Deze Haagse schaduwmacht wil het nieuwe kabinet 'zoveel mogelijk' tegenwerken

Achtergronden 17 september 2024 2 minuten Marit Nubé
Binnenhof
ANP

Topambtenaren op het ministerie van Justitie en Veiligheid zullen "zoveel mogelijk zand in de machine strooien" bij de asielplannen van het nieuwe kabinet. Dit kreeg schrijver Arnon Grunberg persoonlijk van hen te horen, vertelt hij bij Buitenhof. Eerder stelde oud-Kamervoorzitter Khadija Arib al dat topambtenaren "machtsposities claimen" in Den Haag zijn.

Zondag was Grunberg te gast bij het NPO-programma Buitenhof om te praten over zijn nieuwe roman en het fenomeen van 'moralisme met het geven vingertje'. Al snel kwam het gesprek op politiek, met Prinsjesdag en de Algemene Beschouwingen in het vooruitzicht. Daar deed Grunberg een opmerkelijke uitspraak over Haagse topambtenaren. 

Afgelopen jaar gaf Grunberg een lezing op het ministerie van Justitie en Veiligheid, toen de PVV, VVD, NSC en BBB een nieuw kabinet aan het formeren waren. Na afloop praatte hij nog even na met wat topambtenaren, die belast zijn met asielzaken. Daar kreeg hij het volgende van hen te horen: "Wanneer dat kabinet er echt komt, dan zullen we zoveel mogelijk zand in de machine strooien."

Al snel probeerden presentator Pieter Jan Hagens en GL/PvdA-leider Frans Timmermans om de uitspraak te relativeren, maar Grunberg bleef erbij dat dit hem letterlijk zo was gezegd. Oftewel: topambtenaren willen actief voorkomen dat Nederland een streng asielbeleid krijgt.

Stiekeme machthebbers
Vorig jaar klapte oud-Kamervoorzitter Khadija Arib al uit de school over de schaduwmacht van Haagse topambtenaren. Volgens haar hebben zij "invloed op het parlementaire proces", vertelde ze bij Zomergasten. Oftewel: de gekozen Kamerleden hebben lang niet alle touwtjes in handen.

"Topambtenaren claimen machtsposities", zei Arib. "Het is een ongecontroleerde macht. Politici kunnen worden afgerekend op wat ze wel en niet doen, maar topambtenaren niet."

Ondertussen hebben topambtenaren wel "heel veel invloed achter de schermen, beïnvloeden ze eigenlijk het parlementair proces en hebben ze contacten met departementen en ministers", aldus Arib.

De PvdA'er vervolgde: "Ik heb er altijd voor gewaarschuwd dat het parlement onafhankelijk is, dat openheid de norm is, en over zichzelf gaat. Volksvertegenwoordigers bepalen wanneer ze wel en niet een debat of enquête doen. Dat gebeurt niet via topambtenaren die met elkaar gaan lunchen en hun eigen netwerken hebben. Daar heb ik mij wel tegen verzet."

De wereldpolitiek is in beweging. Oude zekerheden verdwijnen en nieuwe machtsverhoudingen tekenen zich af. Oorlogen, handelsconflicten en diplomatieke spanningen volgen elkaar in hoog tempo op in onder meer Venezuela, Iran en Groenland. Volgens socioloog Eric Hendriks is dit geen tijdelijke chaos, maar het gevolg van een diepere structurele verandering. In gesprek met NieuwRechts schetst hij hoe de wereldorde verschuift en welke strategische keuzes Europa volgens hem moet maken. Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Tussen Amerika en China: welke koers moet Europa varen?

Beluister onze podcast

Tussen Amerika en China: welke koers moet Europa varen?
Of beluister op:

Meerartikelen

Wilders
Nieuws

Lokale PVV-afdelingen spreken onvoorwaardelijke steun uit aan Wilders

Terwijl zeven Kamerleden zich hebben afgesplitst van de PVV, blijft de lokale partijbasis pal achter partijleider Geert Wilders staan. Dat blijkt uit berichten die lokale afdelingen op sociale media plaatsen. Afdelingen in onder meer Rucphen, Almere

Rijkaart
Nieuws

Kabinet weigert oordeel over arrestatie Tom de Wal in Tilburg

De beëindiging van een kerkdienst en de arrestatie van voorganger Tom de Wal in Tilburg blijven tot politieke discussie leiden. Kamerleden van ChristenUnie en SGP vroegen het kabinet om opheldering. De regering kiest echter voor afstand en legt de ve

Mathijs Bouman
Nieuws

Huiseconoom van Nieuwsuur wil X verbieden en pro-Trump berichten controleren

Mathijs Bouman, die zichzelf ‘huiseconoom’ van Nieuwsuur noemt en columnist is bij Het Financieel Dagblad, heeft in een column stevige voorstellen gedaan om terug te slaan tegen Donald Trump. Hij suggereert onder meer het verbieden van X en het contr

Sloot
Onderzoek

Provincie Utrecht gebruikt verouderde data om landbouw aan te wijzen als vervuiler

De Nederlandse landbouw krijgt opnieuw een zware wateropgave opgelegd. Ditmaal via het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG). Volgens data-analist Geesje Rotgers en wetenschapper Jaap Hanekamp gebeurt dat op basis van verouderde cijfers, aangesc

Antifa
Video

Antifa demonstreert tegen WEF in Davos: 'Globalistische agenda'

Het World Economic Forum (WEF) roept ieder jaar felle emoties op. Tijdens de jaarlijkse bijeenkomst in Davos liepen dit keer zowel rechtse als linkse demonstranten mee. PowNews-verslaggever Sarah Bakker sprak met beide groepen. Opvallend genoeg bleke

Lahbib
Nieuws

EU neemt nieuwe anti-racismewetgeving aan: meer regels, strengere handhaving

De Europese Unie heeft nieuwe anti-racismewetgeving vastgesteld. De Europese Commissie presenteerde woensdag de EU Anti-Racism Strategy 2026-2030. Volgens Brussel moet de aanpak leiden tot een “Unie van gelijkheid”, waarin raciale discriminatie struc

Markuszower
Nieuws

Afgesplitste PVV’ers doen niet mee aan gemeenteraadsverkiezingen

De zeven Kamerleden die zich hebben afgesplitst van de PVV doen niet mee aan de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart. Volgens de groep komt een deelname te vroeg. De tijd om een lokale campagne op te zetten is volgens hen simpelweg te kort. De Kame

Asiel
Nieuws

Almelo ziet af van rechtszaak na toezegging asielminister

De gemeente Almelo stapt niet naar de rechter in het conflict over extra opvang van asielzoekers. Na overleg met demissionair asielminister Mona Keijzer is een akkoord bereikt. De gemeente krijgt zwart-op-wit de toezegging dat zij vanaf 2027 geen ext

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

 Tore O. Sandvik
Nieuws

Noorwegen waarschuwt burgers: leger kan huizen en voertuigen in beslag nemen

De Noorse overheid heeft duizenden burgers per brief gewaarschuwd dat hun eigendommen kunnen worden opgeëist als er oorlog uitbreekt met Rusland. Het gaat om huizen, voertuigen, boten en machines. Volgens militaire autoriteiten is dit nodig vanwege d

Dijk
Nieuws

D66-Kamerlid beledigt Bosma tijdens debat: "Blij dat ik mijn neus gesnoten heb"

Tijdens een commissiedebat in de Tweede Kamer botsten Martin Bosma (PVV) en Heera Dijk stevig over de omgang met het slavernijverleden en historische namen in het publieke domein. Aanleiding was het besluit van de Rijksuniversiteit Leiden om de naam

Yona Faedda
Nieuws

Franse activiste opgepakt na straatinterviews over radicale islam

In Frankrijk is ophef ontstaan over de arrestatie van de 20-jarige feministische activist Yona Faedda. Zij werd zondag door de politie opgepakt nadat zij op straat vragen stelde over radicale islam en de gevolgen daarvan voor vrouwen. Volgens Franse

mondkapje
Nieuws

België grijpt weer naar mondkapjes bij oplopende griepcijfers

In België is het dragen van mondkapjes opnieuw onderwerp van debat. De Belgische overheid raadt mensen met klachten van een luchtweginfectie aan om weer een mondkapje te dragen. In sommige ziekenhuizen is het zelfs verplicht voor iedereen. De aanleid

Obama
Nieuws

Michelle Obama zegt bewust geen kleding te kopen van blanke ondernemers

Michelle Obama heeft opnieuw kritiek gekregen na uitspraken over haar koopgedrag. In een recente aflevering van haar podcast zegt zij dat zij er bewust voor kiest om géén kleding te kopen bij merken die eigendom zijn van blanke ondernemers. In plaats

Trump
Achtergronden

Republikeinen keren zich tegen AfD na kritiek Weidel op Trump

Amerikaanse Republikeinen hebben zich openlijk afgezet tegen de Duitse partij Alternative für Deutschland (AfD). Aanleiding is kritiek van partijleider Alice Weidel op het buitenlandse beleid van de Amerikaanse president Donald Trump, met name rond V

Leyen Lula
Nieuws

Mercosur zet rem op EU-handelsdeal: landbouwclausules opnieuw ter discussie

De handelsdeal tussen de Europese Unie en het Zuid-Amerikaanse handelsblok Mercosur is nog lang geen gelopen race. Waar Brussel begin januari groen licht gaf voor het akkoord, klinken aan de andere kant van de Atlantische Oceaan duidelijke waarschuwi

boom
Nieuws

Elke boom onder EU-toezicht: experts vrezen stikstofprobleem ‘keer duizend’

De huidige stikstofcrisis lijkt overzichtelijk vergeleken met wat er aankomt. Dat waarschuwen experts over nieuwe Europese natuurregels. Die regels gelden straks voor alle natuur. Dus niet alleen beschermde gebieden, maar ook een willekeurige boom in

Soestdijk
Nieuws

VVD in verzet tegen asielopvang bij Paleis Soestdijk

Een VVD-gemeenteraadslid in Baarn, Rik van der Maas, heeft kritiek geuit op de wijze van communicatie rondom de geplande opvang van 150 asielzoekers in het voormalige woonzorgcentrum Mariënbosch, gelegen nabij Paleis Soestdijk. Hij stelde in een raad

Van Baarle
Nieuws

DENK moet oud-fractiemedewerker 20.000 euro betalen na ongeldig ontslag

De kantonrechter heeft eind november 2025 geoordeeld dat het ontslag van Eduard Mangal, voormalig fractiemedewerker van DENK Amsterdam, onterecht was. Mangal werd op 4 juli 2025 op staande voet ontslagen door de partij. Volgens de rechter ging DENK d

Wilders
Peiling

PVV-achterban blijft massaal achter Wilders staan na uiteenvallen partij

Ondanks de interne onrust bij de PVV blijft de achterban loyaal aan partijleider Geert Wilders. Dat blijkt uit onderzoek onder het Hart van Nederland Panel. Een ruime meerderheid van de PVV-stemmers verkiest zijn lijn van harde oppositie boven samenw

Jetten
Nieuws

Jetten ziet kansen in nieuwe fractie van PVV-afsplitsers bij minderheidskabinet

De afsplitsing van zeven PVV-Kamerleden zorgt voor nieuwe politieke verhoudingen in Den Haag. De nieuwe fractie zegt constructief te willen samenwerken. Dat opent volgens D66-leider Rob Jetten mogelijkheden voor steun aan de beoogde minderheidscoalit