Iraanse activisten meer kans op asiel, uitzetten lukt ‘nauwelijks’

Nieuws 22 november 2026 4 minuten Marit Nubé
Van den Brink
ANP / Robin Utrecht

Iraanse activisten, journalisten en mensenrechtenverdedigers die in Nederland asiel aanvragen, maken meer kans op een verblijfsvergunning. Dat blijkt uit een ambtelijke beslisnota van 3 november aan CDA-minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie. In dezelfde nota staat dat gedwongen terugkeer naar Iran de afgelopen jaren „nauwelijks” lukte, omdat Iran geen vervangende reisdocumenten afgeeft.

De nota hoort bij het nieuwe landenbeleid voor Iran: de regels waarmee de IND, de Immigratie- en Naturalisatiedienst, Iraanse asielaanvragen beoordeelt. De ambtenaren van het directoraat-generaal Migratie schrijven dat de situatie in Iran is verslechterd. Voor mensen die politiek, journalistiek, voor mensenrechten of op een ander maatschappelijk terrein actief zijn, kan dat ertoe leiden dat „sneller dan voorheen zal worden aangenomen dat er sprake is van voldoende individuele omstandigheden om te spreken van gegronde vrees voor vervolging”.

In gewone woorden: de IND gelooft bij Iraanse activisten eerder dat zij bij terugkeer gevaar lopen. Voor bahai's, aanhangers van een geloof dat in Iran wordt onderdrukt, kan het er volgens de nota toe leiden dat „relatief sneller zal worden aangenomen dat er een gegronde vrees bij terugkeer is”.

Moratorium liep stil af
Van den Brink stelde op 19 maart, drie weken na het begin van de oorlog van de Verenigde Staten en Israël tegen Iran, een besluit- en vertrekmoratorium in. Een halfjaar lang besliste de IND niet op Iraanse asielaanvragen en werd niemand naar Iran teruggestuurd. „Een dergelijk besluit nemen wij niet lichtzinnig”, zei de minister toen.

In september liep het moratorium af. De minister werd volgens de nota „niet geadviseerd” het te verlengen, omdat een ambtsbericht van Buitenlandse Zaken van 27 augustus genoeg duidelijkheid gaf over de situatie in Iran. De IND beslist inmiddels weer. Het nieuwe beleid „geldt direct voor alle lopende en nieuwe asielaanvragen van Iraniërs”, meldt de dienst.

Terugsturen lukt nauwelijks
Wie wordt afgewezen, vertrekt lang niet altijd. „Gedwongen terugkeer naar Iran vond de laatste jaren nauwelijks plaats. De Iraanse autoriteiten geven immers geen vervangende reisdocumenten af”, schrijven de ambtenaren. Afgewezen Iraniërs worden daarom ook niet vastgezet om hun vertrek af te dwingen.

Nederland staat daarin niet alleen. Bij een rondvraag van het Europese asielagentschap EUAA in oktober meldden slechts drie van de elf landen die reageerden dat zij in de drie maanden daarvoor iemand gedwongen naar Iran hadden teruggestuurd. Over Syrië schreef NieuwRechts eerder dat uitzetten ‘ontzettend moeilijk’ blijft.

Het gaat om honderden mensen per jaar. Iraniërs deden dit jaar tot en met september 331 eerste asielaanvragen, tegen 431 in heel 2025 en 307 in 2024. Daarnaast kwamen er dit jaar 50 herhaalde aanvragen binnen.

Geen nieuwe risicogroepen
De groepen die de IND als extra kwetsbaar aanmerkt, blijven gelijk: bahai's, christenen die nieuwe kerken of huiskerken bezoeken, mensen die politiek of maatschappelijk actief zijn en lhb'ers. „In het nieuwe beleid is niets veranderd voor groepen”, schrijft de IND. Het verschil zit in hoe zwaar de verslechterde situatie in Iran meeweegt bij de beoordeling van Iraanse activisten.

Voor bezoekers van huiskerken blijft de nota terughoudend: „Niet alle (bezoekers van) huiskerken hebben dus te vrezen voor vervolging.” Afvalligen, mensen die de islam de rug toekeerden, zijn al sinds 2024 geen aparte risicogroep meer. Dat blijft zo.

De nota gaat bovendien voor alle provincies van Iran uit van „een relatief lager niveau van willekeurig geweld”. Wie zich alleen op de oorlog en het algemene geweld in het land beroept, moet daardoor zwaarwegende persoonlijke omstandigheden aantonen.

Kamer vroeg om oog voor opposanten
In de Tweede Kamer was er juist aandacht voor Iraanse activisten die al lang wachten. VVD-Kamerlid Ellian zei in een debat in mei: „Maar voor diegenen die echt voor vervolging moeten vrezen en al jaren wachten, is het natuurlijk een hard gelag.” Van den Brink antwoordde toen: „Laat ik het zo zeggen: als de situatie aanleiding geeft om daarmee iets te kunnen, dan zullen we daar niet mee wachten.”

Het nieuwe beleid volgt formeel uit het ambtsbericht en uit uitspraken van de Raad van State, die de minister in maart opdroeg de risico's voor afvalligen nader te onderzoeken. Aanvragen van vóór 12 juni handelt de IND af volgens een apart plan van aanpak. Hoeveel Iraniërs door het nieuwe beleid een verblijfsvergunning krijgen, staat niet in de stukken.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/eu
Nederland en de Europese Unie voeren een buitenlandbeleid dat islamitisch extremisme in het Midden-Oosten niet alleen onvoldoende bestrijdt, maar volgens Johannes de Jong zelfs financieel in stand houdt en ondersteunt. De directeur van de Europese christelijke denktank Sallux stelt in een interview met NieuwRechts dat Nederland daarmee zijn eigen veiligheid ondermijnt. Via handelsbetrekkingen, ontwikkelingsprogramma's en militaire samenwerking komt geld volgens De Jong terecht bij regimes en organisaties die radicalisering bevorderen. De gevolgen zijn volgens hem ook in Nederland merkbaar, onder meer door de komst van Syrische vluchtelingen. "Vervolgens moeten de belastingbetalers hier ook betalen voor de gevolgen."

 Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Hoe Nederlandse steun aan islamitisch extremisme migratie aanwakkert

Beluister onze podcast

Hoe Nederlandse steun aan islamitisch extremisme migratie aanwakkert
Of beluister op:

Meerartikelen

COA
Nieuws

Vlaardingen beloofde geen azc, maar het COA werkt gewoon door: 'Er ligt een overeenkomst'

Het nieuwe college van Vlaardingen beloofde de kiezer dat er geen asielopvang in de stad zou komen. Toch gaat het COA gewoon door met de voorbereiding van een azc voor honderd asielzoekers aan de Zuidbuurtseweg. Dat meldt Dit is Twee na navraag bij...

Voeding
Nieuws

Ouderen op veganistisch dieet verliezen in drie maanden spiermassa van vijf jaar

Een groep 65-plussers die twaalf weken veganistisch at, verloor gemiddeld 5 procent spiermassa. Ouderen verliezen normaal ongeveer 1 procent per jaar. In drie maanden ging er dus evenveel spiermassa verloren als normaal in vijf jaar. Dat blijkt uit...

Bart van den Brink
Nieuws

CDA-minister ontraadt asielstop, Nederlandse 'ICE' en einde van de dwang onder de Spreidingswet

Asielminister Van den Brink (CDA) wil niets weten van een volledige asielstop, een Nederlandse versie van de Amerikaanse immigratiedienst ICE of een einde aan het dwingen van gemeenten onder de Spreidingswet. Dat bleek donderdagavond, toen hij aan...

Jetten
Nieuws

Jetten: partijen moeten rechts-extremisme 'met wortel en al' uitroeien

Premier Rob Jetten vindt dat partijleiders eerder moeten optreden tegen rechts-extremistische invloed in hun partij, en niet „pas als er incidenten bekend worden”. Dat zei hij tijdens zijn wekelijkse persconferentie over de onthullingen van Zembla....

Klaver
Nieuws

'Belang van de staat': kabinet houdt contacten over amendement-Klaver geheim

Het kabinet weigert de Tweede Kamer inzage te geven in de vertrouwelijke contacten tussen bewindslieden en Kamerleden over het Belastingplan en het amendement van Jesse Klaver (PRO) en Laurens Dassen (Volt). Na bespreking in de ministerraad beroept...

Franse militairen
Nieuws

Frankrijk geeft toe: Franse militairen actief in Oekraïne zonder parlement in te lichten

Frankrijk heeft voor het eerst officieel bevestigd dat Franse militairen actief zijn op Oekraïens grondgebied. De soldaten helpen bij het opleiden van Oekraïense troepen en het onderhouden van militair materieel. De Franse regering had het...

Mette Frederiksen
Nieuws

Deense sociaal-democratische premier: 'Ik ben geen voorstander van bevolkingsvervanging'

De Deense premier Mette Frederiksen wil dat Denemarken ook in de toekomst een duidelijk Deens land blijft. In een podcast van de krant B.T. spreekt de linkse sociaaldemocraat zich uit tegen een grote bevolkingsvervanging en een multiculturele...

Duitse politie
Nieuws

Grote politie-invallen moskeevereniging Berlijn wegens banden Hezbollah

De Duitse politie heeft dinsdagochtend op 28 locaties in Berlijn invallen uitgevoerd bij een moskeevereniging die wordt beschuldigd van banden met de terroristische organisatie Hezbollah. De vereniging El-Irschad zou de door Iran gesteunde Libanese...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Le Pen
Nieuws

Franse politie valt hoofdkantoor Le Pen binnen maanden voor verkiezingen

De Franse politie heeft het hoofdkantoor van het Rassemblement National (RN), de partij van Marine Le Pen, doorzocht. Aanleiding is een onderzoek naar het mogelijk doorspelen van vertrouwelijke informatie vanuit het ministerie van Binnenlandse...

Amnesty
Achtergronden

Amnesty hekelt nieuwe antisemitismewet en krijgt storm van kritiek in Italië

Amnesty International krijgt de wind van voren na een opvallende aanval op een nieuwe Italiaanse wet tegen antisemitisme. De mensenrechtenorganisatie spreekt van 'een donkere dag voor de vrijheid van meningsuiting'. Maar de wet maakt niets nieuws...

Politie
Nieuws

Syriër verdacht van gijzeling in Amsterdams wooncomplex voor statushouders

Een 21-jarige Syriër blijft voorlopig vastzitten vanwege zijn mogelijke betrokkenheid bij een gewelddadige gijzeling in Amsterdam-Oost. Een man werd daar in augustus bijna drie uur vastgehouden, met een mes gestoken en beroofd van zijn bezittingen en...

Julian Reichelt
Nieuws

Antifa claimt brandaanslag op auto rechtse journalist en publiceert zijn privéadres

Een anonieme groep uit het linksextremistische milieu heeft de verantwoordelijkheid opgeëist voor de brandaanslag op de auto van de Duitse journalist Julian Reichelt. De hoofdredacteur van het rechtse nieuwsplatform NIUS zag zijn auto in de nacht van...

Mamdani
Nieuws

Mamdani heft speciale politie-eenheid New York op: agenten vrezen meer straatgeweld

De socialistische burgemeester van New York, Zohran Mamdani, schaft een gespecialiseerde politie-eenheid af die wordt ingezet bij gewelddadige protesten, grote incidenten en terreurdreiging. In plaats daarvan krijgen ongewapende burgers een...

 David van Weel
Nieuws

Kabinet onderzoekt 'anti-gendernarratieven', beloofde haatimamlijst blijft uit

Minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) kondigt een onderzoek aan naar de verspreiding van 'anti-gendernarratieven' in Nederland. Tegelijk is de door het kabinet beloofde landelijke lijst voor haatzaaiende imams nog niet klaar. De Tweede...

Dordrecht
Nieuws

Dordtse raad stemt onderzoek naar werkelijke kosten asielopvang weg

De gemeenteraad van Dordrecht heeft een voorstel van Forum voor Democratie (FVD) afgewezen om de volledige kosten van asielopvang in beeld te brengen. De partij wilde weten hoeveel de gemeente werkelijk kwijt is aan opvang, politie, handhaving,...

Burnham en Von der Leyen
Nieuws

Het VK dreigt terug te keren naar de EU: dit kan het land miljarden kosten

De Britse premier Andy Burnham wil opnieuw onderzoeken hoe nauw het Verenigd Koninkrijk met de Europese Unie moet samenwerken. Vrijdag 20 november sprak hij in Brussel met Europese leiders over nieuwe afspraken. De Brusselse denktank Freedom and...

Wilders
Nieuws

Wilders wil asielstop en Nederlandse ‘ICE’ om illegalen op te sporen en uit te zetten

De PVV wil een volledige asielstop en een eigen Nederlandse opsporingsdienst voor illegalen, naar Amerikaans voorbeeld. PVV-leider Geert Wilders en Kamerlid Vondeling dienden donderdag in de tweede termijn van het asieldebat een reeks moties in....

Ceulemans
Nieuws

JA21 wil dat minister stopt met dwingen van gemeenten tot asielopvang

JA21 wil dat asielminister Bart van den Brink stopt met het onder druk zetten van gemeenten die geen of te weinig asielopvang regelen. De Kamerleden Ceulemans en Diederik Boomsma dienden donderdag bij het asieldebat een motie in die de regering...

Westerveld
Nieuws

Linkse Kamerleden willen woord 'Remigratie' uit de Remigratiewet

Het woord ‘remigratie’ moet uit de Remigratiewet verdwijnen. Dat vinden de Tweede Kamerleden Westerveld (PRO) en Van Asten (D66). Tijdens het asieldebat van donderdag dienden ze een motie in die de regering vraagt “de terminologie in de Remigratiewet...

Boswijk
Nieuws

Boswijk verdedigt Nederlandse hulp droneaanvallen Rusland, ondanks waarschuwing ministerie

Kort nadat bekend werd dat het Nederlandse defensiebedrijf Destinus betrokken was bij aanvallen op Russische doelen, sloeg een projectiel in achter de Nederlandse ambassade in Kiev. Het ambassadegebouw raakte beschadigd, terwijl Rusland Nederland...