Dertien Syrische IS-verdachten: kabinet zwijgt over hun verblijfsstatus

Nieuws 30 oktober 2026 5 minuten Redactie
Minister David van Weel van Justitie en Veiligheid
Shutterstock

Minister David van Weel (VVD) van Justitie en Veiligheid wil niet zeggen welke verblijfsstatus de dertien Syrische IS-verdachten uit het landelijke TikTok-onderzoek hebben. Dat staat in zijn antwoorden op Kamervragen van de SGP. Syrische verdachten duiken op in een reeks recente terreurzaken, van Arkel tot Vlissingen, maar het Dreigingsbeeld van de terrorismecoördinator bespreekt de Syrische gemeenschap nergens als geheel.

In februari werden bij een landelijke actie zestien mensen aangehouden op verdenking van opruiing tot terrorisme, onder meer door propaganda van terreurgroep IS op TikTok te verspreiden. Van Weel schreef op 1 april aan de SGP-Kamerleden Diederik van Dijk en Chris Stoffer dat van de aangehouden mensen „dertien verdachten de Syrische nationaliteit en drie verdachten de Nederlandse nationaliteit” hebben. Of zij asielzoeker of statushouder zijn, zegt hij niet: „Het kabinet doet geen uitspraken over individuele verblijfsstatussen.”

Syrische verdachten waren in dit onderzoek daarmee sterk oververtegenwoordigd: 81 procent van de verdachten had de Syrische nationaliteit. Volgens CBS-cijfers hebben ruim 219.000 inwoners van Nederland een Syrische migratieachtergrond, de tweede generatie meegerekend. Dat is ruim 1 procent van de bevolking.

Het kabinet weet wel precies hoeveel Syriërs hier asiel hebben aangevraagd of gekregen. Op 1 april waren dat 17.310 asielzoekers en 76.200 statushouders, schreef CDA-minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie op 16 juni in antwoord op vragen van VVD-Kamerlid Ulysse Ellian. „Gedwongen terugkeer heeft nog niet plaatsgevonden”, staat in hetzelfde antwoord.

'Het kabinet doet geen uitspraken over individuele verblijfsstatussen'

Niet de enige zaak
Op 16 september eiste het Openbaar Ministerie (OM) 17,5 jaar cel tegen een 41-jarige Syriër uit Arkel. Volgens het OM gaf hij tussen 2014 en 2018 leiding aan de veiligheidsdienst van IS in Zuid-Damascus. Hij woont sinds 2019 in Nederland en ontkent dat hij die persoon is. NieuwRechts berichtte eerder over de eis.

Op 28 november 2025 werd in het asielzoekerscentrum (azc) in Dronten een 33-jarige Syriër aangehouden die daar sinds de zomer verbleef. Volgens de AIVD hing hij het jihadistische gedachtegoed aan en zocht hij een vuurwapen voor een aanslag. Een concreet doelwit had hij nog niet, meldde het OM.

Drie weken later, op 18 december, werd in Vlissingen een 29-jarige Syriër aangehouden. Hij wordt verdacht van deelname aan IS en van het voorbereiden van een terroristisch misdrijf. Op 6 oktober diende de zaak pro forma, een tussentijdse zitting waarin de inhoud nog niet wordt behandeld.

Dreigingsbeeld zwijgt over de groep
In het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland van juni beoordeelt de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) de terreurdreiging. Het rapport noemt een 30-jarige Syriër die eind december 2025 werd opgepakt en een aanhouding „onder meer op een azc in Dronten”. Een analyse van de Syrische asielzoekers en statushouders als groep staat er niet in. De Syrische president Ahmed al-Sharaa komt in het rapport niet voor, zijn beweging Hayat Tahrir al-Sham (HTS) alleen in de begrippenlijst.

De NCTV beschrijft jihadisme in het rapport als een zaak van individuen die vaak online radicaliseren, en koppelt het niet aan nationaliteit. Ook zeggen dertien Syrische IS-verdachten in één onderzoek weinig over de ruim 219.000 inwoners met een Syrische achtergrond. De TikTok-zaak begon bij één account met Nederlands ondertitelde IS-propaganda, en de verdachten kenden elkaar mogelijk. De aanhoudingen in Dronten en Vlissingen kwamen er op basis van informatie van de AIVD. Op individuen is er dus wel zicht.

Laatste kabinetsbeeld uit 2025
Het enige kabinetsantwoord over spanningen binnen de Syrische gemeenschap in Nederland dateert van 8 mei 2025. Het ging over oproepen tot geweld tegen alawieten, een religieuze minderheid in Syrië. Twee maanden eerder was een Syrisch-Nederlandse influencer uit Wijk en Aalburg met 270.000 TikTok-volgers aangehouden voor opruiing. Zij zou hebben opgeroepen alawieten „in mootjes te hakken en in zee te gooien”, meldde Omroep Brabant.

„Wij zijn bekend met de zorgen vanuit de Syrische gemeenschap in Nederland”, schreef het kabinet in dat antwoord. Er waren volgens het kabinet „geen signalen dat de huidige spanningen leiden tot geweldsincidenten tegen specifieke personen in Nederland”. Een nieuwer beeld heeft het kabinet sindsdien niet gegeven.

Van terreurgroep naar gesprekspartner
Intussen bouwt het kabinet de banden met Damascus uit. Op 24 juni spraken Van den Brink en minister Tom Berendsen van Buitenlandse Zaken daar met president al-Sharaa. Volgens de NOS kwam er een gezamenlijke ambtelijke commissie voor wederopbouw, economische ontwikkeling en terugkeer. Damascus wil gedwongen terugkeer alleen bespreken „als onderdeel van een breder partnerschap”.

Anderhalf jaar eerder klonk het anders. In januari 2025 schreef toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Caspar Veldkamp over HTS, de beweging die al-Sharaa leidde: „Daarmee ziet ook Nederland HTS als een terroristische organisatie.” Dat zou alleen veranderen „als een gematigder opstelling van HTS zich in daden toont”.

Via nareis, de regeling waarmee gezinsleden van statushouders naar Nederland komen, kwamen van januari tot en met september 12.135 mensen naar Nederland, van wie 9.129 Syriërs, blijkt uit cijfers van de IND. Sinds de val van het bewind van Assad keerden volgens de NOS 1.440 Syriërs vrijwillig terug. Een herbeoordeling van Syrische statushouders is volgens het landenbeleid van 22 april „op dit moment niet aan de orde”.

Wij vragen ons af...

Vindt u dat het kabinet openheid moet geven over de verblijfsstatus van terreurverdachten?

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eu
Jan Roos ziet de vervolging niet als een op zichzelf staande juridische kwestie. Hij vermoedt dat zijn uitgesproken politieke rechtse opvattingen een belangrijke rol spelen. Volgens hem worden bepaalde publieke figuren harder aangepakt dan anderen.

Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Dit is waarom het Openbaar Ministerie een heksenjacht voert tegen Jan Roos

Beluister onze podcast

Hoe lang blijft Nederland nog opgezadeld met dit politieke circus?
Of beluister op:

Meerartikelen

Rode lijn Arnhem
Nieuws

Joodse organisaties woedend: Arnhem steunt demonstratie met omstreden Hamas-connecties

De gemeente Arnhem heeft een rode lijn op het stadhuis aangebracht als steunbetuiging aan de Rode Lijn-demonstratie van zondag in Amsterdam. Burgemeester Ahmed Marcouch spreekt daarbij van genocide in Gaza en roept op tot een einde aan het geweld....

Van den Brink
Nieuws

Asielminister houdt voet bij stuk: slechte leefomstandigheden geen reden voor asiel Jezidi's

Asielminister Bart van den Brink (CDA) ziet voorlopig geen aanleiding om Jezidi's uit Irak extra bescherming te bieden in Nederland. Volgens de minister zijn de slechte omstandigheden in Iraakse vluchtelingenkampen op zichzelf onvoldoende om een...

Raven Hermans
Onderzoek

Abortuskliniek betaalt jaarlijks 1,3 miljoen aan bv's van medisch directeur, VWS grijpt niet in

Abortusklinieken mogen geen winst nastreven. Toch betaalt Gynaikon, de grootste abortusorganisatie van Nederland, jaarlijks 1,3 miljoen euro aan bedrijven van medisch directeur Gabie Raven. Een opvallende constructie, die bij andere onderzochte...

Vliegtuig
Nieuws

Waarom asielzoekers terugsturen naar Italië lastig blijft: dit moet u weten

Nederland wil asielzoekers kunnen terugsturen naar Italië als zij daar eerder de Europese Unie zijn binnengekomen. Maar dat blijkt in de praktijk ingewikkeld. Nederlandse rechters zijn het oneens over de vraag of deze overdrachten zijn toegestaan....

Jetten
Rechts voor z'n Raap

Hoe lang blijft Nederland nog opgezadeld met dit politieke circus?

Het kabinet-Jetten flopt aan alle kanten. De begroting is nog steeds niet rond en Nederland ondergaat daardoor een lange lijdensweg dankzij dit kabinet. Op veel vlakken vist Nederland steeds vaker achter het net. De grote vraag is dan ook: wanneer...

Activisten
Nieuws

XR-actievoerders bestormen Microsoft-datacentrum in Amsterdam

In Amsterdam-Sloterdijk hebben vrijdagochtend ongeveer honderd actievoerders de bouwplaats van een groot Microsoft-datacentrum aan de Plimsollweg bestormd. De politie hield hen tegen, maar liet ze uiteindelijk hun gang gaan. Volop actie van XR tegen...

Henk Vermeer
Achtergronden

Wie betaalt de campagnes tegen “populisten”? BBB wil openheid over geldschieters achter politieke actiegroepen

Politieke partijen moeten tot op de euro verantwoorden wie hen betaalt. Maar organisaties die zelf geen partij zijn en toch campagne voeren in aanloop naar verkiezingen, hoeven dat niet. BBB-Kamerlid Henk Vermeer wil daar verandering in brengen....

Sjoerdsma
Nieuws

D66-minister zet in op strengere asielaanpak en terugkeerhubs buiten Europa

D66-minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) trekt de komende jaren 117 miljoen euro extra uit voor migratie, onder meer voor terugkeerhubs en opvang in de regio. Dat blijkt uit een ambtelijke beslisnota. Het...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Heerma
Nieuws

Kabinet geeft werkende statushouders tot drie jaar extra voor inburgering

Statushouders die werken, krijgen langer de tijd om in te burgeren. Minister Aartsen (Werk en Participatie) wil hen tot drie jaar extra geven, bovenop de drie jaar die nu geldt. Dat staat in een brief aan de Tweede Kamer. De regels moeten volgend...

Haftar Leyen
Nieuws

Oost-Libië zet Brussel voor schut: eerst EU-miljoenenhulp, dan steun voor Turkije

Een week nadat de Europese Commissie 25 miljoen euro extra uittrok voor grensbewaking in Oost-Libië, koos het parlement daar de kant van Turkije tegen EU-lidstaat Griekenland. Het parlement in Tobroek, dat krijgsheer Khalifa Haftar steunt, keurde...

Privacy
Nieuws

Privacyregels aan de laars gelapt: gemeente blijft gevoelige gegevens van kinderen delen

Het college van de gemeente Laarbeek blijft meewerken aan het delen van gevoelige persoonsgegevens van kinderen met jeugdbeschermingsinstanties, hoewel het erkent dat voor de huidige werkwijze geen voldoende wettelijke basis bestaat. De gegevens...

Van der Burg
Nieuws

Subsidieclubs hoeven geen eigen geld op te halen: kabinet wijst landelijke grens af

VVD-staatssecretaris Eric van der Burg (Binnenlandse Zaken) voert geen subsidiegrens in voor maatschappelijke organisaties die bijna helemaal op overheidsgeld draaien. Dat schrijft hij in een brief aan de Tweede Kamer. Kamerlid Mona Keijzer en...

Trekkers
Nieuws

Kabinet legt boeren strengere stikstofregels op, maar houdt vergunningen op slot

Het kabinet-Jetten wil de stikstofuitstoot fors terugdringen en legt daarvoor nieuwe verplichtingen op aan de landbouw. Vooral melkveehouders en boeren rond kwetsbare natuurgebieden krijgen te maken met strengere regels. Tegelijkertijd blijft onzeker...

Yeşilgöz
Nieuws

Nederland oefent alvast voor militaire missie in Oekraïne, Kamer krijgt beperkt inzicht

VVD-minister Dilan Yeşilgöz-Zegerius (Defensie) heeft de Tweede Kamer ‘eenmalig’ ingelicht over een oefening voor een mogelijke Europese troepenmacht in Oekraïne. Normaal hoort de Kamer niets over oefeningen, blijkt uit de ambtelijke beslisnota. De...

Van Essen
Nieuws

Raad van State: Nederland mag stikstoftempo niet zelf kiezen

Nederland mag niet zelf bepalen hoe snel het de natuur tegen stikstof beschermt. Dat schreef de Raad van State in een advies over de zogenoemde spoedwet stikstof, dat nu openbaar is. D66-minister Jaimi van Essen (Landbouw) paste de wet aan en stuurde...

Tweede Kamer
Nieuws

D66 en PRO willen dubbelfuncties in de politiek verbieden

D66 en PRO willen een wettelijk verbod op het combineren van politieke functies. Wie Tweede Kamerlid is, zou dan niet ook in de gemeenteraad of de Provinciale Staten mogen zitten. De grootste regeringspartij en de grootste oppositiepartij hebben...

Van Veldhoven
Nieuws

Kabinet blijft miljarden klaarzetten voor groene waterstof die niet van de grond komt

Van de zeven grote projecten die in 2022 samen 783,5 miljoen euro subsidie kregen om waterstof te maken met stroom, zijn er vier gestopt. Dat schrijft D66-minister Stientje van Veldhoven (Klimaat en Groene Groei) in antwoorden op Kamervragen van Mona...

UMC
Nieuws

Ziekenhuizen weigeren gesprek Tweede Kamer over transgenderzorg vanwege 'polarisatie'

Twee grote Nederlandse ziekenhuizen willen niet deelnemen aan een gesprek met de Tweede Kamer over transgenderzorg voor jongeren. Het Amsterdam UMC en het Radboudumc vrezen dat de bijeenkomst tot meer polarisatie leidt. Dat schrijven ze in een...

FVD
Nieuws

FVD wil namen en bedragen van oud-politici met wachtgeld openbaar: “Belastingbetaler moet kunnen controleren waar publiek geld terechtkomt”

Wie na zijn vertrek uit de politiek wachtgeld krijgt, moet daar volgens Forum voor Democratie openheid over geven. FVD-Kamerlid Milan Schenk heeft een motie ingediend die de regering vraagt elk jaar openbaar te maken wie wachtgeld ontvangt, welk...

Klaver
Nieuws

Ondernemers woedend over belastingplan PRO: 'Einde verhaal voor ons familiebedrijf'

Nederlandse ondernemers maken zich grote zorgen over nieuwe belastingplannen van PRO en Volt. De oppositiepartijen willen 1,5 miljard euro extra belasting innen bij vermogenden en ondernemers. Dat geld moet worden gebruikt om de lasten voor...