De zaak draait om het structureel toekennen van EU-subsidies aan landbouwactiviteiten die nooit hebben plaatsgevonden. Uit onderzoek blijkt dat in de afgelopen jaren duizenden zogenaamde boeren subsidies ontvingen voor niet-bestaande gewassen of veestapels.

Zo werden landbouwgronden geregistreerd op archeologische vindplaatsen, militaire vliegvelden en zelfs op de berg Olympus. In sommige gevallen werden percelen opgegeven die onder water lagen. Het EOM vermoedt dat ambtenaren van Opekepe actief meewerkten aan het goedkeuren van deze aanvragen.

Inval bij subsidiedienst
De fraude kwam aan het licht na een inval in mei bij het hoofdkantoor van Opekepe in Athene. Onderzoekers van het EOM wilden toegang tot financiële administratie en computers, maar werden aanvankelijk geweigerd. De politie moest ingrijpen om de controle door te laten gaan.

Opekepe beheert in Griekenland jaarlijks ongeveer 3 miljard euro aan landbouwsubsidies voor 680.000 boeren. Volgens het EOM was de dienst zelf onderdeel van het frauduleuze netwerk.

EOM-topvrouw Laura Kövesi stelde dat de organisatie jarenlang subsidies verdeelde op basis van persoonlijke relaties. “Opekepe is een netwerk van corruptie, nepotisme en cliëntelisme,” aldus Kövesi. “Legitieme boeren zijn hierdoor benadeeld.”

Politieke gevolgen
Na de inval ontsloeg premier Kyriakos Mitsotakis de directeur van Opekepe en liet hij de dienst ontbinden. De uitbetaling van Europese landbouwsubsidies wordt sindsdien overgedragen aan de Griekse belastingdienst. Mitsotakis ontkent op de hoogte te zijn geweest van de fraude, maar oppositiepartijen spreken van structureel wanbeheer binnen zijn regering.

De Griekse premier zou volgens politieke analisten snel hebben ingegrepen om verdere politieke schade te voorkomen. Inmiddels ligt er een onderzoeksdossier van meer dan 3000 pagina’s bij het EOM.

De Europese Commissie legde Griekenland al in juni een korting van 400 miljoen euro op toekomstige landbouwsubsidies op, wegens gebrekkig toezicht en structureel mismanagement bij Opekepe. Die strafmaatregel staat los van het lopende strafrechtelijk onderzoek. 

Verdachten en witwaspraktijken
Onder de gearresteerden bevinden zich ambtenaren, tussenpersonen en boeren. Eén verdachte, een veehouder van Kreta, kon niet verklaren hoe hij aan 2,5 miljoen euro op zijn bankrekening kwam. Hij had daarnaast acht auto’s, waaronder een luxe Jaguar, op zijn naam staan.

Het EOM vermoedt dat het totale bedrag dat via frauduleuze constructies werd verkregen veel hoger ligt dan de tot nu toe vastgestelde 20 miljoen euro. Het onderzoek wordt de komende maanden voortgezet.