Yeşilgöz had haar woordkeuze vooraf niet afgestemd met het ministerie van Algemene Zaken of Buitenlandse Zaken. Toch zegt Jetten niet verrast te zijn. “Wij spreken in het kabinet regelmatig over de dreiging vanuit Rusland.” Volgens de premier is de term bovendien eerder binnen het kabinet gebruikt.

Jetten erkent wel dat ‘vijand’ verder gaat dan termen die bewindslieden de afgelopen tijd doorgaans gebruikten. Rusland werd vooral omschreven als ‘agressor’ of als de ‘grootste dreiging’.

Volgens de premier is de scherpere formulering bedoeld om duidelijk te maken dat Nederland alert moet blijven op Russische acties. Het kabinet wil voorkomen dat Nederland “in slaap wordt gesust” en sabotage en dreigementen vanuit Rusland als normaal gaat beschouwen.

De scherpere toon gaat gepaard met nieuwe maatregelen. Yeşilgöz stuurde vrijdag een wetsvoorstel naar de Tweede Kamer waarmee Nederland harder moet kunnen optreden tegen de Russische schaduwvloot op de Noordzee.

Het gaat om een omvangrijke groep veelal oudere olietankers die Rusland gebruikt om westerse sancties op de oliehandel te omzeilen. Schepen kunnen daarbij onder een andere vlag varen of problemen hebben met hun registratie. De inkomsten uit Russische olie zijn belangrijk voor de Russische staatskas en daarmee ook voor de financiering van de oorlog tegen Oekraïne.