Lagere rechtbanken hadden Křivka al schuldig bevonden aan het openlijk goedkeuren van een misdrijf tegen de vrede. Hij kreeg een gevangenisstraf van zes maanden, die voor twee jaar werd opgeschort. Křivka ging tegen de uitspraak in beroep. Het Hooggerechtshof heeft dat beroep nu afgewezen, waardoor de opgelegde straf blijft staan.

Rechter stelt grens aan vrije meningsuiting
Woordvoerder Gabriela Tomíčková wees bij de uitspraak op de grenzen van het vrije woord. ‘Vrijheid van meningsuiting is een van de fundamentele rechten van een democratische samenleving, maar zij kent haar grenzen,’ zei zij. Ze voegde daaraan toe: ‘Volgens het Hooggerechtshof gaat openbare steun aan of goedkeuring van de ernstigste internationale misdrijven verder dan de grenzen van meningsuiting die recht heeft op volledige grondwettelijke bescherming.’

Volgens het hof hoeft iemand geen toespraak te houden of anderen rechtstreeks tot een strafbaar feit aan te zetten. Het openlijk tonen van een symbool kan op zichzelf strafbaar zijn wanneer de betekenis voldoende duidelijk is. De rechters verwierpen ook het argument dat de letter Z niet op een officiële lijst van verboden afbeeldingen staat. Volgens hen moet de betekenis van een teken altijd binnen de volledige context worden beoordeeld.

Combinatie van teken en leus
De combinatie van de letter Z en de leus ‘voor de overwinning’ kon volgens het hof alleen worden opgevat als steun voor Russische agressie. De rechters wezen ook op de opleiding en de politieke en publieke ervaring van Křivka. Daardoor moest hij volgens hen hebben begrepen welke boodschap de kleding uitdroeg. Křivka had daarnaast herhaaldelijk zijn mening over Rusland en Oekraïne gegeven.

Aanklagers omschreven de trui als ‘oorlogszuchtige kleding’. Zij stelden dat Křivka vijandigheid tegenover Oekraïne en Oekraïners wilde aanwakkeren. Zijn advocaat hield vol dat het niet strafbaar was om kleding te dragen die hij mooi vond. De letter Z verscheen voor het eerst op Russische militaire voertuigen tijdens de invasie van februari 2022 en groeide daarna uit tot een breder symbool.

Křivka bekritiseerde eerder de uitspraken van de lagere rechtbanken. ‘Ik heb geen propaganda gevoerd voor oorlog of genocide of iets dergelijks. Ik liep over straat in normale kleding, kleding die ik in China kocht toen ik daar Tsjechisch ging onderwijzen. We hebben in China veel meer vrijheid dan in Tsjechië,’ zei hij in februari volgens Novinky. Het Hooggerechtshof volgde die verdediging niet en oordeelde dat zijn kleding buiten de beschermde grenzen van de vrije meningsuiting viel.