Het aanbod kwam in oktober 2024. De NCAB wilde intake- en servicemedewerkers van de politie trainen in het herkennen van antisemitisme. Juist deze medewerkers zijn vaak het eerste aanspreekpunt wanneer burgers een melding of aangifte doen.

Volgens een interne politie-annotatie werd 100.000 euro aangeboden „om een speciale opleiding te geven”. De reactie was kort: „De politie is hier niet op in gegaan.”

De reden staat er eveneens bij. „Het is niet opportuun om van deze doelgroep te verwachten dat zij alles over een specifieke vorm van discriminatie” weten, aldus de notitie. 

Kabinet zag juist probleem bij aangiften
Het moment van de afwijzing is opvallend. De politie en het kabinet waren toen bezig met de nieuwe landelijke strategie tegen antisemitisme. Een maand later, op 22 november 2024, stuurde toenmalig minister van Justitie en Veiligheid David van Weel (VVD) die strategie naar de Tweede Kamer. Daarin constateerde het kabinet juist een probleem bij de politie.

„Bij een aangifte wordt door de politie het antisemitische aspect niet altijd herkend”, staat in het document. Ook zou het voorkomen dat slachtoffers zelf op een antisemitisch motief wijzen, zonder dat dit zo in de aangifte terechtkomt. Het kabinet stelde daarom als ambitie dat politiemedewerkers zulke signalen zelf beter leren herkennen. 

De politie zou daarover in het voorjaar van 2025 met de NCAB en andere deskundigen in gesprek gaan. Uit een beslisnota blijkt dat de strategie vooraf met onder meer politie en Openbaar Ministerie was afgestemd. Het aanbod van 100.000 euro was dus gedaan in dezelfde periode waarin over die aanpak werd gesproken. Het afgewezen opleidingsaanbod werd volgens de onderzochte stukken niet in de Kamerbrief vermeld. 

Gesprek liet langer op zich wachten
Het aangekondigde gesprek vond bovendien niet direct plaats zoals aanvankelijk voorzien. In een voortgangsbrief van juli 2025 schreef het kabinet dat de politie die maand met de NCAB in gesprek zou gaan over „het beter herkennen van antisemitische aspecten bij aangiftes”. Ook daar werd het eerdere aanbod voor een aparte opleiding niet genoemd. 

Uit de interne politiedocumenten blijkt wel dat er in maart 2025 al een kennismakingsgesprek met de NCAB was. Voor dat gesprek werd een briefing opgesteld waarin het eerdere aanbod van 100.000 euro opnieuw werd genoemd. 

In een begeleidende mail stond tevens dat Joodse burgers „weinig vertrouwen hebben in de politie als het gaat over de afhandeling van antisemitisme-meldingen”. 

Politie waarschuwde voor ‘eenzijdige’ aandacht
De vrijgegeven stukken laten ook zien dat er intern discussie was over de nadruk op antisemitisme. Voor een bijeenkomst van de Taskforce Antisemitismebestrijding op 8 mei 2025 maakte de politie een interne annotatie. Daarin werd als aandachtspunt genoemd dat er mogelijk sprake was van „een (te) eenzijdige/exclusieve aandacht voor antisemitisme (versus anti-Moslim racisme)”.

Dezelfde notitie wees erop dat moslimdiscriminatie in de gebruikte cijfers met 350 registraties de grootste categorie was. 

Die passage moet wel in context worden gelezen. Het gaat om een interne voorbereiding van een politieadviseur, niet om een formeel besluit van de korpsleiding. Uit de stukken blijkt ook niet dat de politie vond dat antisemitisme minder aandacht zou moeten krijgen. De waarschuwing ging over het risico dat één vorm van discriminatie te geïsoleerd zou worden behandeld.

In een andere interne notitie omschreef de politie haar eigen taak bovendien scherp: „Belangrijk om scherp te hebben dat de politie enkel een rol speelt bij de strafrechtelijke discriminatie/antisemitisme.” 

Later toch extra uitleg aan agenten
Het afwijzen van de aangeboden training betekende niet dat de politie vervolgens niets deed. In april 2026 meldde het kabinet dat politie en NCAB inmiddels meerdere gesprekken hadden gevoerd. Ook kregen intake- en servicemedewerkers volgens het officiële overzicht „extra uitleg” over het herkennen van antisemitisme bij het opnemen van aangiften. Daarnaast kwam er binnen het Expertisecentrum Aanpak Discriminatie van de politie een discriminatierechercheur met antisemitisme als speciaal aandachtsgebied. 

Hoe uitgebreid die extra uitleg was en hoe die verschilde van de eerder aangeboden opleiding van 100.000 euro, blijkt niet uit het overzicht.