Volgens de Amerikaanse regering mogen visa worden geweigerd als aanvragers waarschijnlijk afhankelijk worden van staatssteun. Met de maatregel wil de regering voorkomen dat het sociale systeem verder wordt belast. De beslissing is vastgelegd in een intern memorandum dat is verspreid onder consulaire medewerkers.

In dat document staat dat visa volgens de bestaande wetgeving moeten worden geweigerd zolang er een brede herziening loopt van de controle- en toetsingsprocedures. Het doel is duidelijk: mensen weren die mogelijk een beroep gaan doen op sociale uitkeringen.

Interne instructie aan consulaten
Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft consulaire ambtenaren opgedragen om streng op te treden. Zolang de herziening loopt, mogen immigratievisa niet worden afgegeven aan aanvragers uit de betrokken landen. De maatregel is niet tijdelijk gekoppeld aan een vaste einddatum.

Een woordvoerder van het ministerie zei dat de Verenigde Staten gebruikmaken van hun ‘langjährige gesetzliche Befugnis’. Daarmee wil Washington potentiële immigranten uitsluiten die de ‘Großzügigkeit des amerikanischen Volkes ausnutzen’ zouden kunnen. Uitzonderingen zijn alleen in zeer beperkte gevallen mogelijk.

De Amerikaanse regering benadrukt dat het gaat om bestaande wettelijke bevoegdheden. Volgens Washington is het noodzakelijk om scherper te controleren wie het land binnenkomt en onder welke voorwaarden.

Landen op de lijst
Tot de landen waarvoor geen immigratievisa meer worden afgegeven, behoren onder meer Somalië, Afghanistan, Iran, Irak, Rusland, Nigeria, Egypte, Brazilië, Thailand en Jemen. Daarnaast gaat het om veel andere landen in Afrika, Azië, het Caribisch gebied en Oost-Europa.

Bij Somalië ligt de aandacht extra hoog. Volgens Amerikaanse autoriteiten wordt het land in verband gebracht met een grootschalig fraudeonderzoek in de staat Minnesota. Daarbij zouden belastinggelden uit sociale en subsidieprogramma’s zijn misbruikt. Een groot deel van de verdachten zou van Somalische afkomst zijn.

De Amerikaanse autoriteiten verwijzen naar dit soort zaken als voorbeeld van waarom strengere maatregelen nodig zijn. De herziening van de procedures moet duidelijk maken hoe toekomstige aanvragen worden beoordeeld.

Voorlopig blijft de visastop van kracht. Pas na afronding van de herziening kan worden besloten of en wanneer de maatregel wordt aangepast. De boodschap van Washington is helder: immigratie mag geen toegangspoort zijn tot langdurige afhankelijkheid van de staat.