Prins Constantijn waarschuwt: nieuw box 3-stelsel jaagt bedrijven weg
Prins Constantijn is bij WNL Op Zondag kritisch op het nieuwe box 3-stelsel dat de Tweede Kamer heeft aangenomen. Als speciaal gezant van Techleap waarschuwt hij voor de gevolgen voor het investeringsklimaat. Volgens hem zet Nederland zichzelf op achterstand en draagt het bedrijven en investeerders weg te jagen. Hij zegt dat het nieuwe systeem buitenlandse investeerders en talent namelijk kan afschrikken.
De kern van zijn kritiek is dat Nederland een verkeerd signaal afgeeft. Het land wil start-ups aantrekken, maar verhoogt tegelijk de fiscale druk op beleggingen. Constantijn noemt de reacties uit het buitenland veelzeggend. ‘Hier is tot aan meneer Musk op gereageerd.'
Van fictief naar werkelijk rendement
Met het nieuwe stelsel wordt box 3 ingrijpend veranderd. De belasting op spaargeld en beleggingen is straks gebaseerd op het werkelijke rendement. Het fictieve rendement verdwijnt. In plaats daarvan telt de jaarlijkse waardestijging van het vermogen.
Voor beleggingen betekent dit een belastingtarief van 36 procent. Dat geldt ook voor waardestijgingen die nog niet zijn verzilverd. Beleggers kunnen dus belasting moeten betalen over papieren winst. Dat roept veel vragen op, vooral bij minder liquide bezittingen.
BREAKING: Prince Constantijn (brother of King Willem-Alexander) on Dutch TV: @elonmusk NAILED it! The new Dutch Box 3 tax on UNREALISED GAINS screams to the world: Netherlands is CLOSED for business and talent. Scrap this insane #box3 wealth tax NOW! @WNLOpZondag pic.twitter.com/gGXADB0Sco
— Henk Otten (@hendrikotten3) February 22, 2026
Het kabinet noemt dit systeem eerlijker. Het sluit volgens de regering beter aan bij de werkelijkheid. Tegelijk is al uitgesproken dat dit slechts een tussenfase is. Op termijn wil men toe naar belastingheffing bij verkoop, maar tot die tijd blijft de vermogensaanwasbelasting gelden.
Gevolgen voor start-ups en werknemers
Volgens Constantijn raakt dit systeem vooral start-ups. Jonge bedrijven hebben vaak weinig cash. Zij belonen personeel daarom geregeld met aandelen of opties. Dat is een gangbare praktijk in de technologiesector.
Onder het nieuwe stelsel kan een waardestijging van die aandelen leiden tot een directe belastingaanslag. Werknemers kunnen hun aandelen vaak nog niet verkopen. Toch moeten zij belasting betalen over de stijging op papier. Dat kan tot financiële problemen leiden.
Dit maakt Nederland volgens Constantijn minder aantrekkelijk voor innovatieve bedrijven. Start-ups concurreren internationaal om kapitaal en talent. Fiscale onzekerheid speelt daarbij een grote rol. Investeerders zoeken landen met stabiele en voorspelbare regels.
Internationale reputatie en onzekerheid
De kritiek komt niet alleen uit Nederland. Ook internationaal is gereageerd op de plannen. Dat schaadt volgens Constantijn de reputatie van Nederland als vestigingsland. In de wereld van technologie en venture capital telt dat zwaar mee.
Daar komt bij dat de politieke koers nog niet vaststaat. De Tweede Kamer nam ook een motie aan om te onderzoeken of belastingheffing alleen bij gerealiseerde winst mogelijk is. Dat zorgt voor extra onzekerheid bij beleggers en ondernemers.
Voor particuliere beleggers verandert er eveneens veel. Zij moeten hun rendementen nauwkeuriger bijhouden. Bij complexe beleggingen kan dat lastig zijn. De komende jaren zullen duidelijk maken of het nieuwe box 3-stelsel standhoudt, of opnieuw wordt aangepast.
