Het besluit om kernenergie af te bouwen werd in 2011 genomen, vlak na de ramp in Fukushima, Japan. Hoewel die ramp geen directe sterfgevallen door straling veroorzaakte, leidde het incident tot een emotionele politieke koerswijziging in Duitsland. Onder leiding van bondskanselier Angela Merkel werd besloten om alle kerncentrales uit te schakelen. In april 2023 sloten de laatste drie reactoren, wat onmiddellijk leidde tot een grotere afhankelijkheid van steenkool en fossiele brandstoffen. Hierdoor werd Duitsland een van de grootste uitstoters van CO₂ binnen de EU.

De Duitse economie heeft sinds de sluiting van de kerncentrales te maken met stagnatie. Volgens Pia Fromlet, euro-econoom bij SEB, groeit de Duitse economie feitelijk niet meer. Dit heeft geleid tot een herziening van de groeiverwachtingen voor 2024 door het ministerie van Economische Zaken. Tegelijkertijd hebben de stijgende elektriciteitsprijzen en een tekort aan wind- en zonne-energie in november de roep om een robuustere energievoorziening versterkt.

Met de verkiezingen in februari in zicht, stelt CDU-leider Friedrich Merz hervormingen voor in de energiesector. Zijn partij, die eerder de kernenergie-uitstap onder Merkel steunde, noemt de sluiting nu “een ideologisch gemotiveerde verkeerde beslissing”. De CDU wil onderzoeken of recent ontmantelde kerncentrales kunnen worden heropend en pleit voor een nieuwe blik op kernenergie als onderdeel van het Duitse energiebeleid.

Ook haalbaar?
Hoewel het CDU-plan ambitieus klinkt, twijfelt energie-expert Svenolof Karlsson of het daadwerkelijk wordt uitgevoerd. “De partij lijkt voorzichtig in haar formuleringen. Ze benadrukken kostenbeheersing en gebruiken voorzichtige taal over de herstart van reactoren. Het lijkt op de terughoudendheid die we zagen bij de discussies over de Zweedse Ringhals-reactoren,” stelt hij tegenover Tidningen Näringslivet.

Tegelijkertijd investeert Duitsland zwaar in waterstofinfrastructuur als alternatief. Karlsson noemt dit echter een “wanhoopspoging” en twijfelt aan de economische haalbaarheid ervan: “Waterstof is geen levensvatbare oplossing om het energieprobleem op korte termijn op te lossen.”

Duitsland is niet het enige land met plannen voor kernenergie. Ook Zweden, Nederland, Italië, Groot-Brittannië en China maken plannen om hun nucleaire arsenaal uit te breiden. Finland boekte onlangs een wereldprimeur met ondergrondse opslag voor kernafval. De toekomst van kernenergie lijkt bovendien rooskleuriger nu veertien van de grootste banken en financiële instellingen ter wereld onlangs hebben beloofd hun steun aan deze energiebron te vergroten. Onder hen bevinden zich zwaargewichten zoals Bank of America, Morgan Stanley, Goldman Sachs, Barclays en BNP Paribas.