CDA en CU willen dat belastingbetaler opdraait voor fatale 'inschattingsfout' Jetten met Gazprom-contracten

Nieuws 22 november 2022 3 minuten Marit Nubé
Rob Jetten

Eerder dit jaar wilde Energieminister Rob Jetten (D66) Nederlandse gemeenten dwingen om af te stappen van hun gascontracten met de Russische energieleverancier Gazprom. Tientallen gemeenten kwamen vervolgens voor torenhoge kosten te staan. Vorige week bleek echter dat Jetten hierin een fatale 'inschattingsfout' had gemakt, en dat de overstap niet had gehoeven. Het CDA en de ChristenUnie willen dat minister Jetten deze gemeenten volledig gaat compenseren. Naar verluidt is de schade al tientallen miljoenen euro's.

In april kondigde Jetten zijn plannen aan. Hij wilde 'niet langer de Russische staatskas spekken'. Daarom moesten gemeenten hun contract opzeggen bij het Russische staatsbedrijf Gazprom Energy. Maar al snel kwam er veel kritiek op de plannen. Zo bleek het dat zo'n opzegging miljoenen euro's per gemeente kon gaan kosten. De gemeente Utrecht, bijvoorbeeld, kostte het elf miljoen euro om een nieuw contract af te sluiten. 

Ook werd er getwijfeld aan de effectiviteit van de plannen. Als gemeenten hun contract opzeggen, moeten zij nieuw gas inkopen op de Europese markt. Maar dit gas is altijd nog deels Russisch, en de gasprijzen zijn inmiddels tien tot vijftien keer gestegen. Dit betekent dat er met een nieuw gascontract juist méér geld in de Russische staatskas komt. Jettens plannen bleken dus een averechts effect te hebben.

Kritiek uit kabinet en Tweede Kamer
Daarom schoof CDA-Kamerlid Henri Bontenbal eind augustus aan bij Nieuwsuur. Hij zei dat de minister 'deze route niet moet uitwandelen', en beter kon afzien van zijn plannen. Maar minister Jetten hield voet bij stuk: "Dat is een prijs die je moet betalen voor het niet langer vullen van de schatkist van een oorlogszuchtige dictator." Als gemeenten niet wilden meewerken aan de plannen, zag Jetten een mogelijkheid tot gevangenisstraf voor de verantwoordelijke burgemeesters en wethouders. Journalist Wierd Duk noemde dit idee 'tiranniek'.

Begin september werd bekend dat een kamermeerderheid niet meer achter Jettens plannen staat. Ook coalitiepartijen VVD, CDA en ChristenUnie zagen liever dat Jetten de plannen staakte. Hierin besloot Jetten mee te gaan: hij stopte met zijn gasplannen.

Compensatie voor gedupeerde gemeenten
Het CDA en de ChristenUnie kijken nu terug op de affaire. De gasplannen van Jetten blijken namelijk onnodig, meldt NOS. Vorige week werd namelijk bekend dat de Nederlandse gemeenten een contract hadden bij een Nederlandse dochteronderneming van Gazprom, dat op zijn beurt valt onder een Duitse dochteronderneming. Ondertussen is deze onderneming genationaliseerd door de Duitse staat. De plannen hiervoor waren al eerder bekend.

De Nederlandse gemeenten spekken dus niet de Russische staatskas, maar de Duitse. CU-Kamerlid Pieter Grinwis noemt dit "een inschattingsfout van Jetten". Hij zegt: "Er zat al helemaal geen Russisch tintje meer aan dat bedrijf en het gas van andere leveranciers kwam deels ook uit Rusland. Dus het was dubbel fout en gemeenten zijn op hoge kosten gejaagd."

Tientallen gemeenten zijn door Jettens plannen overgestapt op andere leveranciers. Ze kwamen met torenhoge kosten te staan. Nu heeft het kabinet weliswaar voor volgend jaar een tegemoetkoming aangekondigd voor de gedupeerde gemeenten, maar dit vinden het CDA en de ChristenUnie te weinig. De partijen willen dat minister Jetten deze gemeenten volledig gaat compenseren.

Kritische reacties
Vorige week werd er al kritisch gereageerd op het feit dat Gazprom onder de Duitse staat valt. Journalist Wierd Duk schreef: 'Jetten heeft aantal gemeentes dus enorm op kosten gejaagd omdat Nederland weer beste jongetje van de klas moest zijn.'

Het Haagse gemeenteraadslid Ralf Sluijs schreef: 'D66-minister Jetten maakt miljoenenfout waardoor gemeenten peperdure nieuwe gascontracten moesten afsluiten waar u thuis voor opdraait.'

Nu, met de aankondiging van CDA en CU, zijn er opnieuw kritische reacties. Hoogleraar Laurens Sloot vindt: 'Mag alle schade ook verhaald worden op Jetten en/of D66? Dit zijn de kosten van het aanstellen van niet gekwalificeerde mensen. Een vorm van onbehoorlijk bestuur wat mij betreft.' Tot slot reageert Jan Roos: 'Jetten = belastingbetaler. Dubbel genaaid dus.' 

De internationale spanningen nemen snel toe en president Donald Trump speelt daarin opnieuw een centrale rol. Waar veel kiezers hem zagen als een president die zich vooral op Amerika zou richten, blijkt het tegenovergestelde. Van Venezuela tot Iran en van Groenland tot Cuba: de Verenigde Staten laten zich nadrukkelijk gelden. Amerikakenner Raymond Mens ziet daarin geen chaos, maar een duidelijke logica. Zoals hij het zelf samenvat: “Trump hanteert internationaal een dollar doctrine.” Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Raymond Mens | Trump op het wereldtoneel: de logica achter zijn optreden

Beluister onze podcast

Raymond Mens | Trump op het wereldtoneel: de logica achter zijn optreden
Of beluister op:

Meerartikelen

Boedapest
Nieuws

Hongaarse aanklager vervolgt burgemeester Boedapest om Pride-mars ondanks verbod

Het Hongaarse Openbaar Ministerie heeft woensdag een aanklacht ingediend tegen de burgemeester van Boedapest, Gergely Karácsony. De aanklagers willen hem beboeten omdat hij afgelopen juni de Pride-mars in de hoofdstad organiseerde en leidde, ondanks

Whatsapp
Nieuws

Europese Commissie breidt controle op WhatsApp verder uit

De Europese Commissie heeft eergisteren besloten om WhatsApp aan te merken als een zogenoemd ‘zeer groot online platform’. Daarmee valt de berichtendienst onder het strengste toezicht van de Digital Services Act (DSA). Volgens Brussel is dat een tech

Statushouders
Achtergronden

Rekenkamer: inburgering helpt statushouders nauwelijks aan werk op niveau

De huidige inburgeringswet leidt wel tot meer begeleiding, maar nauwelijks tot werk op niveau. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van de Algemene Rekenkamer. Het rapport beslaat de jaren 2022 tot en met 2024 en gaat over bijna 65.000 statushouders. De co

Smeets
Nieuws

OM gaat in cassatie tegen verloren smaadzaak Smeets, ondanks personeelstekorten

Het Openbaar Ministerie gaat in cassatie tegen de vrijspraak van neuroloog Jan Bonte in de smaadzaak die voormalig D66-Kamerlid Sidney Smeets had aangespannen. Dat is opvallend. Juist het OM benadrukt al geruime tijd dat het kampt met ernstige capaci

PTA
Nieuws

Amsterdam wil vanaf 2035 stoppen met zeecruises: 'De zorgen zijn groot'

Amsterdam wil per 2035 een einde maken aan zeecruises in de stad. Dat blijkt uit een brief van wethouder Hester van Buren aan de gemeenteraad. De Passenger Terminal Amsterdam aan de Veemkade sluit in dat jaar definitief. Een nieuwe terminal elders in

Mo Omar
Nieuws

Man mishandeld nadat hij "Free Israël" zegt in Bredase kebabzaak

In Breda is kandidaat-raadslid Mo Omar slachtoffer geworden van geweld na een politieke discussie over Israël en de Palestijnse gebieden. Het incident vond plaats in de nacht van zondag op maandag, enkele dagen nadat Omar bekendmaakte kandidaat te wo

Cornelius Haga Lyceum
Nieuws

Leerlingen van islamitische school terroriseren buurt: talloze meldingen bij Amsterdamse politie

In de straten rond het Cornelius Haga Lyceum in Amsterdam-West ervaren bewoners al langere tijd ernstige overlast. Wat voor velen vanzelfsprekend is, zonder angst naar huis lopen, geldt hier niet meer, zeggen omwonenden. Sinds de uitbreiding van de i

Pels
Nieuws

GroenLinks stuurt aan op links machtsblok in Amsterdam: ‘Dit is een linkse stad’

Na de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart wil GroenLinks in Amsterdam nadrukkelijk de linkerflank opzoeken. Lijsttrekker Zita Pels ziet het liefst een groot links samenwerkingsverband ontstaan. Volgens haar liggen de inhoudelijke overeenkomsten me

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Camera's
Nieuws

Britse politie scande miljoenen gezichten op straat: rechtszaak barst los

In Londen dient deze week een opvallende rechtszaak over het gebruik van live gezichtsherkenning door de Metropolitan Police. Dinsdag en woensdag staat de zaak op de agenda van het High Court. Aanleiding is een juridische procedure die is aangespanne

Hermans
Nieuws

Minister Hermans verdedigt miljardensteun voor wind op zee: ‘Zonder subsidie valt alles stil’

Het kabinet trekt opnieuw diep de portemonnee voor windenergie op zee. Klimaatminister Sophie Hermans (VVD) noemt de subsidie van 2,5 miljard euro voor een nieuw windpark een zware, maar noodzakelijke keuze. Zonder ingrijpen dreigt de sector tot stil

COA
Nieuws

Asielopvang piept en kraakt: aantal asielzoekers in Ter Apel weer boven maximum

De druk op het aanmeldcentrum in Ter Apel is opnieuw toegenomen. In de nacht van maandag op dinsdag verbleven daar 2092 asielzoekers. Dat is het hoogste aantal sinds 10 december. In één dag tijd kwamen er 92 mensen bij, na een periode waarin de bezet

Fink
Achtergronden

BlackRock-baas schuift groene energie opzij: te onbetrouwbaar voor de toekomst

Larry Fink, topman van vermogensbeheerder BlackRock, slaat een andere toon aan over energie. Jarenlang was hij een van de luidste stemmen achter klimaatbeleid en hernieuwbare energie. Nu waarschuwt hij dat zon en wind tekortschieten voor de energieho

ICE
Nieuws

Zorgen om inzet Amerikaanse immigratiedienst bij Winterspelen Italië

De voorgenomen inzet van medewerkers van de Amerikaanse immigratiedienst ICE tijdens de aanstaande Winterspelen in Italië heeft tot felle politieke reacties geleid. Het Amerikaanse ministerie van Binnenlandse Veiligheid heeft aangegeven dat het perso

Pfizer
Nieuws

Rechtszaak tegen Pfizer wegens vermeende terrorismefinanciering in Irak

Een Amerikaanse rechter heeft bepaald dat een omvangrijke rechtszaak tegen grote farmaceutische bedrijven inhoudelijk mag doorgaan. Onder meer AstraZeneca en Pfizer worden beschuldigd van het financieren van een Iraakse militie die betrokken was bij

Bergkamp
Nieuws

D66-prominent Vera Bergkamp wordt niet vervolgd om zaak-Arib

De Tweede Kamer gaat oud-Kamervoorzitter Vera Bergkamp (D66) niet laten vervolgen voor het lekken van informatie over een onderzoek naar haar voorganger Khadija Arib. Volgens een speciale adviesgroep van Kamerleden is er onvoldoende bewijs om een str

Koops
Nieuws

BnnVara-presentatrice voelt geen vliegschaamte ondanks verre reis naar Curaçao

BnnVara-presentatrice Chaira Koops deed de afgelopen weken uitgebreid verslag van haar morele worsteling rond een vliegreis naar Curaçao. In een persoonlijke column probeert zij uit te leggen waarom zij geen echte vliegschaamte voelt, ondanks haar ui

Zelensky en Von der Leyen
Nieuws

Europese Commissie wil Oekraïne laten toetreden tot de EU in 2027

In Brussel wordt steeds openlijker gesproken over een versnelde toetreding van Oekraïne tot de Europese Unie. Wat eerder een politieke gedachte was, ligt nu concreet op tafel. Interne documenten van de Europese Commissie en discussies tijdens de laat

D66, VVD en CDA
Nieuws

D66, VVD en CDA bereiken akkoord: minderheidskabinet in zicht

In Den Haag is een belangrijke stap gezet in de kabinetsformatie. D66, VVD en CDA hebben bijna drie maanden na de verkiezingen een akkoord op hoofdlijnen bereikt. Het volledige coalitieakkoord wordt vrijdag gepresenteerd. Daarmee komt de vorming van

islam
Nieuws

PVV wil van Steenbergen 'moskee-loze' gemeente maken

De PVV heeft Boy Sluiters voorgedragen als lijsttrekker voor de gemeenteraadsverkiezingen in Steenbergen. Dat de partij daar aan de verkiezingen meedoet, was al bekend. Volgens de PVV moeten Nederlanders in Steenbergen weer op één staan. De partij wi

Sanchez
Nieuws

Spanje voert grootschalig pardon in voor illegalen en wijkt af van Europese koers

Spanje voert een generaal pardon in voor illegalen. Naar schatting kunnen zeker een half miljoen mensen hierdoor een verblijfsvergunning krijgen. Voorwaarde is dat zij kunnen aantonen langer dan vijf maanden in Spanje te verblijven. Het besluit staat