De crisis na de woningnood: financiële zelfredzaamheid van alle Nederlanders

Opinie 11 juli 2024 4 minuten Mirko Gerrits
Huizen

De afgelopen jaren heeft de overheid plannen ontwikkeld die op papier beloven de woningnood in de toekomst terug te dringen en uiteindelijk op te lossen. Dat klinkt voor mij als jongere natuurlijk als geweldig nieuws! Maar sinds ik me wat meer heb verdiept in het beleid en hier ook vanuit mijn gemeente als raadslid aan bijdraag ik ben uiterst sceptisch geworden. De aanpak van de rijksoverheid lijkt ons van de ene crisis naar de volgende te leiden, en deze nieuwe crisis kan nog destructiever zijn: het verlies van financiële zekerheid onder de Nederlandse bevolking door een overmaat aan (sociale-)huurders. 

Begrijp me niet verkeerd, (sociale) huur is belangrijk en heeft een terechte plaats in het Nederlandse woonbeleid. Het biedt een geweldige uitkomst voor een grote groep mensen. Deze column is dan ook geen pleidooi tegen (sociale) huur. Wel is het een pleidooi tegen het bestrijden van de woningnood met bijna uitsluitend (sociale) huurwoningen. Indien dit beleid overmatig wordt toegepast, zal dit op de lange termijn leiden tot het verdampen van kapitaal onder burgers. Dit heeft grote gevolgen voor de economie en de politiek, omdat een afname van kapitaal onder de bevolking leidt tot minder economische groei en invloed. Daardoor zullen individuele burgers minder voorrechten en mogelijkheden hebben dan ze nu gewend zijn. De zelfredzaamheidscrisis.

Een van de grootste voordelen van het bezitten van een huis is de mogelijkheid om kapitaal op te bouwen. Door een huis te kopen, bouw je over de jaren heen eigen vermogen op. Dit vermogen kan later worden gebruikt om door te groeien naar grotere woningen, om je maandlasten te verlagen of om financiële zekerheid te bieden op latere leeftijd, zo kunnen veel ouderen fijn met pensioen door kleiner te gaan wonen en te leven van het geld van de koopwoningen waar ze hun leven lang in hebben geïnvesteerd. Wanneer de focus volledig ligt op huurwoningen, wordt deze kans om kapitaal op te bouwen weggevaagd. Dit betekent dat mensen hun hele leven lang huur betalen zonder ooit iets op te bouwen. Studies tonen aan dat kapitaalopbouw bijdraagt aan een stabiele economie en individueel welzijn, doordat het mensen financiële zekerheid en meer bestedingsmogelijkheden biedt .

Met de groei van de huurmarkt neemt ook de macht van grote vastgoedbedrijven toe. Deze bedrijven, vaak gedreven door winstmaximalisatie, krijgen steeds meer invloed op de woonomstandigheden van burgers. Huurprijzen kunnen naar willekeur worden verhoogd, en huurders hebben weinig tot geen zeggenschap over hun woonruimte. Deze afhankelijkheid beperkt niet alleen de financiële wendbaarheid van individuen, maar brengt ook hun zelfredzaamheid in gevaar. In plaats van eigenaar te zijn van hun eigen woning en daarmee een zekere mate van controle te hebben, zijn mensen overgeleverd aan de grillen van de markt.

Wanneer alleen een selecte groep toegang heeft tot de koopmarkt, neemt de sociale en economische ongelijkheid toe. Degenen die geen huis kunnen kopen, blijven achter in een systeem waar hun vermogen niet groeit, terwijl eigenaren van koopwoningen hun kapitaal zien toenemen. Dit heeft het gevolg dat middenklasse er op achteruit zal gaan en de overbrugging naar rijkdom moeilijker wordt en creëert een maatschappij van 'haves' en 'have-nots'.

Wat dan wel: de uitweg
Ik ben nu misschien heel pessimistisch geweest, maar er is een uitweg. Een politieke wijziging van koers doe niet enkel kijkt naar (sociale) huur, maar ook werkt aan (blijvend) betaalbare koop! Daarvoor is wel nog dat het recent aangetreden kabinet-Schoof deze gevaren gaat onderkennen en actie onderneemt om een evenwichtige woningmarkt te bevorderen. Nogmaals: (Sociale) huur is belangrijk, maar het mag niet de enige oplossing zijn. We hebben een divers woningaanbod nodig dat ook betaalbare koopwoningen omvat. Een mogelijke oplossing is het invoeren van sociale koopregelingen, waarbij woningen worden verkocht onder voorwaarden die ervoor zorgen dat ze betaalbaar blijven voor starters en mensen met een middeninkomen.

Wanneer de focus volledig ligt op huurwoningen, wordt de kans om kapitaal op te bouwen met een koopwoning weggevaagd. Dit betekent dat mensen hun hele leven lang huur betalen zonder ooit iets op te bouwen.

Door het invoeren van koopwoningen met een winstbeding, kan de overheid ervoor zorgen dat deze woningen betaalbaar blijven voor toekomstige generaties. Dit kan bijvoorbeeld betekenen dat kopers de woning alleen met beperkte winst mogen doorverkopen of dat de woning gedurende een bepaalde periode alleen beschikbaar is voor specifieke groepen mensen bijvoorbeeld jongeren tussen 18 en 27 jaar.

De overheid kan het particulier eigendom stimuleren door financiële steun te bieden aan starters en door verregaandere regelgeving te implementeren die speculatie door grote vastgoedbedrijven en investeerders beperkt. Dit zou kunnen bestaan uit belastingvoordelen voor starters of subsidies voor de aankoop van de eerste woning. Een speciaal soort lening voor starters die geen invloed heeft op bestaande regelingen, kan ook een oplossing zijn. Deze lening zou bijvoorbeeld een lagere rente kunnen hebben en een langere aflossingstermijn. Daarnaast zou wetgeving die het aanvragen van een hypotheek voor ondernemers makkelijker maakt, kunnen bijdragen aan een eerlijkere woningmarkt.

Kortom, de huidige focus op (sociale) huurwoningen dreigt de financiële zelfredzaamheid van Nederlanders ernstig te ondermijnen. We hebben behoefte aan lange termijn oplossingen en een visie die verder reikt dan de volgende verkiezingen. We hebben politici nodig die begrijpen dat het bouwen van betaalbare koopwoningen niet alleen een investering in stenen is, maar in de toekomst van jonge mensen, een bepaalde kwaliteit en de economie als geheel. Het kabinet-Schoof moet actie ondernemen om te voorkomen dat een hele generatie wordt beroofd van de kans om kapitaal op te bouwen en financieel onafhankelijk te worden. Mona Keijzer ik hoop dat je meeleest! 

Referenties:

  • "Homeownership and Wealth Building." Urban Institute
  • "The Wealth Building Potential of Homeownership: A Global Perspective." Habitat for Humanity
  • “The Effect of Homeownership on Civic Engagement and Community Involvement.” National Association of Realtors

Mirko Gerrits is fractievoorzitter van ZEE in Zandvoort, ondernemer en opiniemaker. Volg hem hier op X.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eu
Nederland onderschat de groeiende drugscriminaliteit en een te tolerant drugsbeleid maakt de problemen volgens antropoloog en oorlogsjournalist Teun Voeten alleen maar erger. In zijn nieuwe boek Fentanyl: Hoe een zware pijnstiller in handen viel van nietsontziende drugskartels beschrijft hij hoe de Verenigde Staten in een verwoestende drugscrisis terechtkwamen. Tegenover NieuwRechts waarschuwt hij dat het ook in Nederland de verkeerde kant op gaat. Als voorbeelden noemt Voeten de toenemende crackproblematiek in Amsterdam, de macht van drugskartels en het beleid van progressieve partijen. Vooral D66 krijgt stevige kritiek. "Wij noemen D66 altijd Drugs 66." Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Nederland is een narcostaat en niemand die het wil zien. Oorlogsjournalist Teun Voeten slaat alarm

Beluister onze podcast

Nederland is een narcostaat en niemand die het wil zien. Oorlogsjournalist Teun Voeten slaat alarm
Of beluister op:

Meerartikelen

Maurice de Hond
Nieuws

Openbaar Ministerie eist twee maanden cel tegen Maurice de Hond

Het Openbaar Ministerie heeft woensdag twee maanden cel geëist tegen opiniepeiler Maurice de Hond. Volgens justitie heeft de 79-jarige zich schuldig gemaakt aan smaad en smaadschrift in de Deventer moordzaak. De zaak gaat over uitlatingen die De Hond...

Avenhorn
Nieuws

Koggenland stemt ondanks petitie tegen azc in met 149 asielzoekers

De gemeenteraad van Koggenland heeft maandagavond 16 november ingestemd met de komst van een asielzoekerscentrum (azc) voor 149 mensen in Avenhorn. Ondanks een petitie met 588 handtekeningen en zestien ingediende brieven kreeg het plan een ruime...

Van Baarle, Keijer
Nieuws

DENK-leider schreeuwt 'Wegwezen!' tegen Mona Keijzer en weigert antwoord

DENK-leider Stephan van Baarle heeft Mona Keijzer dinsdag in de Tweede Kamer afgesnauwd met "Wegwezen!", nadat zij vroeg wat zijn partij had gekregen voor de beslissende steun aan het Belastingplan. Een antwoord gaf hij niet. In plaats daarvan...

Gevangenis
Nieuws

Cellentekort loopt uit de hand: kabinet laat gevangenen tot 4 weken eerder vrij

Het kabinet gaat veroordeelden met een gevangenisstraf tot twee jaar maximaal vier weken eerder naar huis sturen. Staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie en Veiligheid) verruimt daarmee opnieuw de regels voor vervroegd eindverlof vanwege het...

Halsema Wilders
Nieuws

Halsema voelde zich bedreigd door Wilders en vroeg Schoof om hulp

Amsterdamse burgemeester Femke Halsema heeft toenmalig premier Dick Schoof om hulp gevraagd nadat Geert Wilders zich kritisch over haar had uitgelaten. Ze voelde zich tijdens de Pride in Boedapest rechtstreeks bedreigd door de PVV-leider en wilde dat...

Paarden op Prinsjesdag
Nieuws

Den Haag weigert paarden uit koninklijke stoet te halen na kritiek PvdD

De Partij voor de Dieren is er niet in geslaagd om paarden uit de koninklijke stoet op Prinsjesdag te weren. Het Haagse college van burgemeester en wethouders houdt vast aan de traditie. Volgens het gemeentebestuur hebben paarden een belangrijke...

Thunberg
Nieuws

Greta Thunberg: 'Kapitalisme omverwerpen, dat wilden we vanaf dag één'

Greta Thunberg zegt in een nieuwe documentaire dat zij en haar medestanders “vanaf dag één” het kapitalisme omver wilden werpen. Het fragment gaat deze week rond op sociale media, kort na de ophef over haar lachbui om Duitse klimaatdemonstranten....

Yeşilgöz
Nieuws

Kabinet spreekt van Russische dreiging, maar weigert bewijs te delen

Defensieminister Dilan Yeşilgöz (VVD) geeft opnieuw geen openheid over bewijs voor een Russische droneaanval bij Leipzig. FVD-Kamerlid Pepijn van Houwelingen wilde weten of de geheime Kamercommissie dat bewijs heeft ontvangen. Een simpel 'ja' of...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

COA
Nieuws

Boa's krijgen geen extra bevoegdheden in azc's: kabinet legt BBB-motie naast zich neer

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) geeft boa's en politie geen extra bevoegdheden op COA-terreinen, ondanks een aangenomen motie van BBB-leider Caroline van der Plas. Dat blijkt uit zijn Kamerbrief van 16 november over overlastgevende...

Van den Brink
Nieuws

Kabinet wil gemeenten dwingen tot asielopvang: 4.500 plekken te weinig

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) komt op 1 januari meer dan 4.500 opvangplekken voor asielzoekers tekort en is bereid gemeenten te dwingen. Dat schrijft hij in antwoorden op Kamervragen. Tegelijk staan ongeveer veertig opvanglocaties...

Letschert
Nieuws

D66-minister wil 'bewust' geen grens aan NPO-organisatiekosten

D66-minister Rianne Letschert (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) stelt geen harde grens aan de organisatiekosten van de NPO, terwijl de Tweede Kamer om een duidelijke norm vroeg. Dat staat in haar mediabegrotingsbrief van dinsdag. Ze kiest voor een...

cadeautjes
Nieuws

Geen geld voor cadeautjes met Sinterklaas: 'Misschien ga je wel aan diefstal denken'

Een moeder uit de Haagse wijk Moerwijk heeft overwogen hoe ver ze zou gaan om haar kinderen met Sinterklaas een cadeau te kunnen geven. Angelique leefde jarenlang met grote geldproblemen en kon nauwelijks iets extra's betalen. Zonder hulp van anderen...

Halsema
Nieuws

Halsema reist naar India: 'Wat schieten Amsterdammers daar nou mee op?'

Sinterklaas voer zondag Amsterdam binnen, maar burgemeester Femke Halsema stond niet op de kade. Ze verblijft sinds enkele dagen in India voor een economische missie. Die reis volgt amper twee maanden na haar bezoek aan New York, dat de gemeente ruim...

Halsema
Nieuws

PVV-motie om Femke Halsema te ontslaan haalt geen meerderheid

Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam blijft buiten schot. De Tweede Kamer heeft dinsdag een motie van PVV-Kamerlid Marjolein Faber verworpen die de regering vroeg Halsema bij de Kroon voor te dragen voor ontslag. Ook Fabers motie om de...

auto
Nieuws

Tweede Kamer zei nee, kabinet gaat toch door: verkeersboetes in 2027 toch 2,7 procent hoger

Verkeersboetes worden volgend jaar gewoon duurder, ook al vroeg de Tweede Kamer het kabinet dat niet te doen. Minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) schrijft in een Kamerbrief dat hij een aangenomen motie tegen de verhoging niet uitvoert....

Forum voor Democratie
Achtergronden

NOS koppelt FVD aan extreemrechts: links wil ingrijpen bij gebruik remigratie

De NOS plaatst het gebruik van het woord remigratie door Forum voor Democratie (FVD) nadrukkelijk in een extreemrechtse context. In een artikel op basis van onderzoek van Nieuwsuur wordt de partij verbonden aan de normalisering van extreemrechtse...

COA
Nieuws

Kabinet verdubbelt budget voor hulp aan asielkinderen naar 9 miljoen euro per jaar

Het kabinet gaat het beschikbare budget voor psychosociale hulp aan kinderen in de asielopvang verdubbelen. Vanaf 2028 komt daarvoor jaarlijks 9 miljoen euro beschikbaar, tegenover de huidige 4,5 miljoen euro. Het extra geld komt uit Europese...

Fitness
Nieuws

Gemeente krijgt 125.000 euro tegen azc-overlast: geld voor fitness, muziek en cultuur

De gemeente Noordoostpolder heeft 125.000 euro gekregen om overlast door asielzoekers te voorkomen. Het geld is bedoeld voor activiteiten rond het asielzoekerscentrum in Luttelgeest, waar ongeveer 1.000 mensen verblijven. Het plan noemt onder meer...

Von der Leyen
Nieuws

Brussel houdt plannen verdeling asielzoekers over EU-landen geheim

De Europese Commissie is tevreden over de Nederlandse bijdrage aan het Europese asielbeleid, maar wil tegelijkertijd dat Nederland zorgt voor voldoende opvangplekken en kortere wachttijden. Opvallend is dat Brussel het voorstel voor de verdeling...

Jetten
Nieuws

Rob Jetten betrapt op stikstofleugens: eigen minister spreekt hem tegen

Premier Rob Jetten (D66) heeft op zijn persconferentie van vrijdag twee onjuiste uitspraken over de stikstofaanpak gedaan. Dat blijkt uit antwoorden van zijn eigen partijgenoot, landbouwminister Jaimi van Essen. Jetten zei dat het kabinet...