Begin deze maand werd de psychiatrische kliniek Veldzicht in het plaatsje Balkbrug opgeschrikt door een dodelijke steekpartij. Een man stak een sociotherapeute dood, en verwondde twee vrouwelijke werknemers. Ook stak de man de kliniek in brand. Daarna beroofde hij zichzelf van het leven.

Donderdag werd de identiteit van de dader bekend: het blijkt een illegale immigrant uit Nigeria. In zijn eigen land werd hij al verdacht van een levensdelicht, dus van moord. Vanuit Nigeria was de man via Italië naar Nederland gekomen. Aangezien hij in Italië asiel had aangevraagd, had hij conform het Dublinakkoord eigenlijk daarnaar teruggestuurd moeten worden. Maar dit gebeurde niet vanwege de coronapandemie. Toen was het immers niet altijd mogelijk om landsgrenzen te passeren.

Vervolgens werd er voor de man automatisch een asielprocedure opgestart, omdat hij een termijn had overschreden. De man werd geplaatst in de kliniek Veldzicht, omdat er bij hem sterke aanwijzingen dat hij nood had aan psychische hulp. In deze kliniek vond begin deze maand het fatale steekincident plaats.

Staatssecretaris wijst naar Italië
De moord heeft woedende reacties los gemaakt, onder wie bij PVV-leider Geert Wilders. Maar staatssecretaris van Asiel, Eric van der Burg (VVD), wijst met de vinger van Italië. Hij wijst op het Dublinakkoord, en zegt bij NOS: "Als hij naar Italië had kunnen worden uitgezet, had hij dat feit hier niet kunnen plegen." 

Maar Van der Burg benadrukt: Nederland heeft niets fout gedaan in deze kwestie. Het ligt vooral aan Italië, zegt hij: "Het is niet gebeurd omdat het beleid hier niet op orde is, maar omdat Italië geen mensen terug wil nemen en deze mensen ook laat doorreizen naar de rest van Europa." Volgens hem verliep de uitzetting van de Nigeriaanse asielzoeker "heel moeizaam".

Van der Burg vindt dat er betere afspraken moeten worden gemaakt in Europa. Hij zegt: "En dan moeten we ons er ook aan houden. We zien nu dat landen in Zuid-Europa mensen laten doorstromen naar Oostenrijk, Duitsland en Nederland, in plaats van dat ze hun verantwoordelijkheid nemen en daar de procedure afhandelen."

Zuid-Europese landen klagen al jarenlang dat zij vanwege hun ligging onevenredig veel asielzoekers moeten opvangen. Recent kreeg de Italiaanse premier Giorgia Meloni nog een flinke botsing met Frankrijk over deze kwestie. Ze zei toen: "We hebben dit jaar al 90 duizend vluchtelingen opgenomen, laat andere landen ook eens wat doen!"