Helft van de Duitsers wil einde aan uitsluiting AfD

Onderzoek 26 april 2025 2 minuten Daniël de Liever
AfD
ANP / B Elmentha

Een groeiend deel van de Duitse kiezers vindt dat het tijd is om de ‘cordon sanitaire’ rond de rechtse AfD te beëindigen. Dat blijkt uit een peiling van onderzoeksbureau Insta, gepubliceerd door Junge Freiheit op 23 april. Maar liefst 46 procent van de ondervraagden is het eens met de stelling dat de AfD ‘als elke andere partij behandeld moet worden’ en dus niet langer automatisch uitgesloten mag worden van samenwerking. Slechts 33 procent is het daar niet mee eens.

De steun voor die stelling komt niet alleen van AfD-aanhangers. Onder CDU-kiezers is 49 procent het ermee eens. Bij FDP-stemmers ligt dat zelfs op 63 procent. Ook 47 procent van de achterban van het linkspopulistische BSW steunt deze visie. Alleen kiezers van de SPD, de Groenen en Die Linke willen de politieke uitsluiting handhaven.

Verwachting: AfD wint verkiezingen van 2029
De peiling laat ook zien dat een meerderheid van de Duitsers (51 procent), ongeacht hun partijvoorkeur, denkt dat de AfD de volgende Bondsdagverkiezingen in 2029 zal winnen. Die verwachting is niet uit de lucht gegrepen. In de vervroegde verkiezingen eerder dit jaar haalde de AfD al 20,8 procent van de stemmen en in recente peilingen staat de partij op 26 procent – een duidelijke koppositie.

De stijgende populariteit van de AfD hangt samen met het afbrokkelende vertrouwen in de gevestigde partijen. Bondskanselier Friedrich Merz (CDU) brak meerdere verkiezingsbeloften om een coalitie te vormen met de sociaaldemocratische SPD. Die partij keert daarmee terug in de regering, ondanks het slechtste verkiezingsresultaat uit haar geschiedenis.

Regering diep in het rood
De nieuwe CDU-SPD-coalitie kan op weinig enthousiasme rekenen. Hun gezamenlijke steun ligt op slechts 40 procent – een dieptepunt in de Duitse geschiedenis. Sinds de verkiezingen in februari verloor de coalitie zo’n vijf procentpunt en zou op dit moment geen meerderheid meer hebben.

Binnen de CDU groeit de druk om de uitsluiting van de AfD te herzien. De praktijk van het negeren van een democratisch gekozen partij wordt steeds lastiger vol te houden. Sterker nog, het lijkt de AfD alleen maar sterker te maken.

Dat gevoel leeft ook onder CDU-kiezers zelf: 45 procent van hen verwacht dat hun partij de volgende verkiezingen verliest. Alleen kiezers van de SPD en de Groenen achten een AfD-overwinning minder waarschijnlijk.

Beluister onze podcast

Wie bepaalt het migratiebeleid: de kiezer of de rechtsstaat? Een debat op rechts
Of beluister op:

Meerartikelen

Stultiens
Nieuws

PRO deelt misleidende cijfers over box 3-belasting: dit moet u weten

PRO-Kamerlid Luc Stultiens stelt dat „een nieuwe box 3-wet” de overheid 22 miljard euro kost. Maar die voorstelling klopt niet met wat er daadwerkelijk is doorgerekend. De 22 miljard is geen rekening voor één nieuwe wet en ook geen bedrag dat het kab

Kaas
Nieuws

Stikstofbeleid dreigt Nederlandse melkproductie uit te hollen

CONO Kaasmakers maakt zich grote zorgen over de gevolgen van het nieuwe stikstofbeleid. Directeur Jerry Griep vreest dat steeds meer melkveehouders verdwijnen en uiteindelijk te weinig Nederlandse melk overblijft om de kaasproductie op peil te houden

Vught
Nieuws

Pro-Palestijnse activisten trekken Holocaust-vergelijking bij Kamp Vught

Een groep pro-Palestijnse activisten heeft een bezoek van Christenen voor Israël aan Nationaal Monument Kamp Vught aangegrepen voor een protest over Gaza. Met Palestijnse vlaggen en spandoeken legden de demonstranten een directe verbinding tussen de

Eerenberg
Nieuws

Nieuw box 3-stelsel opnieuw op losse schroeven na ruzie in coalitie

De invoering van het nieuwe box 3-stelsel in 2028 wordt steeds onzeker. De coalitiepartijen zijn het niet eens geworden over de manier waarop spaargeld en beleggingen straks moeten worden belast. Daardoor komen geplande reparaties voorlopig niet en d

Sattaur
Nieuws

Crisis binnen PRO Waddinxveen verdiept: integriteitsklacht na vastgelopen bemiddeling

De ruzie binnen GroenLinks-PvdA in Waddinxveen is verder geëscaleerd. Raadslid Raiza Sattaur heeft een officiële klacht ingediend over vermeend grensoverschrijdend gedrag en machtsmisbruik. Dat gebeurt nadat bemiddelingsgesprekken met haar fractiegen

Migratie
Nieuws

Overlast door asielzoekers loopt op in Utrechtse wijk Lombok: 'Ik overweeg te verhuizen'

De overlast rond de Timorkade in de Utrechtse wijk Lombok neemt sterk toe. Bewoners melden vechtpartijen, geluidsoverlast, drugsgebruik, afval op straat en een gevoel van onveiligheid. Ook het aantal meldingen bij gemeente en politie is de afgelopen

Gerrit Hiemstra
Nieuws

Gerrit Hiemstra pleit bij Jinek voor stoppen met fossiele brandstoffen, vlees en zuivel

Voormalig NOS-weerman Gerrit Hiemstra heeft bij talkshow Jinek een vergaande boodschap over klimaatverandering afgegeven. Volgens hem moeten niet alleen olie, aardgas en steenkool worden uitgefaseerd. Ook vlees en zuivel moeten volgens Hiemstra verdw

kinderen
Nieuws

Britse cijfers tonen tientallen meldingen rond gedwongen huwelijken bij zeer jonge kinderen

Meer dan honderd kinderen van twaalf jaar of jonger zijn tussen 2021 en 2025 gemeld bij de Britse Forced Marriage Unit. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Britse ministerie van Binnenlandse Zaken. Onder die groep bevonden zich ook 27 kinderen van

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Kyiv
Nieuws

Oekraïense inlichtingendiensten raken met elkaar in vuurgevecht in Kyiv

In de Oekraïense hoofdstad Kyiv zijn medewerkers van twee Oekraïense inlichtingendiensten met elkaar in gevecht geraakt. Daarbij werd geschoten en vielen meerdere gewonden, meldt The Kyiv Indepent. Het incident legt opnieuw spanningen bloot binnen he

Al Biyati
Nieuws

FVD-Kamerlid Al Biyati: ‘Roker is een gediscrimineerde bevolkingsgroep’

Het nieuwe FVD-Kamerlid Iem al Biyati heeft haar eerste Kamerbijdrage gebruikt voor felle kritiek op de hoge tabaksaccijnzen. Volgens haar behandelt de overheid rokers steeds zwaarder en schiet het beleid inmiddels zijn doel voorbij. „De roker, een g

Vollenbroek
Nieuws

Overijssel moet openheid geven over contacten met Johan Vollenbroek

De FVD-fractie in Overijssel wil weten welke contacten de provincie onderhoudt met stikstofactivist Johan Vollenbroek en zijn organisatie Mobilisation for the Environment (MOB). De partij vraagt het provinciebestuur om een overzicht van gesprekken, d

Leeuwarden
Nieuws

Honderden boeren naar Leeuwarden uit protest tegen stikstofplannen kabinet

Honderden boeren zijn woensdag naar het provinciehuis in Leeuwarden getrokken om te demonstreren tegen de nieuwe stikstofplannen van het kabinet. Tientallen deelnemers kwamen met trekkers vanuit verschillende delen van Friesland naar de provinciehoof

goud
Nieuws

De Nederlandsche Bank haalt kwart Nederlands goud weg uit VS en Canada

De Nederlandsche Bank heeft in enkele maanden tijd een fors deel van de Nederlandse goudvoorraad verplaatst. Tussen maart en augustus is ongeveer 86 ton goud weggehaald uit de Verenigde Staten en Canada. Een deel werd ondergebracht in Londen. Een and

Bontenbal
Nieuws

Bontenbal wil gratis crisiscursus voor alle Nederlanders: ‘Een noodpakket op zolder is niet genoeg’

Alle Nederlanders moeten de mogelijkheid krijgen om gratis te leren hoe zij zichzelf en anderen tijdens een ernstige crisis kunnen helpen. CDA-leider Henri Bontenbal roept het kabinet op daarvoor een landelijk programma op te zetten. Een noodpakket m

Boekholt
Achtergronden

D66-minister betrapt op leugen over nieuwe bouwlocaties: plannen bestonden al

D66-minister Elanor Boekholt-O’Sullivan presenteert vijf woningbouwgebieden als nieuwe locaties waar 30.000 woningen „extra snel” bijkomen. Maar een belangrijk deel van het verhaal is minder nieuw dan zij doet voorkomen. Alle vijf de gebieden waren a

Charlie Kirk
Nieuws

Doodstraf blijft op tafel voor verdachte van moord op Charlie Kirk

Tyler Robinson moet terechtstaan voor alle zeven aanklachten die tegen hem zijn ingediend rond de dood van de Amerikaanse conservatieve activist Charlie Kirk. Dat heeft een rechter in de staat Utah dinsdag bepaald. Daarmee blijft ook de mogelijkheid

Paltansing
Nieuws

PRO valt uiteen na nieuw fiasco rond coalitie Leidschendam-Voorburg

PRO in Leidschendam-Voorburg verkeert in een interne crisis nadat de onderhandelingen over een nieuw college opnieuw zijn mislukt. Kort na het klappen van het overleg met VVD en GBLV heeft de partij raadslid Sangita Paltansing gevraagd de fractie te

Ceuta
Nieuws

Hoofdaanklager Ceuta slaat alarm: ‘Bijna elke dag een zaak rond seksueel geweld’

De Spaanse enclave Ceuta kampt volgens hoofdaanklager Silvia Rojas met een sterke stijging van criminaliteit na een grote toestroom van migranten. Vooral het aantal zaken rond seksueel geweld baart haar zorgen. Er zijn inmiddels 23 aangiften gedaan,

Roelvink
Nieuws

Donny Roelvink onder vuur na uitspraken over vrouwen: 'Hij is ineens moslimfluencer.'

Donny Roelvink, die zich twee jaar geleden bekeerde tot de islam, ligt al wekenlang onder vuur na zijn uitspraken over vrouwen en de Pride. Bij Renze probeerde hij zijn eerdere woorden te nuanceren, maar dat leidde juist tot nieuwe kritiek. Inmiddels

Derksen Lubach
Nieuws

Johan Derksen fileert nieuwe Lubach-show: 'Dorpsidioten, volksverlakkerij'

Johan Derksen heeft weinig goede woorden over voor Taskmaster, de nieuwe zaterdagavondshow van Arjen Lubach. In Vandaag Inside noemt hij het programma „een verschrikking” en haalt hij ook uit naar de deelnemende cabaretiers.  Volgens Derksen past de