Volgens het rapport van de Guardia Civil, in handen van La Gaceta, is er sprake van een 'extreme' migratiedruk op de eilanden en verergert de situatie 'maand na maand'. De situatie wordt verder bemoeilijkt door de politieke instabiliteit en soms gebrekkige bereidheid tot samenwerking in de Afrikaanse landen van oorsprong.

In 2023 arriveerden ongeveer 40.000 mensen illegaal op de Canarische Eilanden, wat neerkomt op 66 procent van het totale aantal illegale immigranten in Spanje. Alleen al in de eerste vijf maanden van 2024 is het aantal nieuwkomers met 303 procent gestegen ten opzichte van dezelfde periode in 2023, met 18.000 geregistreerde aankomsten. Naar schatting zou dit aantal tegen het einde van het jaar kunnen oplopen tot 70.000.

De massale toestroom heeft de opvangcentra op de Canarische Eilanden volledig overbelast, waardoor de Spaanse overheid gedwongen is migranten naar andere delen van het land te verplaatsen. Deze relocaties brengen echter aanzienlijke kosten met zich mee. Ondanks herhaaldelijke verzoeken om transparantie over de uitgaven en coördinatie met regionale overheden, blijft de informatie schaars.

Diplomatieke tournee van Spaanse premier
In dit tumultueuze klimaat begint premier Pedro Sánchez dinsdag aan een diplomatieke tournee door de regio, met bezoeken aan Mauritanië, Senegal en Gambia. Deze drie landen zijn momenteel de belangrijkste herkomstlanden van de migrantenstroom richting de Canarische Eilanden. Sánchez hoopt tijdens deze reis afspraken te maken over versterkte samenwerking om de migratiestromen in te dammen.

Mauritanië geldt momenteel als een brandhaard van de hoge instroom, met meer dan een half miljoen Malinese vluchtelingen. De overheid slaagt er nauwelijks in om de migranten binnen haar grenzen te houden, waardoor velen proberen de oversteek naar de Canarische Eilanden te maken. De verwachte gesprekken tussen Sánchez en de Mauritaanse regering zullen waarschijnlijk draaien om extra financiële steun, bovenop de 300 miljoen euro die eerder dit jaar werd toegezegd door de Europese Unie en Spanje.

In Senegal en Gambia lijkt de bereidheid tot samenwerking groter, maar de recente politieke veranderingen in Senegal zorgen voor onzekerheid. De nieuwe president, Bassirou Diomaye Faye, toont zich open voor dialoog, maar erkent ook dat het aanpakken van illegale migratie een aanzienlijke logistieke uitdaging vormt.

Realisme en scepsis
Ondanks de diplomatieke inspanningen van de Spaanse premier blijven de verwachtingen laag. Binnen de Spaanse veiligheidsdiensten, die actief zijn in de betrokken Afrikaanse landen, heerst scepticisme over de haalbaarheid van effectieve afspraken. De situatie in de regio wordt omschreven als chaotisch, wat de bestrijding van illegale migratie bemoeilijkt. Veel experts vrezen dat de Canarische Eilanden de komende maanden een ongekende migratiestroom te verwerken zullen krijgen.

De komende dagen zal blijken of Sánchez erin slaagt concrete stappen te zetten om de migratiedruk op de Canarische Eilanden te verlichten, of dat de situatie verder zal escaleren. Eerder deze maand waarschuwde de Guardia Civil nog voor een aanzienlijke toename van het aantal illegale immigranten vanaf de tweede helft van augustus.