Sylvana Simons hekelt kritiek op woke: ‘Een rookgordijn’

Nieuws 13 augustus 2026 4 minuten Marit Nubé
Simons
ANP / Peter Hilz

Sylvana Simons verzet zich tegen het idee dat links kiezers heeft weggejaagd door te veel nadruk te leggen op thema’s die als ‘woke’ worden gezien. Volgens de voormalig BIJ1-leider wordt woke ten onrechte aangewezen als verklaring voor de problemen van links. In een column voor OneWorld draait ze de kritiek om: niet woke, maar jarenlang politiek falen zou links hebben verzwakt.

Simons mengt zich daarmee in een terugkerende discussie. Critici stellen dat linkse partijen zich te veel zijn gaan bezighouden met identiteit, taal, diversiteit en representatie. Onderwerpen als lonen, woningen, zorg en bestaanszekerheid zouden daardoor naar de achtergrond zijn verdwenen. Simons vindt die verklaring veel te eenvoudig.

Volgens haar worden onder de term woke bovendien allerlei verschillende onderwerpen bij elkaar geveegd. Ze noemt onder meer antiracisme, feminisme, de emancipatie van lhbti’ers, dekoloniale kritiek en de positie van mensen met een beperking. In haar ogen gaat het grotendeels om oude emancipatiebewegingen die tegenwoordig andere woorden gebruiken.

‘Woke’ als verzamelterm
Simons vindt dat het begrip inmiddels zo breed wordt gebruikt dat nauwelijks nog duidelijk is wat ermee wordt bedoeld. Woke kan volgens haar tegelijkertijd slaan op universiteiten, sociale media, identiteitspolitiek, taalgebruik en discussies over vrijheid van meningsuiting.

“Het woord is zo ver opgerekt dat het nauwelijks nog iets betekent. Of beter gezegd: het betekent precies genoeg om het verdacht te maken”, schrijft ze.

Ook de kritiek op intersectionaliteit wijst ze af. Daarbij wordt gekeken naar de manier waarop verschillende kenmerken en vormen van achterstelling elkaar kunnen overlappen. Een arme vrouw met een migratieachtergrond kan bijvoorbeeld met andere problemen te maken krijgen dan iemand die alleen economisch kwetsbaar is.

Volgens Simons wordt zo’n benadering te gemakkelijk als ideologie weggezet. Voor haar is het vooral een manier om maatschappelijke verschillen te analyseren.

Kritiek op ‘identiteitspolitiek’
Ook het verwijt dat woke vooral om identiteitspolitiek draait, overtuigt Simons niet. Ze wijst erop dat politieke partijen voortdurend groepen aanspreken op hun identiteit. Ze noemt onder anderen boeren, ondernemers, christenen, belastingbetalers en de ‘gewone man’.

Het verschil zit volgens haar vooral in welke identiteit als normaal wordt gezien. Simons haalt daarbij een eerdere uitspraak van Gloria Wekker aan: “Alsof witte mensen niet altijd al aan identiteitspolitiek doen. Dan wordt het gewoon niet benoemd.”

Simons verzet zich daarnaast tegen de gedachte dat links eerst economische onderwerpen zou moeten aanpakken en emancipatiekwesties voorlopig minder belangrijk zou moeten maken. Volgens haar zijn beide juist met elkaar verbonden. Armoede, arbeidsvoorwaarden en bestaanszekerheid kunnen volgens haar niet volledig los worden gezien van bijvoorbeeld afkomst of geslacht.

‘Arbeider was nooit alleen arbeider’
Daarmee komt ze bij een veelgehoord verwijt aan links: de traditionele arbeider zou zijn ingeruild voor hogeropgeleide stedelijke kiezers en minderheden. Ook dat beeld vindt Simons te simpel.

“De arbeider die links zegt te hebben verloren, was nooit alleen maar arbeider”, schrijft ze. Zo'n kiezer kon volgens haar tegelijkertijd “vrouw zijn, zwart, moslim, queer, gehandicapt, ongedocumenteerd, alleenstaande ouder, mantelzorger”.

De problemen van links begonnen volgens Simons bovendien veel eerder dan de huidige discussies over woke. Ze wijst op verzwakte vakbonden, de invloed van marktdenken en linkse partijen die volgens haar steeds meer bestuurspartijen werden. Links verloor volgens haar dus niet omdat activisten nieuwe woorden voor uitsluiting gingen gebruiken, maar omdat partijen onvoldoende duidelijk maakten waarvoor zij politiek wilden strijden.

Simons erkent uitwassen
Toch stelt Simons niet dat alles wat onder woke wordt geschaard boven kritiek verheven is. Ze erkent dat emancipatiebewegingen zelf ook problemen kunnen veroorzaken. Er kunnen volgens haar gesloten groepen ontstaan, ingewikkeld taalgebruik kan mensen afschrikken en “morele stelligheid” kan een normaal gesprek in de weg zitten.

Ze vindt echter dat dergelijke problemen buitenproportioneel veel aandacht krijgen. Volgens haar worden tekortkomingen van jonge emancipatiebewegingen sneller als een maatschappelijke crisis behandeld dan het falen van gevestigde politieke partijen.

‘Wie mag eigenlijk beoordelen of emancipatie te ver gaat?’
Aan het einde van haar column wordt Simons scherper. Ze vraagt zich af wie eigenlijk bepaalt wanneer emancipatie doorschiet. Daarbij richt ze zich expliciet op de positie van witte mannen.

“En is het aan de witte, geprivilegieerde man om de successen of mislukkingen van woke vast te stellen?”, vraagt ze. Volgens Simons moet het oordeel minstens ook komen van mensen die naar eigen zeggen lange tijd onvoldoende werden gehoord.

Haar conclusie is dan ook dat woke niet verantwoordelijk is voor de crisis van links. Simons noemt het juist “een rookgordijn”. Links zou volgens haar economische ongelijkheid en emancipatie niet tegenover elkaar moeten zetten, maar gezamenlijk moeten aanpakken.

De column eindigt met een nog stelliger oordeel over de tegenstanders van woke. “Het bezwaar tegen woke is dat we gingen van ‘mag ik ook iets zeggen?’ naar ‘ik praat en beslis mee’. Die emancipatie is niet de bedoeling. Wie nu nog afgeeft op woke gedijt simpelweg comfortabel in de status quo.”

nieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economie
Premier Jetten liet gisteren weten mensen de LHBTI-gemeenschap of minderheden aanvallen 'op hun bek' te willen slaan. Een nogal opmerkelijke uitspraak voor een premier. Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Jetten wil mensen ‘op hun bek slaan’

Beluister onze podcast

Waren dit de meest dramatische Algemene Politieke Beschouwingen in jaren?
Of beluister op:

Meerartikelen

Jetten
Achtergronden

42 gemeenten onder verscherpt toezicht om tekort aan asielopvang: zo ingrijpend is de interventieladder van de Spreidingswet

Tweeënveertig Nederlandse gemeenten staan momenteel op trede 3 van het toezicht op de Spreidingswet. Het Rijk vindt dat zij hun wettelijke taak voor asielopvang niet voldoende uitvoeren. Onder meer Vught, Eersel, Gemert-Bakel, Boekel, Halderberge...

Strand Deventer
Nieuws

Populaire strandtent dreigt te verdwijnen door natuurregels: 'Ik ben er wel klaar mee'

De populaire Deventer strandtent Meadow dreigt te verdwijnen door natuurregels die volgens de gemeente jarenlang onvoldoende in beeld waren. Eigenaren Koos en Evelien Janssen willen hun paviljoen vernieuwen en ongeveer anderhalf keer zo groot...

Nooshi Dadgostar
Nieuws

Zes onderzoeken naar verkiezingsfraude na krappe zege links blok in Zweden

De Zweedse verkiezingen krijgen een juridisch vervolg nadat meerdere onderzoeken zijn gestart naar mogelijke fraude bij het stemmen. In de regio Stockholm lopen vijf vooronderzoeken en daarnaast wordt een afzonderlijke zaak in Borlänge onderzocht. De...

Jetten
Nieuws

Rob Jetten wil homohaters 'vol op hun bek slaan'

Premier Rob Jetten heeft tijdens het jubileumcongres van D66 voor ophef gezorgd met stevige taal over homohaat. Toen hij sprak over de strijd tegen mensen en organisaties die zich tegen lhbti-rechten keren, zei de D66-leider: „We gaan die lui niet...

Van den Brink
Nieuws

Ambtenaren waarschuwen: asielketen kan vastlopen door 150.000 Oekraïners

Ambtenaren van het ministerie van Asiel en Migratie waarschuwen voor grote problemen zodra de tijdelijke bescherming van ongeveer 150.000 Oekraïners afloopt. Zonder een aparte overgangsregeling dreigt volgens het ministerie een „niet te dragen en...

Tanken
Nieuws

Nederlanders wijken massaal uit naar het buitenland voor tankbeurt

Nederlandse automobilisten rekenen steeds vaker af bij tankstations over de grens. Vooral België en Duitsland zijn populair. In de eerste helft van dit jaar steeg het aantal kaartbetalingen van Nederlanders bij tankstations in beide buurlanden met 20...

Fatbikes
Nieuws

Politie heeft 144 jongeren in beeld na maandenlange fatbike-overlast in Enschede

De politie heeft inmiddels 144 jongeren in beeld die betrokken zijn bij de aanhoudende overlast in Enschede-Zuid. De groepen trekken op fatbikes door de wijk, spugen naar voorbijgangers, schelden mensen uit, trappen tegen auto's en rijden gevaarlijk....

Afval Overvecht
Nieuws

Jongerenoverlast in Utrechtse wijk loopt op, gemeente houdt vast aan huidige koers

De problemen met afval en jongerenoverlast in de Utrechtse wijk Overvecht nemen toe, maar het gemeentebestuur ziet geen reden om de brede wijkaanpak Samen voor Overvecht te veranderen. Bewoners geven aan dat zij nog onvoldoende verbetering merken. De...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Van den Brink
Nieuws

IND reserveert bijna 380 miljoen voor asieldwangsommen terwijl minister hoogte niet kan voorspellen

De kosten van dwangsommen aan asielzoekers dreigen dit jaar opnieuw fors op te lopen. De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) heeft inmiddels bijna 380 miljoen euro gereserveerd voor mogelijke betalingen. Tegelijkertijd zegt asielminister Bart...

video Palestijnse student
Nieuws

PVV eist vertrek D66-minister na schorsing Palestijnse student: ‘Jihadistenknuffelaar'

PVV-Kamerlid Annette Raijer en partijleider Geert Wilders richten hun pijlen op onderwijsminister Rianne Letschert (D66) na de schorsing van een student van Maastricht University die in een video suggereert betrokken te zijn geweest bij de...

Lisa Vliegenthart
Nieuws

PRO wil abortus uit Wetboek van Strafrecht halen en voert druk op VVD op voor steun

Oppositiepartij Progressief Nederland (PRO) wil abortus uit het Wetboek van Strafrecht halen. Kamerlid Lisa Vliegenthart dient daarvoor een initiatiefwetsvoorstel in. Volgens haar hoort abortus thuis in de zorg en niet in het strafrecht. Als het...

Harbers
Achtergronden

De Haagse baantjescarroussel van toezichthouders: VVD, D66, CDA en PvdA komen overal terug

Wie in Den Haag afscheid neemt van het pluche, hoeft zelden lang te zoeken naar een nieuwe stoel. In de raden van toezicht van staatsbedrijven, toezichthouders en publieke omroepen loopt een estafette waarin het stokje van de ene oud-minister naar de...

Suica
Nieuws

EU investeert miljoenen in 500.000 extra banen voor vrouwen in Midden-Oosten en Noord-Afrika

De Europese Unie steekt 10 miljoen euro in een nieuw programma dat de positie van vrouwen op de arbeidsmarkt in het Midden-Oosten en Noord-Afrika moet verbeteren. Samen met UN Women wil Brussel uiterlijk in 2030 helpen om 500.000 extra banen voor...

geld
Nieuws

Van elke extra euro soms maar 10 cent over: belastingdruk loopt hard op

Steeds meer werkenden krijgen te maken met een hoge belastingdruk wanneer zij extra gaan verdienen. Bij sommige huishoudens kan van iedere extra verdiende euro slechts 10 of 20 cent overblijven. Tegelijk schuift het hoogste belastingtarief steeds...

ING
Nieuws

ING geeft reservisten 10 dagen betaald verlof en haalt banden met Defensie aan

ING geeft medewerkers die reservist zijn voortaan maximaal tien dagen betaald verlof per jaar. De bank heeft daarvoor een convenant gesloten met het ministerie van Defensie. De maatregel moet het eenvoudiger maken om een gewone baan bij ING te...

XR Utrecht Centraal
Nieuws

XR-spooractie Utrecht kostte ruim een ton en raakte 49.000 reizigers

De spooractie van Extinction Rebellion (XR) bij Utrecht Centraal afgelopen mei heeft naar schatting meer dan 100.000 euro aan directe kosten veroorzaakt. Ongeveer 49.000 treinreizigers kregen te maken met vertragingen en uitgevallen treinen....

iftar politie
Nieuws

PRO-raadslid baalt van einde politie-iftars: ‘Echt jammer’

Het Haagse PRO-raadslid Hera Butt vindt het erg dat de politie zelf geen iftars meer mag organiseren. Ze zag dit jaar nog hoe de Haagse politie tijdens zo’n maaltijd contact zocht met verschillende mensen uit de stad. Volgens Butt helpen zulke...

Brandweer
Nieuws

Brand bij azc Eindhoven: circa 200 bewoners midden in de nacht geëvacueerd

Bij een asielzoekerscentrum aan de Sliffertsestraat in Eindhoven is maandagochtend vroeg brand uitgebroken. Vermoedelijk vloog een fietsaccu in brand in de fietsenstalling op het terrein. Uit voorzorg moesten ongeveer tweehonderd bewoners het azc...

d66
Nieuws

D66-congres verstoord door pro-Palestijnse actievoerders, Jetten van podium gehaald

Premier Rob Jetten is zondag tijdens zijn toespraak op het D66-congres in Amsterdam door zijn beveiliging van het podium gehaald. Pro-Palestijnse demonstranten verstoorden zijn speech en maakten daarbij zoveel lawaai dat de beveiliging besloot in...

boot
Nieuws

Vrouw slachtoffer van groepsverkrachting door migranten tijdens bootreis naar Europa.

De Spaanse politie heeft drie migranten aangehouden op verdenking van het verkrachten van een vrouwelijke medepassagier tijdens de overtocht naar de Canarische Eilanden. De drie mannen zitten inmiddels in voorlopige hechtenis. Het gaat om mannen...