Gekaapte revolutie: de schaduwzijde van linkse naïviteit

Opinie 2 juli 2024 3 minuten Redactie
UvA
ANP

De Islamitische Revolutie in Iran (1979) lijkt weinig gemeen te hebben met de hedendaagse pro-Palestijnse studentenprotesten in het Westen. Maar er is een opvallend patroon: linkse bewegingen, vol met goedbedoeld idealisme, worden gekaapt door islamistische groeperingen. In Iran had dit dramatische gevolgen: de komst van de sharia en een totalitair regime. De vraag rijst: dreigt de geschiedenis zich momenteel te herhalen met de pro-Palestijnse studentenbeweging?

Om het heden te begrijpen, is soms een uitstapje naar het verleden nodig. De jaren '70 in Iran waren een tijd van grote onrust en politieke omwenteling. Linkse studenten protesteerden fel tegen het autoritaire regime van sjah Mohammad Reza Pahlavi. Hun voornaamste klachten waren de onderdrukking door de geheime politie SAVAK, economische ongelijkheid en corruptie, en de nauwe banden van de sjah met westerse mogendheden, vooral de Verenigde Staten. De studentenorganisaties mobiliseerden massaal en organiseerden demonstraties, stakingen en verspreidden pamfletten en ondergrondse publicaties. Hun leuzen als "Marg bar sjah" (Dood aan de sjah) weerspiegelen hun verlangen naar een rechtvaardiger en onafhankelijk Iran.

De protesten van de linkse studenten waren grotendeels gerechtvaardigd. Het regime van de sjah stond bekend om zijn harde repressie, en de economische misstanden waren schrijnend. Veel Iraniërs voelden zich gemarginaliseerd en zochten naar een verandering die hun levensomstandigheden zou verbeteren. Echter, de idealistische beweging van de studenten werd al snel een pion in een groter politiek schaakspel.

Ayatollah Khomeini en zijn islamistische volgelingen zagen hun kans schoon. Terwijl de linkse studenten de straat op gingen om te vechten voor vrijheid en gelijkheid, werkten de islamisten achter de schermen om hun eigen agenda door te drukken. Ze vormden een alliantie met de linkse bewegingen om de sjah te verdrijven, maar hadden een heel andere visie voor Iran. Nadat de sjah in 1979 was verdreven, begonnen de islamisten snel hun macht te consolideren. Linkse leiders en andere politieke opponenten werden gemarginaliseerd, gevangengenomen of geëxecuteerd. Uiteindelijk werd Iran omgevormd tot een theocratische staat met Khomeini als de hoogste leider, waardoor de oorspronkelijke revolutionaire idealen van democratie en vrijheid werden vervangen door religieuze autoriteit.

In de huidige tijd zien we een vergelijkbare dynamiek in de pro-Palestijnse studentenprotesten in het Westen. Net als hun Iraanse voorgangers, streven deze studenten naar mensenrechten en sociale rechtvaardigheid, specifiek gericht op de situatie van de Palestijnen. Ze organiseren massale demonstraties, gebruiken social media om hun boodschap te verspreiden, en hun leuzen zoals "Free Palestine" en "End the occupation" resoneren breed. Maar ook hier zien we de invloed van externe krachten die de beweging kunnen kapen.

Linkse activisten werken soms samen met islamistische groeperingen, die hun eigen agenda’s hebben. Salafistische clubs als Samidoun zijn actief bij de veelbesproken UvA-barricades en zelfs de Iraanse ayatollah Khamenei steunt de pro-Palestijnse studentenprotesten in het Westen. Moet links vrezen voor een gekaapte revolutie? De geschiedenis leert ons dat goedbedoeld idealisme en politieke naïviteit kwetsbaar zijn voor manipulatie door groepen met andere doelen. Het risico bestaat dat extremistische groeperingen de hedendaagse protesten domineren en hun eigen agenda's opleggen, zoals we zagen bij de revolutie in Iran.

Deze dynamiek benadrukt de noodzaak voor studenten en activisten om waakzaam te zijn en kritisch te blijven over de invloeden binnen hun bewegingen. Terwijl hun streven naar rechtvaardigheid en mensenrechten niet verkeerd is, moeten ze zich bewust zijn van de risico's van samenwerking met groeperingen die andere, mogelijk extremistische, agenda's nastreven.

De geschiedenis van de linkse studentenprotesten in Iran en de hedendaagse pro-Palestijnse protesten in het Westen toont aan dat idealisme vaak een dubbelzijdig zwaard is. Het kan de kracht zijn die verandering teweegbrengt, maar ook de kwetsbaarheid die wordt uitgebuit door machtsbeluste groepen. Door te leren van het verleden, kunnen hedendaagse bewegingen hopelijk voorkomen dat ze dezelfde fouten maken en ervoor zorgen dat hun goedbedoelde doelen niet worden gekaapt door extremisten.

Deze column is geschreven door de redactie van NieuwRechts.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economie
Nederland onderschat de groeiende drugscriminaliteit en een te tolerant drugsbeleid maakt de problemen volgens antropoloog en oorlogsjournalist Teun Voeten alleen maar erger. In zijn nieuwe boek Fentanyl: Hoe een zware pijnstiller in handen viel van nietsontziende drugskartels beschrijft hij hoe de Verenigde Staten in een verwoestende drugscrisis terechtkwamen. Tegenover NieuwRechts waarschuwt hij dat het ook in Nederland de verkeerde kant op gaat. Als voorbeelden noemt Voeten de toenemende crackproblematiek in Amsterdam, de macht van drugskartels en het beleid van progressieve partijen. Vooral D66 krijgt stevige kritiek. "Wij noemen D66 altijd Drugs 66." Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Nederland is een narcostaat en niemand die het wil zien. Oorlogsjournalist Teun Voeten slaat alarm

Beluister onze podcast

Nederland is een narcostaat en niemand die het wil zien. Oorlogsjournalist Teun Voeten slaat alarm
Of beluister op:

Meerartikelen

Maurice de Hond
Nieuws

Openbaar Ministerie eist twee maanden cel tegen Maurice de Hond

Het Openbaar Ministerie heeft woensdag twee maanden cel geëist tegen opiniepeiler Maurice de Hond. Volgens justitie heeft de 79-jarige zich schuldig gemaakt aan smaad en smaadschrift in de Deventer moordzaak. De zaak gaat over uitlatingen die De Hond...

Avenhorn
Nieuws

Koggenland stemt ondanks petitie tegen azc in met 149 asielzoekers

De gemeenteraad van Koggenland heeft maandagavond 16 november ingestemd met de komst van een asielzoekerscentrum (azc) voor 149 mensen in Avenhorn. Ondanks een petitie met 588 handtekeningen en zestien ingediende brieven kreeg het plan een ruime...

Van Baarle, Keijer
Nieuws

DENK-leider schreeuwt 'Wegwezen!' tegen Mona Keijzer en weigert antwoord

DENK-leider Stephan van Baarle heeft Mona Keijzer dinsdag in de Tweede Kamer afgesnauwd met "Wegwezen!", nadat zij vroeg wat zijn partij had gekregen voor de beslissende steun aan het Belastingplan. Een antwoord gaf hij niet. In plaats daarvan...

Gevangenis
Nieuws

Cellentekort loopt uit de hand: kabinet laat gevangenen tot 4 weken eerder vrij

Het kabinet gaat veroordeelden met een gevangenisstraf tot twee jaar maximaal vier weken eerder naar huis sturen. Staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie en Veiligheid) verruimt daarmee opnieuw de regels voor vervroegd eindverlof vanwege het...

Halsema Wilders
Nieuws

Halsema voelde zich bedreigd door Wilders en vroeg Schoof om hulp

Amsterdamse burgemeester Femke Halsema heeft toenmalig premier Dick Schoof om hulp gevraagd nadat Geert Wilders zich kritisch over haar had uitgelaten. Ze voelde zich tijdens de Pride in Boedapest rechtstreeks bedreigd door de PVV-leider en wilde dat...

Paarden op Prinsjesdag
Nieuws

Den Haag weigert paarden uit koninklijke stoet te halen na kritiek PvdD

De Partij voor de Dieren is er niet in geslaagd om paarden uit de koninklijke stoet op Prinsjesdag te weren. Het Haagse college van burgemeester en wethouders houdt vast aan de traditie. Volgens het gemeentebestuur hebben paarden een belangrijke...

Thunberg
Nieuws

Greta Thunberg: 'Kapitalisme omverwerpen, dat wilden we vanaf dag één'

Greta Thunberg zegt in een nieuwe documentaire dat zij en haar medestanders “vanaf dag één” het kapitalisme omver wilden werpen. Het fragment gaat deze week rond op sociale media, kort na de ophef over haar lachbui om Duitse klimaatdemonstranten....

Yeşilgöz
Nieuws

Kabinet spreekt van Russische dreiging, maar weigert bewijs te delen

Defensieminister Dilan Yeşilgöz (VVD) geeft opnieuw geen openheid over bewijs voor een Russische droneaanval bij Leipzig. FVD-Kamerlid Pepijn van Houwelingen wilde weten of de geheime Kamercommissie dat bewijs heeft ontvangen. Een simpel 'ja' of...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

COA
Nieuws

Boa's krijgen geen extra bevoegdheden in azc's: kabinet legt BBB-motie naast zich neer

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) geeft boa's en politie geen extra bevoegdheden op COA-terreinen, ondanks een aangenomen motie van BBB-leider Caroline van der Plas. Dat blijkt uit zijn Kamerbrief van 16 november over overlastgevende...

Van den Brink
Nieuws

Kabinet wil gemeenten dwingen tot asielopvang: 4.500 plekken te weinig

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) komt op 1 januari meer dan 4.500 opvangplekken voor asielzoekers tekort en is bereid gemeenten te dwingen. Dat schrijft hij in antwoorden op Kamervragen. Tegelijk staan ongeveer veertig opvanglocaties...

Letschert
Nieuws

D66-minister wil 'bewust' geen grens aan NPO-organisatiekosten

D66-minister Rianne Letschert (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) stelt geen harde grens aan de organisatiekosten van de NPO, terwijl de Tweede Kamer om een duidelijke norm vroeg. Dat staat in haar mediabegrotingsbrief van dinsdag. Ze kiest voor een...

cadeautjes
Nieuws

Geen geld voor cadeautjes met Sinterklaas: 'Misschien ga je wel aan diefstal denken'

Een moeder uit de Haagse wijk Moerwijk heeft overwogen hoe ver ze zou gaan om haar kinderen met Sinterklaas een cadeau te kunnen geven. Angelique leefde jarenlang met grote geldproblemen en kon nauwelijks iets extra's betalen. Zonder hulp van anderen...

Halsema
Nieuws

Halsema reist naar India: 'Wat schieten Amsterdammers daar nou mee op?'

Sinterklaas voer zondag Amsterdam binnen, maar burgemeester Femke Halsema stond niet op de kade. Ze verblijft sinds enkele dagen in India voor een economische missie. Die reis volgt amper twee maanden na haar bezoek aan New York, dat de gemeente ruim...

Halsema
Nieuws

PVV-motie om Femke Halsema te ontslaan haalt geen meerderheid

Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam blijft buiten schot. De Tweede Kamer heeft dinsdag een motie van PVV-Kamerlid Marjolein Faber verworpen die de regering vroeg Halsema bij de Kroon voor te dragen voor ontslag. Ook Fabers motie om de...

auto
Nieuws

Tweede Kamer zei nee, kabinet gaat toch door: verkeersboetes in 2027 toch 2,7 procent hoger

Verkeersboetes worden volgend jaar gewoon duurder, ook al vroeg de Tweede Kamer het kabinet dat niet te doen. Minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) schrijft in een Kamerbrief dat hij een aangenomen motie tegen de verhoging niet uitvoert....

Forum voor Democratie
Achtergronden

NOS koppelt FVD aan extreemrechts: links wil ingrijpen bij gebruik remigratie

De NOS plaatst het gebruik van het woord remigratie door Forum voor Democratie (FVD) nadrukkelijk in een extreemrechtse context. In een artikel op basis van onderzoek van Nieuwsuur wordt de partij verbonden aan de normalisering van extreemrechtse...

COA
Nieuws

Kabinet verdubbelt budget voor hulp aan asielkinderen naar 9 miljoen euro per jaar

Het kabinet gaat het beschikbare budget voor psychosociale hulp aan kinderen in de asielopvang verdubbelen. Vanaf 2028 komt daarvoor jaarlijks 9 miljoen euro beschikbaar, tegenover de huidige 4,5 miljoen euro. Het extra geld komt uit Europese...

Fitness
Nieuws

Gemeente krijgt 125.000 euro tegen azc-overlast: geld voor fitness, muziek en cultuur

De gemeente Noordoostpolder heeft 125.000 euro gekregen om overlast door asielzoekers te voorkomen. Het geld is bedoeld voor activiteiten rond het asielzoekerscentrum in Luttelgeest, waar ongeveer 1.000 mensen verblijven. Het plan noemt onder meer...

Von der Leyen
Nieuws

Brussel houdt plannen verdeling asielzoekers over EU-landen geheim

De Europese Commissie is tevreden over de Nederlandse bijdrage aan het Europese asielbeleid, maar wil tegelijkertijd dat Nederland zorgt voor voldoende opvangplekken en kortere wachttijden. Opvallend is dat Brussel het voorstel voor de verdeling...

Jetten
Nieuws

Rob Jetten betrapt op stikstofleugens: eigen minister spreekt hem tegen

Premier Rob Jetten (D66) heeft op zijn persconferentie van vrijdag twee onjuiste uitspraken over de stikstofaanpak gedaan. Dat blijkt uit antwoorden van zijn eigen partijgenoot, landbouwminister Jaimi van Essen. Jetten zei dat het kabinet...