De verwachting is dat de digitale euro er in de toekomst zal komen, maar onder welke voorwaarden is vooralsnog onduidelijk. In juni diende de Europese Commissie een wetsvoorstel in om de digitale euro in te voeren. Daarnaast krijgt de nieuwe geldmunt de status van wettig betaalmiddel, wat betekent dat het verplicht wordt om de digitale euro als betaalmiddel te accepteren.

Nu kondigt ECB-directeur Christine Lagarde aan dat de digitale euro zijn voorbereidende fase ingaat. "Het wordt een reis, en we zullen deze reis samen maken met de wetgever. Alle Europese instituties worden erbij betrokken, om te verzekeren dat Europa is uitgerust met een valuta van de toekomst", zegt ze in een videoboodschap op X.

The euro is key to our European unity. A digital euro, existing alongside cash, would future-proof our currency. It would be safe, easy to use and free of charge.

While the decision whether to issue a digital euro will be taken later, we’re now launching the preparation phase. pic.twitter.com/fs81p7otVW

— Christine Lagarde (@Lagarde) October 19, 2023

Lagarde benadrukt dat contant geld beschikbaar zal blijven. Volgens haar zal er gewoon een digitale optie bijkomen. "Je zult het overal in de eurozone kunnen gebruiken. Dat is uiteraard allemaal onderwerpen aan het wettelijke proces. Cash of digitaal, de keuze is dan aan jou", zegt ze.

'Totalitaire hel'
Al snel klinkt er flinke kritiek op sociale media. 'Komt ie aan. Als schapen worden we erin gelegd', reageert ondernemer Erik de Vlieger op X. En Eva Vlaardingerbroek vreest voor een 'totalitaire hel waarin wij beslissen waar je je geld wel en niet aan uitgeeft'.

Digitaal geld kan op verschillende manieren worden ontworpen. Zo kan het geld veel of juist weinig beperkingen en transparantie hebben. Critici vrezen dat de ECB zal kiezen voor relatief veel beperkingen, en relatief veel inzicht in alle betalingen door klanten. Ook kan het geld in theorie programmeerbaar worden, wat betekent dat de ECB kan bepalen waar een klant wel of niet zijn geld aan mag uitgeven, en tot welk bedrag.

Of dit ook gaat gebeuren, is vooralsnog onduidelijk. Wel gaf Lagarde in maart toe dat de ECB overweegt om controlemechanismes in te stellen vanaf 300 tot 400 euro. In hetzelfde privé-videogesprek zei ze dat Nederlanders "best blij" zijn met de komst van de digitale euro. Maar uit recent onderzoek van I&O Research blijkt dat slechts 8 procent van de Nederlanders voor de invoering van de digitale euro is.