Bontenbal regeert liever met VVD dan GL-PvdA, Timmermans woest
CDA-leider Henri Bontenbal heeft voor het eerst openlijk kleur bekend in de formatievoorkeur van zijn partij. In de verkiezingspodcast Politiek Dichtbij van het AD zei hij dat hij, als het erop aankomt, liever met de VVD in zee gaat dan met GroenLinks-PvdA. “Puur op basis van de programma’s en op basis van de samenwerking in het verleden is het voor mij makkelijker om met de VVD te gaan,” aldus Bontenbal. Dit leidt al snel tot een felle reactie bij GL/PvdA-leider Frans Timmermans.
In de podcast kreeg Bontenbal een reeks hypothetische dilemma’s voorgelegd. Stel: het CDA haalt 41 zetels, en VVD en GroenLinks-PvdA ieder iets meer dan 35 — met wie zou hij dan gaan regeren?
Zijn antwoord was helder. “Persoonlijke verhoudingen doen er heel erg toe in de politiek, en ik heb zelf de afgelopen jaren veel met de VVD samengewerkt, bijvoorbeeld in Rutte IV,” zei hij. “Ik ken ook veel VVD’ers vrij persoonlijk. Dat heb ik minder bij GroenLinks-PvdA.”
Volgens Bontenbal ligt samenwerking met de VVD bovendien meer voor de hand op thema’s als ondernemersklimaat, defensie en migratie. Daarmee spreekt hij zich voor het eerst expliciet uit over de richting die het CDA na de verkiezingen zou kunnen inslaan.
‘Scenario is tamelijk fictief’
Bontenbal temperde de politieke lading van zijn uitspraak enigszins. Het hypothetische formatiescenario dat hem werd voorgelegd, noemde hij “tamelijk fictief”. “De partijleiders gaan natuurlijk straks met een bepaalde insteek aan de onderhandelingstafel zitten, en dat zal ook heel bepalend zijn. Wat willen ze uit het vuur slepen?”
Toch is zijn uitspraak politiek opvallend: het CDA heeft zich de afgelopen maanden gepresenteerd als partij van het midden, die “bruggen wil bouwen tussen progressief en conservatief Nederland”. Met zijn voorkeur voor de VVD lijkt Bontenbal nu vooral naar rechts te kijken.
Timmermans: “CDA hoort bij rechts”
De reactie van Frans Timmermans, leider van GroenLinks-PvdA, liet niet lang op zich wachten. Tijdens een campagnebijeenkomst in Nijmegen zei hij dat Bontenbal “bekent dat hij voor rechts kiest, en dat is ook hun natuurlijke plek”.
Volgens Timmermans is het CDA allang niet meer de middenpartij die het beweert te zijn. “Het spel van het CDA van ‘we zitten in het midden’, dat is niet zo,” zei hij. “Dat zie je aan hun bezuinigingen in de zorg en aan hun inkomens- en armoedebeleid.”
De uitspraken onderstrepen het groeiende contrast tussen de twee partijen, die elkaar tijdens de campagne regelmatig bekritiseren over sociaaleconomisch beleid en klimaatmaatregelen. Kamerlid Jesse Klaver (GL-PvdA) vult aan: 'Dat is dan duidelijk: het CDA gaat over rechts als het de kans krijgt. Een stem op GroenLinks-PvdA is de enige garantie op een zo links en progressief mogelijk kabinet.'
Over migratie: “Je moet beide verhalen laten bestaan”
In de podcast ging Bontenbal ook in op het thema migratie, een onderwerp dat binnen zijn partij traditioneel tot verdeeldheid leidt. Hij benadrukte dat hij het debat “niet wil platslaan” en dat er ruimte moet blijven voor nuance.
Hij distantieerde zich van de woorden van oud-CDA-leider Maxime Verhagen, die eerder zei dat “de multiculturele samenleving mislukt is”. “Uiteindelijk gaat het over mensen die ook heel veel wijken hebben verrijkt,” zei Bontenbal. “Tegelijkertijd is het ook zo dat wijken echt wel heel erg veranderd zijn, en dat het voor sommige mensen vervreemding heeft opgeleverd. Je moet beide verhalen laten bestaan.”
