De twee mannen werden in maart aangehouden op basis van een Iraaks arrestatiebevel. Hun namen zouden zijn opgedoken in de administratie van IS. Wat zij precies hebben gedaan in de periode van het kalifaat, is volgens de zaak mogelijk niet volledig vast te stellen.

Loonlijst van IS
Volgens de aangetroffen administratie had vader Wisal al M. een plek binnen het militaire bestuur van IS. Zijn zoon Ahmad al M. zou gewoon lid zijn geweest. De vader zegt dat zijn rol veel kleiner was en dat hij alleen kookte voor IS-commandanten.

De officier van justitie gelooft die uitleg niet zomaar. ‘Dit lijkt erg op het koekjesbakverweer dat veel uitgereisde vrouwen bij terugkeer naar voren brengen.’ Daarna voegde hij toe: ‘Ze hebben niemand kwaad gedaan, alleen koekjes gebakken.’

De aanklager wees er ook op dat zoon Ahmad zijn vader naar eigen zeggen nog nooit met een pan in zijn handen heeft gezien. Wat de vader dan precies deed voor IS, kan het OM niet hard zeggen. De officier zei: ‘We hebben alleen die loonlijst van IS, het arrestatiebevel en een getuige in Duitsland die belastend over beide mannen verklaart. Of vader nu de lakens uitdeelde of alleen koffie schonk, weten we niet.’

Zaak in Den Bosch
De zaak wordt behandeld door het parket Oost-Brabant omdat de vader tijdens het onderzoek in Grave en Velp verbleef. De zoon heeft geen vast woonadres. Voor lidmaatschap van IS geldt universele jurisdictie, waardoor vervolging in Nederland mogelijk is, ook als de feiten in het buitenland zouden zijn gepleegd.

Het OM benadrukt dat er geen aanwijzingen zijn dat de twee mannen in Nederland nog bezig waren met terrorisme of met het IS-gedachtegoed. Toch vindt de rechtbank de verdenkingen ernstig genoeg om hen vast te houden. De rechtbank ziet de bewijzen ook als steekhoudend.

Voorarrest blijft in stand
Vader en zoon zitten sinds maart op de terroristenafdeling van de gevangenis in Vught. Woensdag verschenen zij voor het eerst voor de rechtbank in Den Bosch. Hun advocaten vroegen om opheffing van de voorlopige hechtenis, maar dat verzoek werd afgewezen.

Voor de zoon ziet de rechtbank bovendien vluchtgevaar als hij zou vrijkomen. De zaak kan volgens alle partijen inhoudelijk worden behandeld, maar dat gebeurt de komende maanden nog niet. De rechtbank zoekt na de zomer ruimte in de agenda. Op 2 september volgt een nieuwe pro-formazitting om het voorarrest te verlengen.

PVV-leider Geert Wilders reageerde ook op het nieuws. 'IS komt naar je toe deze zomer. Open grenzen beleid Jetten is crimineel.'