Het zonnepark, bekend als de Doorwerthse Zonnehoeve of Zonneveld Heelsum, is gepland op agrarische grond die grenst aan kwetsbare natuur. Initiatiefnemers zijn de energiebedrijven Novar en ValleiEnergie. De gemeente selecteerde dit plan eind maart 2024, terwijl sinds 1 januari 2024 een landelijke beperking geldt voor zonneparken op landbouwgrond.

Weinig draagvlak onder inwoners
Volgens bewoners ontbreekt het plan aan maatschappelijk draagvlak. Een petitie tegen het zonnepark is inmiddels 1.303 keer ondertekend. Daarnaast dienden 71 inwoners formele zienswijzen in tegen de ontwerpvergunning. Toch verleende de gemeente de vergunning.

Daar bleef het niet bij. Tientallen inwoners gingen vervolgens in bezwaar. Die bezwaren zijn door de gemeente niet-ontvankelijk verklaard. De reden: de bewoners zouden te ver van het zonnepark wonen om als direct belanghebbende te gelden. Daardoor worden hun bezwaren inhoudelijk niet behandeld.

Bewoners betwisten dat standpunt. Zij wijzen op mogelijke gevolgen die verder reiken dan de directe omgeving. Genoemd worden risico’s bij brand of hagelschade, waarbij glassplinters zich over grote afstand kunnen verspreiden. Ook maken zij zich zorgen over laagfrequent geluid, infrageluid en storingen op het elektriciteitsnet. 

Zorgen over veiligheid en milieu
Volgens tegenstanders is het zonnepark niet alleen een landschappelijke ingreep, maar ook een veiligheids- en milieurisico. Zij stellen dat bij brand of extreme weersomstandigheden scherpe deeltjes tot kilometers ver kunnen neerdalen. Dat kan gevolgen hebben voor mens, dier en natuur.

Daarnaast betwijfelen zij de milieuwinst van het project. In hun ogen is zonne-energie niet volledig ‘groen’, omdat bij de winning van grondstoffen, de productie van panelen en de recycling milieuschade ontstaat. Ook vrezen zij langdurige bodemverontreiniging. 

Kritiek op onderzoeken en adviseurs
In de procedure zijn rapporten gebruikt van ecologische en technische adviesbureaus. Bewoners plaatsen vraagtekens bij de onafhankelijkheid daarvan. Zij wijzen erop dat sommige adviseurs structureel samenwerken met ontwikkelaars van zonne- en windparken.

Volgens de ingebrachte rapporten zou het zonnepark weinig negatieve effecten hebben. Zo wordt gesteld dat beschermde diersoorten niet worden verstoord en dat het project zelfs natuurwinst kan opleveren. Bewoners betwisten dat. Zij noemen het idee dat een industrieel zonnepark natuur zou creëren “niet geloofwaardig”.

Twijfels over participatieproces
Een belangrijk punt in het verzet is het participatieproces. De gemeente stelt dat dit proces al vóór 19 december 2023 in een vergevorderd stadium was. Daarmee zou het project onder een overgangsregeling vallen. Bewoners spreken dat tegen.

Zij wijzen op officiële documenten waaruit blijkt dat de selectiecriteria pas in november 2023 zijn vastgesteld en dat de oproep voor plannen begin december 2023 is gepubliceerd. Volgens hen was er op de peildatum nog geen sprake van een serieus en open participatietraject.

Pas in 2024 en 2025 vonden informatieavonden en bijeenkomsten plaats. Bewoners die daarbij aanwezig waren, zeggen dat de sfeer vooral kritisch was, terwijl initiatiefnemers spreken over overwegend positieve reacties. Dat verschil in beleving voedt het wantrouwen. 

Strijd met landelijke regels
Tegenstanders wijzen ook op de zogenoemde ‘zonneladder’. Die schrijft voor dat zonnepanelen eerst op daken en bestaande bebouwing moeten komen, daarna pas in het buitengebied en pas als laatste op landbouwgrond. Volgens bewoners zijn alternatieven, zoals daken van overheidsgebouwen, onvoldoende onderzocht.

Daarmee, zo stellen zij, handelt de gemeente in strijd met zowel landelijke als provinciale regels. Dat ondermijnt volgens hen het vertrouwen in de overheid.

Bewoners vragen de gemeente om het besluit te heroverwegen en hun bezwaren alsnog inhoudelijk te behandelen. Volgens hen voldoet het plan niet aan de eisen van zorgvuldigheid, draagvlak en betrouwbaarheid van bestuur.