Op beelden die werden gedeeld op sociale media en later door de BBC werden uitgezonden, is te zien hoe honderden mensen in het centrum van Sunderland de confrontatie aangaan met de politie. Tijdens de rellen is minstens één auto in brand gestoken en vinden de gewelddadige confrontaties plaats in de buurt van een moskee. Volgens de politie gingen de betogers zover dat zij islamkritische slogans scandeerden en ernstig geweld gebruikten.

De rellen in Sunderland staan niet op zichzelf. In verschillende Engelse steden en dorpen, waaronder Londen, Manchester en Hartlepool, was er deze week sprake van onrust. De politie bereidt zich nu voor op een onrustig weekend met verdere demonstraties. De rechtse betogers koppelen de mesaanval van maandag aan migratie, aangezien de dader van Rwandese afkomst is.

Naast de onrust in Sunderland was er ook in Liverpool sprake van ernstige ongeregeldheden. Een woedende menigte belaagde daar een moskee, wat leidde tot confrontaties met de politie en met anti-racisme demonstranten.

Onvrede onder bevolking
Premier Keir Starmer reageerde vrijdag tijdens een ingelaste persconferentie fel op het escalerende geweld. Hij stelde dat zijn regering het rechtse geweld niet zal tolereren en beloofde harde maatregelen. "We zullen alle middelen inzetten, inclusief gezichtsherkenning, om de veiligheid te waarborgen," zei Starmer. Hij overweegt tevens de rechtse groepering English Defence League (EDL) te verbieden, hoewel deze groep recent lijkt te zijn heropgericht onder de naam ‘Enough is Enough’.

Voor Starmer, die nog maar kort premier is, vormt deze situatie de eerste grote crisis van zijn premierschap. Zijn harde woorden lijken echter juist de gemoederen binnen rechtse kringen verder te hebben doen oplaaien. Veel rechtse demonstranten voelen dat de politie disproportioneel hard optreedt tegen hen, in tegenstelling tot hoe er wordt gehandeld bij andere protesten, zoals die van de Black Lives Matter-beweging in 2020.

Ook ReformUK-leider Nigel Farage vindt dat Starmer niet goed de sentimenten van de betogers begrijpt. "Nee, extreem-rechts is een reactie op angst, ongemak, onbehagen dat wordt gedeeld door tientallen miljoenen mensen. Laat ik duidelijk zijn: ik ben geen voorstander van straatgeweld. Ik steun op geen enkele manier misdadigheid. Maar ik maak me niet alleen zorgen over de gebeurtenissen in Southport, maar ook over de maatschappelijke achteruitgang in ons land. De openbare orde, mensen, in onze straten is aan het instorten. Deze premier heeft geen flauw idee hoe hij daar iets aan moet doen", zegt Farage in een videoboodschap op X.