat #tweedekamer #wilders pic.twitter.com/e9EG1zpkYV

— Geert Wilders (@geertwilderspvv) April 2, 2024

Wat we wél al weten
Welke Nederlander daadwerkelijk Russisch geld ontving is al een tijdje duidelijk. Na uitgebreid onderzoek meldden de kranten NRC en Volkskrant eind 2022 dat CDA-politicus René van der Linden jarenlang nauwe banden onderhield met de Russen en in contact stond met een Russische spion. Hij zou door Rusland zijn gebruikt om de westerse publieke opinie en politici te beïnvloeden.

René van der Linden had een lange politieke loopbaan in Nederland en Europa. Hij was lid van de Eerste Kamer van 1999 tot 2015 en diende eerder als staatssecretaris van Buitenlandse Zaken en lid van de Tweede Kamer.

Tussen 2005 en 2008 bekleedde hij ook het voorzitterschap van de parlementaire assemblee van de Raad van Europa, waar zijn Russische connecties naar verluidt begonnen. De AIVD heeft Van der Linden in 2019 afgeluisterd en geobserveerd vanwege zijn contacten met hooggeplaatste figuren in het regime van de Russische president Vladimir Poetin, volgens de Volkskrant.

Uit een rapport van het Londense Dossier Center van oligarch en Poetin-criticus Michail Chodorkovski, dat in september is verschenen, blijkt dat de CDA-politicus nauw contact had met de Russische spion Valeri Levitski. NRC heeft de documenten en e-mails uit dat dossier onderzocht.