Griekse rechter bepaalt: ngo’s hoeven financiers niet meer openbaar te maken

Nieuws 3 oktober 2026 3 minuten Marit Nubé
Ngo
ANP / EPA

De Griekse Raad van State heeft belangrijke onderdelen van het omstreden ngo-register voor organisaties in de migratiesector onderuitgehaald. Ngo’s mogen niet langer algemeen worden verplicht om gegevens over hun financiers en donateurs openbaar op hun website te zetten. Ook mag het ministerie organisaties niet naar eigen inzicht uit het register weren. De hoogste bestuursrechter vindt die regels in strijd met de Griekse grondwet en de vrijheid van vereniging. 

Het register zelf blijft wel overeind. Griekenland mag organisaties die in opvanglocaties werken of staats- en EU-geld ontvangen in beginsel verplichten zich te registreren. De rechter zette vooral een streep door een aantal voorwaarden die aan die registratie waren gekoppeld.

Financiers hoeven niet meer openbaar
De zaak draait om het register van het Griekse ministerie van Migratie en Asiel. De regels werden dit voorjaar opnieuw vastgelegd in ministerieel besluit 82876/2026. Daarin stond onder meer dat geregistreerde organisaties informatie over hun financiers en donateurs openbaar moesten maken.

De Raad van State oordeelde vorige maand dat zo’n algemene publicatieplicht te ver gaat. Ook de ruimte voor het ministerie om een registratie af te wijzen op basis van een bredere beoordeling van de activiteiten van een organisatie werd ongrondwettig verklaard. Daarnaast sneuvelde in beginsel een regel waardoor een geschrapte ngo twee jaar niet opnieuw kon worden ingeschreven.

Ook het aparte register voor individuele medewerkers, leden en partners kreeg een tik. Volgens de rechter bood de wet onvoldoende basis om de voorwaarden voor hun registratie via een ministerieel besluit te regelen. 

Andere regels naar Europese rechter
Niet over alles hakte de Griekse rechter zelf de knoop door. Een aantal vragen wordt voorgelegd aan het Hof van Justitie van de Europese Unie in Luxemburg.

Het gaat onder meer om regels waardoor een organisatie kan worden geweigerd wanneer een bestuurder of wettelijke vertegenwoordiger wordt vervolgd voor een misdrijf, dus nog voordat er een veroordeling ligt. Ook een definitieve veroordeling wegens laster kan registratie blokkeren. De Griekse rechter wil van het EU-Hof weten of zulke bepalingen verenigbaar zijn met de vrijheid van vereniging. Daarnaast ligt er een vraag over het verwerken van strafrechtelijke persoonsgegevens onder de Europese privacywetgeving.

Vluchtelingenorganisaties vieren uitspraak
De uitspraak volgt op jarenlange procedures van organisaties die actief zijn rond asiel en migratie. Refugee Support Aegean (RSA) noemt het oordeel een „belangrijke overwinning en erkenning” voor organisaties die zich sinds 2020 tegen het register verzetten. HIAS Greece spreekt eveneens van een „grote overwinning voor het maatschappelijk middenveld”. Beide organisaties zijn aangesloten bij de European Council on Refugees and Exiles (ECRE), de Europese koepel van vluchtelingen- en asielorganisaties. 

HIAS Greece stelt dat het oude stelsel volgens de organisatie geen gewoon transparantie-instrument was, maar een systeem dat de overheid te veel ruimte gaf om te bepalen welke organisaties in de migratiesector mochten werken. Dat is de beoordeling van de ngo zelf; de volledige uitspraken en motivering van de Raad van State waren bij de bekendmaking nog niet gepubliceerd.

Brussel drong al aan op soepelere registratie
Ook vanuit Europese instellingen stond het Griekse systeem al langer onder druk. De Europese Commissie adviseerde Athene in haar rapporten over de rechtsstaat om de registratie-eisen voor maatschappelijke organisaties te vereenvoudigen. Griekenland beperkte daarop dit jaar de registratieplicht en schrapte verschillende documenten die ngo’s moesten aanleveren. De Europese Commissie stelde deze zomer echter vast dat ook na die aanpassingen een ruime beoordelingsvrijheid voor de overheid was blijven bestaan. 

In februari stelden Europarlementariërs van meerdere fracties, onder wie GroenLinks-PvdA'er Tineke Strik, bovendien schriftelijke vragen over de Griekse regels. Zij stelden dat nieuwe bepalingen maatschappelijke organisaties juist verder onder druk zetten en vroegen de Commissie om op te treden. 

De kwestie raakt daarmee aan een breder Europees debat over transparantie van ngo-financiering. De Europese Commissie procedeert bijvoorbeeld tegen Hongarije over diens wet ter bescherming van de nationale soevereiniteit, waarmee een speciaal bureau organisaties en personen kan onderzoeken die met buitenlandse steun invloed zouden uitoefenen. De advocaat-generaal van het EU-Hof concludeerde in februari dat die Hongaarse wet op meerdere punten in strijd is met het EU-recht; een definitieve uitspraak is nog niet gedaan. 

In Griekenland is de eerste juridische grens nu wel getrokken: registratie mag, maar een algemene verplichting voor migratie-ngo’s om hun financiers publiekelijk bekend te maken, gaat volgens de hoogste bestuursrechter te ver.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/eu
Het nieuwe normaal in Europa: het kerstseizoen begint en dus moeten overheden de nodige veiligheidsmaatregelen nemen om ervoor te zorgen dat Europeanen veilig naar hun eigen kerstmarkten kunnen gaan.  Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Duitsland neemt weer de nodige voorbereidingen voor de Kerstmarkten

Beluister onze podcast

Na de onrust in Loosdrecht door azc wil nieuwe partij Dorp voor Dorp de macht terug naar de inwoners bij verkiezingen
Of beluister op:

Meerartikelen

VVD
Achtergronden

‘VVD bang voor eigen vertrek’: waarom de VVD niet durft te breken met het kabinet

Waarom bleef de VVD toch in het kabinet-Jetten, ondanks alle harde woorden? Volgens politiek journalist Thomas van Groningen gaat het niet alleen om de inhoud, maar ook om lijfsbehoud. Als de VVD vertrekt en D66 en CDA met zijn tweeën doorregeren,...

Voormalig HagaZiekenhuis
Nieuws

Den Haag schrapt omstreden asielopvang: honderden woningen komen ervoor terug

De gemeente Den Haag wil definitief afzien van de omstreden asielopvang aan de Sportlaan. Het stadsbestuur heeft maandag een voorstel naar de gemeenteraad gestuurd om de plannen voor tijdelijke huisvesting van asielzoekers en andere groepen in het...

Van den Brink
Nieuws

Geen extra asielmaatregelen ondanks JA21-motie: ‘Niet opportuun’

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) komt voorlopig niet met de extra asielmaatregelen waar een meerderheid van de Tweede Kamer in mei om vroeg. In de ambtelijke beslisnota bij zijn nieuwe Kamerbrief staat over de aangenomen JA21-motie...

Berendsen
Nieuws

Kabinet hield klimaatbrief tien maanden achter wegens Greenpeace-zaak

Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) heeft de Tweede Kamer op 16 november een klimaatbrief gestuurd die al sinds 9 januari klaar was. Uit de ambtelijke beslisnota blijkt dat de klimaatbrief werd vastgehouden tot het kabinet had besloten over...

Boekholt
Nieuws

D66-minister laat boeren opdraaien voor schade door hoger waterpeil: 'Geen recht op compensatie'

D66-minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Ruimtelijke Ordening) vindt dat boeren die nu nog grond in de veenweide kopen of daar investeren, geen recht hebben op compensatie als het waterpeil omhooggaat. Dat schrijft ze in een Kamerbrief bij de...

Van den Brink
Nieuws

Oekraïense asielaanvragen krijgen toch voorrang, andere asielzoekers wachten nóg langer

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) voert de aangenomen motie-Ellian niet uit. Die vroeg om de asielaanvragen van Oekraïners pas te behandelen als de achterstanden bij de IND zijn weggewerkt. Uit een ambtelijke beslisnota blijkt wat...

Tom Berendsen
Nieuws

Nederland sluit Rwanda-deal, maar kan amper asielzoekers uitzetten: dit is waarom

Nederland heeft samen met vier andere Europese landen een akkoord gesloten met Rwanda om afgewezen asielzoekers naar Afrika te sturen. Het plan moet zorgen voor meer uitzettingen en minder illegale migratie. Toch lijkt de invloed op het Nederlandse...

Jetten
Nieuws

Na vier dagen ruzie gaat kabinet-Jetten toch door: Raad van State-topman Buma moet lijmen

Het kabinet-Jetten valt niet. Na vier dagen crisisoverleg lieten D66, VVD en CDA maandagavond via de Rijksvoorlichtingsdienst weten dat de “intensieve gesprekken” hebben geleid tot “herstel van vertrouwen”. De drie partijen gaan door als...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

PRO
Achtergronden

PRO presenteert Eerste Kamerlijst: opvallende affaires rond kandidaten

De nieuwe concept-kandidatenlijst van Progressief Nederland (PRO) voor de Eerste Kamer bevat verschillende opvallende namen. Onder de kandidaten bevinden zich een bestuurder die Brabant op stikstofslot zette, een voormalig Kamerlid dat opstapte na...

Wilders
Nieuws

Turkse mega-moskee verrijst in Enschede: Wilders wil bouw op laatste moment tegenhouden

Na zeventien jaar discussie begint in Enschede op 18 december de bouw van een grote Turkse moskee. Het complex krijgt ruimte voor 625 gelovigen en kan tijdens islamitische feestdagen ongeveer 1.500 bezoekers ontvangen. De moskee is aangesloten bij...

Waardetransport
Nieuws

Geldloper beroofd van 46.000 euro, verdachte herkend en toch vrijgesproken

Een 23-jarige man uit Rotterdam is vrijgesproken van een overval op een geldloper waarbij 46.000 euro werd gestolen. De rechtbank vindt dat er onvoldoende bewijs is om A. El G. als overvaller aan te wijzen. Dat is opvallend, omdat zijn...

Politie
Nieuws

Syriër verkracht verpleegkundige in ggz-kliniek, maar hoeft niet de cel in

Een 21-jarige man die vanuit Syrië naar Nederland kwam, heeft een verpleegkundige verkracht tijdens zijn opname in een psychiatrische instelling in Arnhem. Ondanks de ernst van het misdrijf hoeft hij niet naar de gevangenis. De rechtbank Gelderland...

Krampus
Nieuws

Migranten bekogelen traditionele optocht in Oostenrijk met stenen: drie gewonden

Een traditionele Oostenrijkse optocht is zaterdagavond voortijdig beëindigd nadat een groep van ongeveer vijftig jongeren deelnemers met stenen zou hebben bekogeld. Volgens de organisator ging het om jongeren met een migratieachtergrond. Bij de...

Verdachte
Nieuws

Fatbike-jongen mishandelt dragqueen in Amsterdam: politie deelt beelden van verdachte

Een dragqueen is in Amsterdam-West hard in het gezicht geslagen door een man die haar samen met een ander op een fatbike achtervolgde. Het slachtoffer was onderweg naar een optreden toen de verdachte plotseling uithaalde. De politie heeft nu...

KOZP
Nieuws

KOZP haalt fel uit naar blanke Nederlanders: 'Het smaakt vast racistisch zuur'

Kick Out Zwarte Piet (KOZP) heeft op Instagram een reeks berichten gedeeld waarin blanke Nederlanders ervan langs krijgen. Mensen die de afgelopen vijftien jaar niet tegen Zwarte Piet hebben gedemonstreerd, worden aangesproken op hun gebrek aan...

azc
Nieuws

COA wil azc Kamp van Zeist langer openhouden, Soest zegt nee

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil het azc Kamp van Zeist langer openhouden dan afgesproken. Volgens de afspraken moet de opvang voor 400 asielzoekers uiterlijk 30 april 2028 dicht. Het COA vraagt de gemeenteraden van Zeist en Soest in...

DENK
Nieuws

Ook VVD probeerde deal te sluiten met DENK, terwijl Yesilgöz D66 en CDA daarvoor aanviel

De VVD heeft D66 en CDA de afgelopen dagen hard aangevallen omdat die zaken deden met links, “inclusief DENK en Partij voor de Dieren”. Nu blijkt dat de VVD zelf ook geprobeerd heeft een akkoord te sluiten met DENK, meldt NRC. Volgens de krant...

COA
Nieuws

Alkmaar na dodelijke steekpartij in azc: ‘Onvoldoende vertrouwen’ in COA

De gemeente Alkmaar vertrouwt het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) niet meer. Na de evaluatie van een dodelijke steekpartij in het azc aan de Robonsbosweg zegt het college “onvoldoende vertrouwen” te hebben “dat de opvangorganisatie de...

FVD
Nieuws

Linkse partijen weigeren motie met FVD in te dienen in Arnhemse raad

PRO en de Partij voor de Dieren hebben in Arnhem hun naam van een motie laten verwijderen zodra Forum voor Democratie zich bij het voorstel aansloot. Opmerkelijk genoeg stemden beide partijen vervolgens gewoon vóór diezelfde motie. PRO bevestigt...

Kerk
Onderzoek

Christenvervolging neemt toe: 220 miljoen gelovigen bedreigd

Wereldwijd staan naar schatting 220 miljoen christenen direct bloot aan vervolging vanwege hun geloof. In Afrika worden kerkdorpen aangevallen en gelovigen vermoord. In Pakistan verdwijnen christelijke meisjes die vervolgens gedwongen worden zich tot...